Issues
Select Version
နိဿယ
မြန်မာဘာသာ
(DN)Sīlakkhandhavaggaabhinavaṭīkā
(DN)Sīlakkhandhavaggaabhinavaṭīkā

လောဟိစ္စဗြာဟ္မဏာနုယောဂဝဏ္ဏနာ

Author: နိဿယ @ IAPT

လောဟိစ္စဗြာဟ္မဏာနုယောဂဝဏ္ဏနာ

၅၀၉။ သမုဒယသဉ္ဇာတီတိ၊ ကား။ အာယုပ္ပါဒေါ၊ အခွန်အတုတ်ကို ဖြစ်စေခြင်းတည်း။ ဣတိ တသ္မာ၊ ကြောင့်။ ဘောဂုပ္ပါဒေါတိ၊ ဘောဂုပ္ပါ‌ဒေါ-ဟူသော သံဝဏ္ဏနာကို။ အာစရိယော၊ သည်။ အာဟ၊ ပြီ။ [ အဋ္ဌကထာနိဿယ၌ "သမုဒယသဉ္ဇာတီတိ၊ ကား။ သမုဒယဿ၊ စည်းစိမ်အပေါင်း၏ ။ သဉ္ဇာတိ၊ ဖြစ်ခြင်းကို။ ဘောဂုပ္ပါဒေါ၊ စည်းစိမ်အပေါင်း၏ဖြစ်ခြင်းကို" ဟုယောဇနာ၏ ။ ဋီကာတို့နှင့်မညီ။ ဋီကာတို့၏ အလိုအားဖြင့်- "သမုဒယဿ၊ အခွန်အတုတ်၏" ဟု ယောဇနာသင့်၏ ။ ပါဠိတော် နိဿယ၌ "ယာ သမုဒယသဉ္ဇာတိ၊ အကြင် အခွန်အတုတ်အပေါင်းသည်" ဟု ‌ဋီကာတို့နှင့်အညီ ယောဇနာ၏ ] ။
တတောတိ၊ ကား။ သာလဝတိကာယ၊ သာလဝတိကာရွာမှ။
လာဘန္တရာယကရောတိ၊ ကား။ ဓနဓညလာဘဿ၊ ဥစ္စာစပါးကိုရခြင်း၏ ။ အန္တရာယကရော၊ အန္တရာယ်ကို ပြုတတ်၏ ။
အနုပုဗ္ဗော၊ အနုသဒ္ဒါရှေးရှိသော။ ကပိသဒ္ဒေါ၊ သည်။ အာကင်္ခနတ္ထော၊ အလိုရှိခြင်းအနက်ရှိ၏ ။ ဣတိ အတ္ထံ၊ ကို။ ဣစ္ဆတီတိ ဣမိနာ၊ ဖြင့် ။ ဒဿေတိ၊ ၏ ။
အယံ၊ ဤဆိုလတ္တံ့သည်ကား။ အဋ္ဌကထာတော၊ မှ။ အပ‌ရော၊ သော။ နယော၊ တည်း။ သာတိသယေန၊ အလွန်နှင့်တကွဖြစ်သော။ ဟိတေန၊ အစီးအပွားဖြင့်။ အနုကမ္ပကော အနုဂ္ဂဏှနကော၊ ချီးမြှောက်ခြင်းသည်။ ဟိတာနုကမ္ပိ၊ မည်၏ ။ ဣတိ အယံ၊ ကား။ အပ‌ရော၊ သော။ နယော၊ တည်း။
သမ္ပဇ္ဇတီတိ၊ ကား။ အာသေဝနလာဘေန၊ အာသေဝနပစ္စည်းကိုရသဖြင့် (ဝါ) အဖန်တလဲလဲ မှီဝဲခြင်းကိုရသဖြင့်။ နိပ္ပဇ္ဇတိ၊ ဖြစ်၏ ။ ဗလဝတီ၊ အားရှိသည်။ ဟောတိ၊ ၏ ။ အဝဂ္ဂဟော၊ အယုတ်အားဖြင့်ယူခြင်းသည်။ ဟောတိ၊ ၏ ။ ဣတိ အယံ၊ ကား။ အတ္ထော၊ တည်း။
တေန၊ ကြောင့်။ နိယတာဟောတီတိ၊ ဟောတိ-ဟူသောစကားကို။ အာစရိယေန၊ သည်။ ဝုတ္တံ၊ ၏ ။
၅၁၀။
ဒုတိယံ ဥပပတ္တိန္တိ၊ ကား။ နနု ရာဇာ ပသေနဒိကောသလောတိအာဒိနာ၊ ဖြင့်။ ဝုတ္တံ၊ သော။ ဒုတိယံ၊ သော။ ဥပပတ္တိံ ဌာနံ၊ ဖြစ်ရာအရပ်ကို။
ဟိ သစ္စံ၊ ၏ ။ ယုတ္တိကာရဏံ၊ သင့်သောအကြောင်းကို။ ဘဂဝါ၊ သည်။ ဥပမာမုခေန၊ ဥပမာကို အရင်းပြုသဖြင့်။ ဒဿေတိ၊ ၏ ။ [ *မှတ်ချက်ဆဋ္ဌမူ၌ ဥပပတ္တိံ ဌာနံယုတ္တိံ ။ ကာရဏဉှိ စသည်ရှိ၏။ ] စ၊ ဆက်ဦးအံ့။ ဣမာယ ဥပပတ္တိယာ၊ ဤဖြစ်ရာအရပ်ဖြင့် (ဝါ) ပဋိသန္ဓေဖြင့်။ တုမှေ စေဝ၊ သင်တို့ကို လည်းကောင်း။ အညေ စ၊ တစ်ပါးကုန်သောသူတို့ကိုလည်းကောင်း။ ဣတိ၊ သို့။ လောဟိစ္စမ္ပိ၊ လောဟိစ္စပုဏ္ဏားကိုလည်း။ အန္တောကတွာ၊ အတွင်းပြု၍။ သံဝေဇနံ၊ ထိတ်လန့်ခြင်းသည် (ဝါ) ကို။ ကတံ၊ ပြုအပ်သည်။ ဟောတိ၊ ၏ ။
ယေ စ ဣမေ ကုလပုတ္တာ၊ အကြင်အမျိုးကောင်းသားတို့သည်။ ဒိဗ္ဗာ၊ နတ်၌ဖြစ်ကုန်သော။ ဂဗ္ဘာ၊ ပဋိသန္ဓေတို့ကို။ ပရိပါစေန္တိ၊ ရင့်စေကုန်၏ ။ ဣတိ အယံ၊ ကား။ ယောဇနာ၊ တည်း (ဝါ) ပုဒ်ကိုယှဉ်ခြင်းတည်း။
ဥပနိဿယသမ္ပတ္တိယာ ဝါ၊ မဂ်ဖိုလ်ကိုရခြင်း၏ အားကြီးသောအကြောင်း ကောင်းမှု၏ပြည့်စုံခြင်း၏ လည်းကောင်း။ ဉာဏပရိပါကဿ ဝါ၊ ပါရမီဉာဏ်ရင့်ခြင်း၏ လည်းကောင်း။ အဘာဝေန၊ မရှိခြင်းကြောင့်။ အသက္ကောန္တာ၊ မစွမ်းနိုင်ကုန်သည်ဖြစ်၍။
ကမ္မပဒေန၊ ဒိဗ္ဗာ ဂဗ္ဘာ-ဟူသော ကံပုဒ်နှင့်။ အတုလျာဓိကရဏတ္တာ၊ တူသော‌တည်ရာမရှိသည်၏အဖြစ်ကြောင့်။ ပရိပါစေန္တိကိရိယာယ၊ ပရိပါစေန္တိ-ဟူသောကြိယာကြောင့်။ ဝိဘတ္တိဝိပလ္လာသေန၊ ဝိဘတ် ဖောက်ပြန်သောအားဖြင့်။ ဥပယောဂတ္ထေ၊ ဒုတိယာအနက်၌။ ပစ္စတ္တဝစနံ၊ ပဌမာဝိဘတ်သည်။ ဟောတိ၊ ၏ ။
ပန၊ အယူတစ်ပါးကို ဆိုဦးအံ့။ ယေ အာစရိ‌ယာ၊ တို့သည်။ ပရိပစ္စန္တီတိ၊ ဟူ၍။ ကမ္မရူပေန၊ ကံသဘောအားဖြင့် (ဝါ) ကမ္မရုပ်အားဖြင့်။ ပဌန္တိ၊ ရွတ်ကုန်၏ ။ တေသံ အာစရိယာနံ၊ တို့၏ ။ မတေ၊ အလို၌။ ဝိဘတ္တိဝိပလ္လာသေန၊ ဖြင့်။ ပယောဇနံ၊ ယှဉ်ခြင်းသည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ ကသ္မာ၊ မူကား။ ကမ္မကတ္တဘာဝတော၊ ကမ္မကတ္တား၏အဖြစ်ကြောင့်တည်း။ ပန၊ ဆက်ဦးအံ့။ အဿ၊ ထို" ဒိဗ္ဗာ ဂဗ္ဘာ ပရိပါစေန္တိ" ဟူ‌သောပုဒ်၏ ။ အတ္ထော၊ ကို။ ဒုတိယဝိကပ္ပေ၊ ၌။ ဝုတ္တနယေန၊ ဖြင့်။ ဒါနာဒိပုညဝိသေသော၊ ဒါန စသော ကောင်းမှုအထူးကို။ ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ၏ ။
အဟိတာနုကမ္ပာဒိတာ စ၊ အဟိတာနုကမ္ပ အစရှိသည်တို့၏အဖြစ်သည်လည်း (ဝါ) အစီးအပွားမရှိသည်ကို အလိုရှိခြင်းအစရှိသည်တို့၏အဖြစ်သည်လည်း။ တဿ၊ ထိုသတ္တဝါ၏ ။ တံသမင်္ဂီသတ္တဝသေန၊ ထိုအစီးအပွား မရှိသည်ကို အလိုရှိခြင်း အစရှိသည်တို့၏အဖြစ်နှင့် ပြည့်စုံသော သတ္တဝါတို့၏ အစွမ်းဖြင့်။ ‌ဟောတိ၊ ၏ ။
ဒိဝိ၊ နတ်၌ဖြစ်သည် (ဝါ) နတ်ပြည်၌။ ဘဝါ၊ ဖြစ်သည်တည်း။ ဒိဗ္ဗာ၊ နတ်၌ဖြစ်သည် (ဝါ) နတ်ပြည်၌ဖြစ်သည်။
ပရိပစ္စနဝသေန၊ ရင့်ကျက်ခြင်း၏အစွမ်းဖြင့်။ အတ္တနိ၊ မိမိ၌။ ဂဗ္ဘေန္တိ ပဗန္ဓေန္တိ၊ ဖွဲ့တတ်ကုန်၏ ။ ဣတိ တသ္မာ၊ ကြောင့်။ ဂဗ္ဘာ၊ မည်ကုန်၏ ။ ဒေဝလောကာ၊ နတ်ပြည်လောကတို့ကို။ လဗ္ဘန္တိ၊ ကုန်၏ ။
ဆန္နံ ဒေဝ‌လောကာနန္တိ ဧတံ ဝစနံ၊ ဒေဝလောကာနံ-ဟူသော ဤစကားသည်။ နိဒဿနဝစနံ၊ ညွှန်ပြခြင်းကို ဆိုကြောင်းဖြစ်သောစကားတည်း (ဝါ) နိဒဿနနည်းမျှကိုဆိုကြောင်းဖြစ်သောစကားတည်း။
ဟိ သစ္စံ၊ ၏ ။ ဗြဟ္မလောကဿာပိ၊ ဗြဟ္မာ့ပြည်လောက၏လည်း။ ဒိဗ္ဗဂဗ္ဘဘာဝေါ၊ ဒိဗ္ဗ, ဂဗ္ဘ၏အဖြစ်ကို။ လဗ္ဘတေဝ၊ ရအပ်သည်သာလျှင်တည်း။ ကသ္မာ၊ မူကား။ ဒိဗ္ဗဝိဟာရဟေတုကတ္တာ၊ ဒိဗ္ဗဝိဟာရ၏အကြောင်း၏အဖြစ်ကြောင့်တည်း။
ဧဝဉ္စကတွာ ဣမိနာ ကာရဏေန၊ ကြောင့်။ ဘာဝနံ ဘာဝယမာနာတိ ဣဒမ္ပိ ဝစနံ၊ မာနာ-ဟူ‌သော ဤစကားသည်လည်း။ (နှာ-၄၂၂) သမတ္ထိတံ၊ ပြီးပြည့်စုံသည်။ ဟောတိ၊ ၏ ။
ဒေဝလောကဂါမိနိံ ပဋိပဒံ ပူရယမာနာတိ၊ ဟူ၍။ ဝတွာ၊ ၍။ တံ ပဋိပဒံ၊ ထိုအကျင့်ကို။ သရူပတော၊ သရုပ်အားဖြင့်။ ဒဿေတုံ၊ ငှါ။ ဒါနံ ဒဒမာနာတိအာဒိ၊ ကို။ အာစရိယေန၊ သည်။ ဝုတ္တံ၊ ၏ ။
ဧတ္ထ၊ ဗိမာန်၌။ ယထာရုစိ၊ အလိုအားလျော်စွာ။ သုခသမပ္ပိတာ၊ ကာမဂုဏ် ချမ်းသာနှင့်ပြည့်စုံကုန်သောနတ်တို့သည်။ ဘဝန္တိ၊ ဖြစ်တတ်ကုန်၏ ။ ဣတိ တသ္မာ၊ ထိုသို့ဖြစ်ရာဖြစ်သောသတ္တိကြောင့်။ တာနိ၊ ထိုဗိမာန်တို့သည်။ ဘဝါ၊ မည်ကုန်၏ ။ ဝိမာနာနိ၊ ဗိမာန်တို့ကို။ လဗ္ဘန္တိ၊ ကုန်၏ ။
ဒေဝဘာဝါဝဟတ္တာ၊ နတ်၏အဖြစ်ကိုဆောင်တတ်သည်၏အဖြစ်ကြောင့်။ ဒိဗ္ဗာ၊ မည်ကုန်၏ ။
ဝုတ္တနယေနေဝ၊ ဖြင့်သာလျှင်။ ဂဗ္ဘာ၊ မည်ကုန်၏ ။
ဒါနာဒယော၊ ဒါန အစရှိကုန်သော။ ဒေဝလောကသံဝတ္တနိကပုညဝသေသာ၊ နတ်ပြည်လောက၌ ဖြစ်စေတတ်ကုန်သောကောင်းမှုအထူးတို့ကို။ လဗ္ဘန္တိ၊ ကုန်၏ ။
ဒိဗ္ဗာ ဘဝါတိ ဣဓ၊ ဒိဗ္ဗာ ဘဝါ-ဟူသောဤပုဒ်၌။ ဒေဝလောကပရိယာပန္နာ၊ နတ်ပြည်‌လောက၌ အကျုံးဝင်ကုန်သော။ ဥပပတ္တိဘဝါ၊ ဥပပတ္တိဘဝတို့ကို။ အဓိပ္ပေတာ၊ ကုန်၏ ။
ဟိ သစ္စံ၊ ၏ ။ တဒါဝဟော၊ ထိုနတ်ပြည်လောကသို့ ဆောင်တတ်သော။ ကမ္မဘဝေါ၊ ကမ္မဘဝကို။ ပုဗ္ဗေ၊ ရှေး၌။ ဂဟိတော၊ ယူအပ်ပြီ။ ဣတိ တသ္မာ၊ ကြောင့်။ ဒေဝလောကေ ဝိပါကက္ခန္ဓာတိ၊ ဟူ၍။ အာစရိယော၊ သည်။ အာဟ၊ ၏ ။