မနသိကာရောပိ၊ မနသိကာရသည်လည်း။ ဇဝနဝီထိ ပဋိပါဒကမတ္တတ္တာ၊ ဇောအစဉ်ကို ပြီးစေတတ်ကာမျှ၏ အဖြစ်, ဝီထိအဖြစ်ကို ပြီးစေတတ်ကာမျှ၏ အဖြစ်ကြောင့်။ ကုသလာ ကုသလာနိ၊ ကုသိုလ် အကုသိုလ်တို့ကို။ ဝါ၊ ကုသိုလ်မူလ အကုသိုလ်မူလတို့ကို။ (ဥပနိဿယံ၊ အားကြီးသော မှီရာကို။ န ကရောတိ) ဝိယ၊ မပြုသကဲ့သိ့။ (တထာ၊ ထို့အတူ)။ အဝိဇ္ဇံ၊ ကို။ ဥပနိဿယံ, န ကရောတိ၊

သေ ။ပေ။ ယောဇေတဗ္ဗံ။ ။ ရှေ့၌ "ကုသလမူလံ အကုသလမူလံ" ဟု နပုလ္လိန်ရှိခဲ့၏။ ထို ကုသလမူလ အကုသလမူလကို အနွာဒေသ (နောက်ထပ်ညွှန်ပြသော) ဧတ သဒ္ဒါသည် န ပုလ္လိန်သာ ဖြစ်သင့်၏။ အဘယ့်ကြောင့် အဋ္ဌကထာ၌ ပုလ္လိုင်ဖြင့် "ဧသ" ဟု ညွှန်ပြရပါသနည်း ဟု မေးဘွယ်ရှိသောကြောင့် "ဧသ ကုသလမူလ ပစ္စယော ။ပေ။ ယောဇေတဗ္ဗံ" ဟု မိန့်သည်။ "ပစ္စယော" ဟူသော ပုလ္လိန်ကို ငဲ့၍ "ဧသ" အဟု အဋ္ဌကထာ၌ ပုလ္လိန်ဖြင့် ညွှန်ပြပါသည် ဟူလို။ [ကုသလမူလံ အကုသလမူလံတိ ဣမေသံ အနွာဒေသောပိ (နောက်ထပ် ညွှန်ပြကြောင်း သဒ္ဒါ ဖြစ်ပါသော်လည်း) ပစ္စယသဒ္ဒါ ပေက္ခာယ ဧသဣတိ ပုလ္လိင်္ဂဝသေန ဝုတ္တောတိ ဒဿေန္တော အာဟ ဧသ ဣတိ ။ပေ။ ယောဇေတဗ္ဗံတိ ။အနု။]

မနသိကာရောပိ။ ။ မနသိကာရ ဟူရာ၌ မနသိကာရစေတသိက်ကို ဆိုလိုသည်မဟုတ်၊ မိမိနောက်၌ ဇောအစဉ်ကို ဖြစ်စေတတ်၍ ဇဝန ပဋိပါဒက အမည်ရသော မနောဒွါရာဝဇ္ဇန်းကို၎င်း, မိမိနောက်၌ ဝီထိအစဉ်ကို ဖြစ်စေတတ်၍ ဝီထိပဋိပါဒက အမည်ရသော ပဉ္စဒွါရာဝဇ္ဇန်းကို၎င်းဆိုလိုသည်။

ပန၊ အနွယကား။ အဝိဇ္ဇူပနိဿယာနံ၊ အဝိဇ္ဇာဟူသော အားကြီးသော မှီရာရှိသော ကုသိုလ်အကုသိုလ်တို့၏။ ပဝတ္တိအတ္ထံ၊ ဖြစ်ခြင်းအကျိုးငှာ။ ဘဝင်္ဂါဝဋ္ဋနမတ္တံ၊ ရှေ့ဘဝင်ကို ပြန်လည်စေခြင်းမျှသည်။ ဟောတိ၊ စ၊ ဆက်။ ပဟီနာဝိဇ္ဇာနံ၊ ပယ်အပ်ပြီးသော အဝိဇ္ဇာရှိသော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏။ ကိရိယာနံ၊ ကိရိယာစိတ််တို့ကို။ အဝိဇ္ဇာ၊ သည်။ နေဝ ဥပ္ပါဒိကာ၊ မဖြစ်စေတတ်။ ပန၊ အနွယကား။ (ကိရိယာနံ၊ ကိရိယာစိတ်တို့၏)။ အာရမ္မဏမတ္တမေဝ၊ အာရုံမျှသည်သာ။ ဟောတိ၊

အပိစ၊ သည်သာမကသေး။ အဝိဇ္ဇာပစ္စယာ သင်္ခါရောတိ ဧတဿ၊ ဟူသော ဤပုဒ်၏။ ဝသေန၊ အစွမ်းဖြင့်။ အဝိဇ္ဇာမူလကော၊ အဝိဇ္ဇာဟူသော မူလရှိသော။ ကုသလနယော၊ ကုသိုလ်ဖြစ်သော နည်းကို။ ဝုတ္တော၊ ဟောတော်မူအပ်ပြီ။ သင်္ခါရပစ္စယာ ဝိညာဏန္တိ ဧတဿ၊ ဟူသော ဤပုဒ်၏။ ဝသေန၊ အစွမ်းဖြင့်။ ကုသလာ ကုသလမူလကော၊ ကုသိုလ် အကုသိုလ်ဟူသော မူလရှိသော။ ဝိပါက နယော၊ ဝိပါက်ဖြစ်သော နည်းကို။ ဝုတ္တော၊ ဟောတော်မူအပ်ပြီ။ ပန၊ အဘို့တပါးကား။ ကိရိယာနံ၊ ကိရိယာတို့ကို။ (ဂဟဏံ ၌စပ်)။ သင်္ခါရဂ္ဂဟဏေန၊ သင်္ခါရသဒ္ဒါဖြင့်။ (သင်္ခါရသဒ္ဒါကို ယူသဖြင့်)။ (ဂဟဏံ၊ ယူအပ်သည်၏ အဖြစ်သို့)။ နေဝ (ဂစ္ဆတိ)၊ မရောက်။ ဝိညာဏဂ္ဂဟဏေနစ၊ ဝိညာဏသဒ္ဒါ ဖြင့်လည်း။ (ဝိညာဏသဒ္ဒါကို ယူသဖြင့်လည်း)။ ဂဟဏံ၊ ယူအပ်သည်၏ အဖြစ်သို့။ န ဂစ္ဆတိ၊ မရောက်။ ဣတိ၊ ကြောင့်။ တံမူလကော၊ ထို အဝိဇ္ဇာဟူသော မူလရှိသော။

ဘဝင်္ဂါဝဋ္ဋမတ္တံ။ ။ ထို မနသိကာရသည်မိမိနောက်၌ဖြစ်မည့် ကုသိုလ် အကုသိုလ် တို့ကို ဥပနိဿယ မပြုသကဲ့သို၊ ထို့အတူ အဝိဇ္ဇာကိုလည်း ဥပနိဿယ မပြု၊ မိမိနောက်၌ အဝိဇ္ဇာဟူသော အားကြီးသော မှီရာ အကြောင်းရှိသော ကုသိုလ် အကုသိုလ်တို့၏ ဖြစ်ခြင်းအကျိုးငှာ အတီတဘဝင်စသော မိမိရှေ့က လာခဲံသော ဘဝင်ကို ပြန်လည်စေရုံမျှသာ ဖြစ်၏။

အပိစ။ ။ ဤနည်း၌ "သင်္ခါရ" အရ ကမ္မဝဋ်ကို၎င်း "ဝိညာဏ" အရ ဝိပါကဝဋ်ကို၎င်း ယူရသောကြောင့် ကိရိယာစိတ်တို့မှာ ထို ဝဋ် ၂ ပါးတွင် မပါဝင်ရကားကိရိယာတို့ကို သင်္ခါရသဒ္ဒါဖြင့်၎င်း, ဝိညာဏသဒ္ဒါဖြင့်၎င်း မယူအပ်ကုန်၊ထို့ကြောင့် အဝိဇ္ဇာမူလက ကိရိယာ,သင်္ခါရမူလက ကိရိယာကို မရအပ်၊ ထို့ကြောင့် ကိရိယာနှင့် စပ်၍ ပစ္စယာ ကာရကို ဟောတော်မမူအပ် ဟူလို။

(တနည်း) တံ မူလကော၊ ထို ကုသိုလ် အကုသိုလ်ဟူသော မူလရှိသော။ ကိရိယာနယော၊ ကိရိယာဖြစ်သောနည်းကို။ န လဗ္ဘတိ၊ မရအပ်။ ဣတိ၊ ကြောင့်။ န ဝုတ္တော၊ ဟောတော်မမူအပ်။ ဣတိ၊ သို့။ ဒဋ္ဌဗ္ဗော၊

အနေကဘေဒတောတိ၊ ကား။ အဝိဇ္ဇာဒီနံ၊ အဝိဇ္ဇာ အစရှိကုန်သော။ ဧကစိတ္တက္ခဏိကာနံ၊ တခုသော စိတ္တက္ခဏ ရှိကုန်သော။ မူလပဒါနံ၊ မူလဖြစ်သော ပုဒ်တို့၏။ ကိရိယန္တေ၊ ကိရိယာ အဆုံးရှိသော။ ပဌမနယေ၊ ပဌမနည်း၌။ သဟဇာတာဒိ အနေကပစ္စယဘာဝေန၊ သဟဇာတ အစရှိသော တပါးမက များသော ပစ္စည်းတို့၏ အဖြစ်ဖြင့်။ ဂဟိတတ္တာ၊ ယူအပ်ကုန်သည်၏ အဖြစ်ကြောင့်။ တေသံ ပစ္စယာနံ၊ ထို သဟဇာတ အစရှိသော တပါးမက များသော ပစ္စည်းတို့၏။ ဝသေန၊ အပြားအားဖြင့်။ (ဝါ၊ တနည်း)။ နဝါဒိမူလ ပဒါနံ၊ နဝ အစရှိသော မူလပုဒ်ရှိကုန်သော။ နယာနံ၊ နည်းတို့၏။ ဝသေန၊ အပြားအားဖြင့်။ [နဝါဒိ၌ အာဒိဖြင့် အဋ္ဌ,သတ္တ, ဆတို့ကို ယူပါ။] အနေကပ္ပကာရတော၊ ဖြင့်။ စတုန္နံစတုက္ကာနံ၊ တို့၏။ ဝသေန၊ အပြားအားဖြင့်။ ဣတိ(အယံ)၊ ဤဆိုအပ်ပြီးကား။ အဓိပ္ပါယော၊ အဋ္ဌကထာဆရာ၏ အလိုတည်း။

အနေကဘေဒတော။ ။ "အနေကပ္ပကာရတော" ဟု ဖွင့်၏။ ထိုအနေကပ္ပကာရ၏ သရုပ်ကိုကား "အဝိဇ္ဇာဒီနံ မူလပဒါနံ ။ပေ။ တေသံ ပစ္စယာနံ ဝသေန" ဟု ပဌမဖွင့်၏။ ထို့၌ "အဝိဇ္ဇာပစ္စယာ သင်္ခါရော" စသည်ကို ရည်ရွယ်၍ "အဝိဇ္ဇာဒီနံ မူလ ပဒါနံ" ဟု၎င်း, အဘိဓမ္မဘာဇနီယနည်း၌ ဧကစိတ္တက္ခဏိက ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ကိုသာ ပြသောကြောင့် "ဧကစိတ္တက္ခဏိကာနံ" ဟု၎င်း, ပဌမတနည်းကိုသာ တိုက်ရိုက်ပြသော ကြောင့် ထိုသို့ ပြရာဝယ် အဗျာကတနိဒ္ဒေသ၌ ကိရိယာ စိတ်များလည်း ပါဝင်သောကြောင့် "ကိရိယန္တေ ပဌမနယေ" ဟု၎င်း ဆိုသည်၊ ထိုနည်း၌ သဟဇာတ စသော ပစ္စည်းတို့ကို ဟောတော်မူရကား" အနေကပ္ပကာရ" ဖြစ်သည် ဟူလို။

စတုန္နံ စတုက္ကာနံ ။ပေ။ အဓိပ္ပါယော။ ။ ဤစကားသည် ပြအပ်ခဲ့သော နည်း ၂ ပါးအတွက် အဓိပ္ပါယ်ပြတည်း။ ပြအပ်သော ၂ နည်းတွင် "အဝိဇ္ဇာဒီနံ မူလပဒါနံ" စသော ပဌမနည်း၌ ပစ္စယစတုက္က, ဟေတုကစတုက္က, သမ္ပယုတ္တစတုက္က, အညမည စတုက္ကအားဖြင့် စတုက္က ၄ ပါးလုံး ရ၏။ "နဝါဒိမူလပဒါနံ" စသည်ဖြင့် ပြအပ်သော ဒုတိယနည်း၌ကား စတုက္က ၄ ပါးလုံး မရ၊ ဤသို့ ထိုက်သလိုရသော စတုက္ကတို့၏ အပြားအားဖြင့် ဟု အဓိပ္ပါယ်မှတ်ပါ ဟူလို [စတုန္နံ စတုက္ကာနန္တိ ပုရိမနယေ ပစ္ဆိမနယေစ အာဂတာနံ ယထာလာဘံ စတုန္နံ စတုန္နံ စတုက္ကာနံ ။ အနု။]

မှတ်ချက်။ ။ စတုန္နံ စတုက္ကာနံ ဝသေနသည် ရှေ့ ၂ နည်းလုံးအတွက် အဓိပ္ပါယ်ပြဖြစ်သောကြောင့် "ဝသေနာတိ ဝါ" ဟု ဝါသဒ္ဒါပါဘွယ် မလို။ ရှေ့၌ ၂ နည်းရှိသော ကြောင့် "နဝါဒိမူလကပဒါနံ ဝါ" ဟု ဝါသဒ္ဒါ ပါသင့်သည်ဟု မှတ်ပါ။ ရှေးနိဿယ၌လည်း ပါသည်။

ဓမ္မ ပစ္စယဘေဒေတိ၊ ကား။ အဝိဇ္ဇာဒီနံ၊ ကုန်သော။ ဓမ္မာနံ၊ အကြောင်းတရားတို့၏။ ပစ္စယဘာဝဘေဒေ၊ ကျေးဇူးပြုတတ်ကုန်သည်၏ အဖြစ်ဟူသော သတ္တိအပြား၌။ (တနည်း) ဇရာမရဏာဒီနံ၊ ကုန်သော။

ကုသလာ ကုသလာနံ ပန ဝိပါကေစ။ ။ အဋ္ဌကထာဝယ် "ကုသလာကုသလေသု" ဟု မပါသော်လည်း ဝိပါကေစ၌ အဝုတ္တသမုစ္စယတ္ထ စ သဒ္ဒါဖြင့် ဆည်းယူနိုင်သောကြောင့် "ကုသလာကုသလေသု ။ပေ။ ဝတ္တဗ္ဗံ" ဟုမိန့်သည်။ [ကုသလာကုသလာနံ ပန ဝိါပကေစာတိ (ဧတ်ထ) စသဒ္ဒေန ကုသလာ ကုသလေစာတိ သမုစ္စေတဗ္ဗောတိ အာဟ ကုသလ။ပေ။ ဝတ္တဗ္ဗန္တိ။ အနု။ ဤအနုဋီကာ၌ "ကုလာ ကုသလေ" ဟု သမာဟာရဒွန်ရှိ၏။ "ကုသလာ ကုသလေသု" ဟု အသမာဟာရဒွန်လည်း အသင့်ပင်။]

ဓမ္မပစ္စယဘေဒေ။ ။ "ဓမ္မ"အရ "အဝိဇ္ဇာဒီနံ ဓမ္မာနံ" ဟု ပစ္စည်းဓမ္မကို၎င်း "ပစ္စယဘေဒေ" အရ "ပစ္စယဘာဝဘေဒေ" ဟု ၎င်း ပဌမဖွင့်၏။ ဤအဖွင့်ဖြင့် အနုလောမ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ကို ပြ၏၊ "ဇရာမရဏာဒီနံ ဓမ္မာနံ" ဟူသော ဒုတိယနည်း၌ ပစ္စယုပ္ပန်ဓမ္မကို "ဓမ္မ" အရ ယူ၍ ဇာတိ စသည်ကို "ပစ္စယဘေဒ"အရ ယူ၏။ ဤ အဖွင့်ဖြင့် ပဋိလောမ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ကိုပြသည်၊ "ထိုထိုစိတ်၏ဖြစ်ရာ သမယဖြင့် ပိုင်းခြားအပ်ကုန်သော ဖဿာဒိဓမ္မတို့အား တခုတည်းသော စိတ္တက္ခဏ၌ အတူဖြစ်ကြသော အဝိဇ္ဇာစသော ပစ္စည်းတို့၏ အထူးအပြား၌ "ဟု ပစ္စယဘေဒပုဒ်ကို တနည်းဖွင့်သည်။ ထို့အဖွင့်သည် "ယသ္မိံ သမယေ ။ပေ။ စိတ္တံ ဥပ္ပန္နံ ဟောတိ၊ တသ္မိံ သမယေ ဖဿော ဟောတိ" ကို ရည်ရွယ်၍ ဖွင့်ခြင်းတည်း၊ မှန်၏၊ ထိုဖဿစသော တရားအားလုံးသည် တခုသော စိတ္တက္ခဏ၌ အတူဖြစ်ကြသော တရားများတည်း။

ဓမ္မာနံ၊ အကျိုးတရားတို့၏။ ဇာတိအာဒိပစ္စယဘေဒေ၊ ဇာတိ အစရှိသည်တို့၏ ကျေးဇူးပြုတတ်သည်၏ အဖြစ်ဟူသော အပြား၌။ ဝါ၊ တနည်း။ တံတံစိတ္တုပ္ပါဒသမယပရိစ္ဆိန္နာနံ၊ ထိုထို စိတ်၏ဖြစ်ရာ သမယဖြင့် ပိုင်းဖြတ်အပ်ကုန်သော။ (ထိုထို ကုသိုလ်စိတ်၏ဖြစ်ရာ သမယ, အကုသိုလ်စိတ်၏ဖြစ်ရာ သမယ စသောအားဖြင့် ပိုင်းခြားအပ်ပြီးကုန်သော)။ ဖဿာဒီနံ၊ ကုန်သော။ ဓမ္မာနံ၊ အကျိုးတရားတို့၏။ ဧကက္ခဏိကာဝိဇ္ဇာဒိပစ္စယဘေဒေ၊ တခုသော ခဏရှိသော ဤဝိဇ္ဇာ အစရှိသော အကြောင်းတို့၏ အပြား၌။ (ပဘေဒဇနနတ္ထံ ၌စပ်)။