၆၄၂။
သဗ္ဗဓီတိ၊ ဟူသောစကားကို။
ဒိသာဒေသောဓိနာ၊ တခုသောအရပ် အရှေ့အရပ် အစရှိသော ဒိသ အပိုင်းအခြား, ကျောင်း ရွာနိဂုံး မြို့အစရှိသော ဒေသအပိုင်းအခြားအားဖြင့်။
(အနောဓိသော၏ အဘိန္နဝိသေသန)။
အနောဓိသော၊ အပိုင်းအခြားမရှိသောအားဖြင့်။
ဖရဏံ၊ ဖြန့်ပုံဖြန့်နည်းကို။
ဝုတ္တံ၊ ဟောတော်မူအပ်ပြီ။
သဗ္ဗတ္တတာယ သဗ္ဗာဝန္တန္တိ၊ ဟူသောစကားကို။
သတ္တောဓိနာ၊ သတ္တဝါအပိုင်းအခြားအားဖြင့်။
(အနောဓိသော, ဖရဏံဝုတ္တံ။)
တေန၊ ထို့ကြောင့်။
အနောဓိသော ဒဿနတ္ထန္တိ၊ ဟူ၍။
(သင်္ဂဟကာရော) အာဟ။
တထာ-သဒ္ဒေါ။ ပေ။ န ဝုတ္တောတိ၊ ဟူသောပါဌ်၏။
(ဝုတ္တန္တိ အတ္ထော ၌ စပ်။)
မေတ္တာသဟဂတေန စေတသာတိ ဧတဿ၊ ဟူသော ဤပုဒ်ကို။
အနုဝတ္တကံ၊ အစဉ်လိုက်စေနိုင်သော။
တံ ဒွယံ၊ ထို တထာသဒ္ဒါ ဣတိသဒ္ဒါ နှစ်ပါးအပေါင်းကို။
(န ဝုတ္တံ၌စပ်)။
တဿ၊ ထို တထာသဒ္ဒါ ဣတိသဒ္ဒါနှစ်ပါး အပေါင်း၏။
ဖရဏန္တရာဒိဋ္ဌာနံ၊ ဖြန့်ပုံတမျိုး အစရှိသော ဘူမန္တရ ပဂုဏဘာဝ အစရှိသည်တို့၏ တည်ရာသည်။
အဋ္ဌာနံ၊ ဌာနမဟုတ်။
ဣတိကတွာ၊ ဤအကြောင်းကြောင့်။
န ဝုတ္တံ၊ ဟောတော်မမူအပ်။
(ဣတိကတွာ၊ ဤအကြောင်းကြောင့်ပင်။)
မေတ္တာသဟဂတေန စေတသာတိ၊ ဟူ၍။
ဝုတ္တံ၊
ဣတိအတ္ထော၊ နက်။
တထာသဒ္ဒေါ။ ပေ။ န ဝုတ္တံ။ ။
တထာသဒ္ဒါ ဣတိသဒ္ဒါတို့သည် မေတ္တာသဟဂတေန စေတသာ စသည်ကို ပြန်၍ညွှန်းသောကြောင့် ( ဝါ ) လိုက်စေနိုင်သောကြောင့် ဖြန့်ပုံတမျိုး စသည်ဖြစ်သော မဟဂ္ဂတ ပဂုဏဘာဝ စသည်တို့၏ တည်ရာမဟုတ်၊ ဝိပုလေန စသည်ကို ဟောရာ၌ကား မဟဂ္ဂတေန ဟု ဘူမန္တရကို၎င်း, အပ္ပမာဏေနဟု ပဂုဏဘာဝကို၎င်း ပြတော်မူ၏။ ထိုသို့ဖြန့်ပုံတမျိုးကို ပြသောကြောင့် တထာဝိပုလေန စသည်ဖြင့်၎င်း, ဣတိ ဝိပုလေန စသည်ဖြင့်၎င်း ဟောဖို့ရန် အခွင့်မရှိ၊ ထို့ကြောင့် မေတ္တာသဟဂတေန စေတသာကို ထပ်၍ ဟောတော်မူရတော့သည်။
၆၄၃။
ဟိရောတ္တပ္ပါနုပါလိတာ၊ ဟိရီ သြတ္တပ္ပသည် အစဉ် စောင့်ရှောက်အပ်သော။
မေတ္တာ၊ သည်။
န ပရိဟာယတိ၊ မဆုတ်ယုတ်။
(ကသ္မာ၊ နည်း။)
အာသန္နသပတ္တဿ၊ နီးကပ်သောရန်သူနှင့်တူသော။
ရာဂဿ၊ ကာမရာဂလည်း ဖြစ်သော။
သိနေဟဿ စ၊ သားချစ် သ္မီးချစ်လည်းဖြစ်သော။
ဝိပတ္တိယာ၊ ဖောက်ပြန်ခြင်းဟူသော ဝိပတ္တိ၏။
အနုပ္ပတ္တိတော၊ မဖြစ်ခြင်းကြောင့်တည်း။
ဣတိ (အယံ)၊ ကား။
အဓိပ္ပါယော၊ အဋ္ဌကထာဆရာ၏ အလိုတည်း။
[ဟိရီ ဩတ္တပ္ပဖြင့် မေတ္တာကို စောင့်ရှောက်လျှင် မေတ္တာဖြင့်အပ်သောပုဂ္ဂိုလ်အပေါ်၌ ကာမရာဂ စသည် ဖြစ်နိုင်၏။ ထိုသို့ဖြစ်လျှင် မေတ္တာစစ်စစ် ပျက်သည်ဟူ၍ မှတ်လေတော့။]
၆၄၅။
အဓိမုဉ္စိတွာတိ (ပဒဿ၊ ၏။)
သုဋ္ဌု၊ ကောင်းစွာ။
ပသာရေတွာ၊ ဖြန့်၍။
ဣတိအတ္ထော၊ နက်။
[“လွန်လွန်ကဲကဲလွှတ်ခြင်း” ဟူသည် စိတ်ကို ကောင်းကောင်းဖြန့်ခြင်းပင်တည်း-ဟု အဓိပ္ပါယ်ဖွင့်သည်။]
တံ၊ ထိုကောင်းစွာဖြန့်ခြင်းကို။
ဒဿေန္တော၊ ကြောင့်။
အဓိကဘာဝေနာတိ အာဒိံ၊ အစရှိသောစကားရပ်ကို။
(သင်္ဂဟကာရော) အာဟ။
ဝါ၊ အဋ္ဌကထာနည်းမှတနည်းကား။
ဗလဝတာ၊ အားရှိသော။
အဓိမောက္ခေန၊ အဓိမောက္ခဖြင့်။
အဓိမုစ္စိတွာ၊ စွဲစွဲမြဲမြဲ သက်ဝင်၍။
[ဤနည်း၌ကား “အဓိမုစ္စိတွာ-ဟုရှိရမည်။ အာရုံအတွင်းသို့စွဲစွဲမြဲမြဲသက်ဝင်နစ်မြှုပ်၍” ဟု အနက်မှတ်ပါ။]
၆၄၈။
ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တောယေဝါတိ၊ ကား။
သဗ္ဗေနသဗ္ဗံ သဗ္ဗထာ သဗ္ဗန္တိ၊ ဟူကုန်သော။
ဧတေသံ၊ ဤပုဒ်တို့၏။
(အတ္ထော၌စပ်။)
သဗ္ဗေနသိက္ခာသမာဒါနေန သဗ္ဗံ သိက္ခံ(ဣတိစ)၊ ဟူ၍၎င်း။
သဗ္ဗေန သိက္ခိတဗ္ဗာကာရေန သဗ္ဗံ သိက္ခန္တိစ၊ ဟူ၍၎င်း။
ဈာနဝိဘင်္ဂေ၊ ၌။
အတ္ထော၊ ကို။
ဝုတ္တော၊ ပြီ။
ဣဓပန၊ ဤအပ္ပမညာ ဝိဘင်း၌ကား။
သဗ္ဗေန၊ အလုံးစုံသော။
အဝဓိနာ၊ အပိုင်းအခြားအားဖြင့်၎င်း။
အတ္တသမတာယ၊ မိမိနှင့်တူသည်၏ အဖြစ်အားဖြင့်၎င်း။
သဗ္ဗသတ္တယုတ္တတာယ စ၊ အလုံးစုံသော သတ္တဝါတို့နှင့် ယှဉ်သည်၏အဖြစ်အားဖြင့်၎င်း။
သဗ္ဗံ၊ သော။
လောကံ၊ သတ္တလောကကို။
(ဣတိစ)၊ ဤသို့၎င်း။
သဗ္ဗာဝဓိဒိသာဒိဖရဏာကာရေဟိ၊ အလုံးစုံအပိုင်းအခြားရှိသော အရပ်မျက်နှာ အစရှိသည်ကို ဖြန့်ခြင်းဟူသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့်။
[သဗ္ဗထာ၏အဖွင့်။]
သဗ္ဗံ၊ သော။
လောကံ၊ ကို။
ဣတိစ၊ ဤသို့၎င်း။
အတ္ထော၊ အနက်သည်။
ယုဇ္ဇတိ၊ သင့်၏။
သဗ္ဗံလောကံ၊ အလုံးစုံသောသတ္တလောကကို" ဟု ပါဠိတော်၌ အနက်ပေးပါ။
၆၅ဝ။
ပစ္စတ္ထိကဝိဃာတဝသေနာတိ၊ ကား။
မေတ္တာဒီနံ၊ မေတ္တာအစရှိသည်တို့၏။
အာသန္နဒူရပစ္စတ္ထိကာနံ၊ နီးသောရန်သူ ဝေးသောရန်သူဖြစ်ကုန်သော။
ရာဂဗျာပါဒါဒီနံ၊ ရာဂဗျာပါဒ အစရှိသည်တို့ကို။
ဝိဃာတဝသေန၊ ပယ်သတ်ခြင်း၏အစွမ်းဖြင့်။
(အဝေရံ၌စပ်။)
ဝါ၊ တနည်း။
ယံ အပ္ပမာဏံ၊ သော။
အဝေရောတိ၊ ကား။
သော၊ ထိုအပ္ပမာဏသည်။
အဝေရဘာဝေါ၊ ရန်မရှိသော စိတ်၏ဖြစ်ကြောင်းဖြစ်ရာသည်။
(ဟောတိ)။
ဣတိအယံ၊ ဤအနက်သည်။
တဿ၊ ယံ အပ္ပမာဏံ သော အဝေရောဟူသောပါဌ်၏။
အတ္ထော၊ တည်း။
ဣတိ၊ ဤသို့မှတ်အပ်၏။
[ဤအလို ယံ၊ အကြင်စိတ်သည်။
အပ္ပမာဏံ၊ အတိုင်းအရှည်မရှိ။
သော၊ ထိုစိတ်သည်။
အဝေရော၊ ရန်မရှိသောစိတ်၏ ဖြစ်ကြောင်းဖြစ်ရာသည်။
ဟောတိ။
အဝေရောအရ ပုဂ္ဂိုလ်ကို အရကောက်မည် စိုးသောကြောင့် စိတ်ကို ရအောင်ဖွင့်သည်။
အဝေရ၌ ဘာဝပ္ပဓာန ဘာဝလောပ ကြံပါ။]
၆၅၃။
နိရယာဒိ၊ နိရယ အစရှိသော ဘဝသည်။
ဂတိ၊ ဂတိတည်း။
စဏ္ဍာလာဒိ၊ စဏ္ဍာလ အစရှိသော အမျိုးသည်။
ကုလံ၊ တည်း။
အန္နာဒီနံ၊ ထမင်း အစရှိသည်တို့ကို။
အလာဘိတာ၊ ရခြင်းမရှိသူ၏အဖြစ်သည်။
(မရခြင်း သည်။)
ဘောဂေါ၊ အသုံးအဆောင်တည်း။
အာဒိ-သဒ္ဒေန၊ ဖြင့်။
ဒုဗ္ဗဏ္ဏတာဒိ၊ မကောင်းသော အဆင်းရှိသူ၏အဖြစ်အစရှိသည်ကို။
ဂဟိတံ၊ ပြီ။
[န+လာဘော အလာဘော။ အလာဘော ယဿ အတ္ထီတိ အလာဘီ။]
သုတ္တန္တဘာဇနီယဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ။
၃-ပဉှပုစ္ဆကအဖွင့်
၆၉၉။
ဣမသ္မိံ ပန။ ပေ။ ကထိတာတိ ဣမိနာ၊ ဤပါဌ်ဖြင့်။
ဣမသ္မိံ ဝိဘင်္ဂေ၊ ဤ အပ္ပမညာဝိဘင်း၌။
ကထိတာနံ၊ ဟောတော်မူအပ်သော အပ္ပမညာတို့၏။
လောကိယဘာဝမေဝ၊ လောကီတို့၏အဖြစ်ကိုသာ။
ဒဿေန္တော၊ ပြလျက်။
ခန္ဓဝိဘင်္ဂါဒီဟိ၊ ခန္ဓဝိဘင်း အစရှိသည်တို့မှ။
ဝိသေသေတိ၊ အထူးပြု၏။
ဣတိ၊ ကြောင့်။
အညတ္ထ၊ အခြားသော ဝိဘင်းတို့၌။
လောကုတ္တရာနံ၊ လောကုတ္တရာ ဖြစ်ကုန်သော။
အပ္ပမညာနံ၊ အပ္ပမညာတို့၏။
ကထိတတာ၊ ဟောတော်မူအပ် ကုန်သည်၏အဖြစ်သည်။
ဝါ၊ အဖြစ်ကို။
အနုညာထာ၊ ခွင့်ပြုတော်မူအပ်သည်။
န ဟောတိ၊ မဟုတ်။
ဣမသ္မိံ ။ ပေ။ ဘာဝမေဝ။
။ "ဧဝသဒ္ဒါ, ရှိလေရာ, ရံခါ အနုညာတထုတ်မြဲ”ဟု ရှေး နိယံရှိ၏၊ ထိုနိယံနှင့်အညီ ဤ အပ္ပမညာဝိဘင်း၌ လောကီ အပ္ပမညာကိုသာ ဟောတော် မူ၏။ အခြားဝိဘင်းတို့၌ကား လောကုတ္တရာအပ္ပမညာကို ဟောတော်မူ၏ ဟု အနုညာတ အနက်ကို ယူမည်စိုးသောကြောင့် “န အညတ္ထ။ ပေ။ အနုညာတာ ဟောတိ”ဟု တားမြစ်
ရသည်။
အပ္ပမညာဝိဘင်္ဂဝဏ္ဏနာ၊ သည်။
နိဋ္ဌိတာ၊ ပြီ။