Issues
Select Version
Bhāsāṭīkā-ဘာသာဋီကာ
မြန်မာဘာသာ
Vibhaṅga-mūlaṭīkā
Vibhaṅga-mūlaṭīkā

Dutiyanayavaṇṇanā

Author: Bhāsāṭīkā-ဘာသာဋီကာ @ IAPT

အဘိညေယျော၊ ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် သိထိုက်ကုန်သော။ ဓမ္မာနာမ၊ တို့မည်သည်။ သဗ္ဗေ၊ ကုန်သော။ သတ္တာ၊ တို့သည်။ အာဟာရဋ္ဌိတိကာ၊ အကြောင်းတရားဟူသော တည်ကြောင်းရှိကုန်၏။ ဝါ၊ အကြောင်းတရားကြောင့် တည်ရခြင်း ရှိကုန်၏။ (အနုဋီကာ အဖွင့်)။ ဒွေ၊ ကုန်သော။ ဓာတုယော၊ သင်္ခတ ဓာတ်, အသင်္ခတ ဓာတ်တို့၎င်း။ တိဿော , ဓာတုယော၊ ကာမဓာတ်, ရူပဓာတ်, အရူပါဓာတ်တို့၎င်း။ စတ္တာရိ, အရိယသစ္စာနိ၊ တို့၎င်း။ ပဉ္စ, ဝိမုတ္တာယတနာနိ၊ ကိလေသာမှ လွတ်ခြင်း၏ အကြောင်းတို့၎င်း။ ဆ, အနုတ္တရိယာနိ၊ အနုတ္တရိယ တို့၎င်း။ [အကျယ်ကို ဆက္ကအင်္ဂုတ္တိုရ် , ပဌမပံ, အနုတ္တရိယဝဂ် ၌ရှုပါ။] သတ္တ, နိဒ္ဒေသဝတ္ထူနိ၊ နိဒ္ဒေသ၏ အကြောင်း ဝတ္ထုတို့၎င်း။ [အကျယ်ကို သတ္တကအင်္ဂုတ္တိုရ်, အနုသယဝဂ်၌ ရှုပါ။] အဋ္ဌ, အဘိဘာယတနာနိ၊ အဘိဘာယတနသမာပတ် တို့၎င်း။ [အကျယ်ကို အဋ္ဌကအင်္ဂုတ္တိုရ်, ဒုတိယပံ, ဘူမိစာလဝဂ် ၌ ရှုပါ။] နဝ အနုပုဗ္ဗဝိဟာရာ၊ အစဉ်အတိုင်း ဝင်စား၍နေကြောင်း သမာပတ်တို့၎င်း။ [ဈာန် သမာပတ် ၉ ပါးကို ဆိုသည်။] ဒသ, နိဇ္ဇရဝတ္ထူနိ၊ နိဇ္ဇရဝတ္ထုတို့၎င်း။ [အကျယ်ကို ဒဿကအင်္ဂုတ္တိုရ်, တတိယပံ, သမဏသညာဝဂ်၌ ရှုပါ။]. ဣတိ ဧဝံ ပဘေဒါ၊ ဤသို့ အပြားရှိကုန်သော။ ဓမ္မာ၊ တို့၎င်း။ သဗ္ဗံ ဘိက္ခဝေ အညိညေယျန္တိ၊ ဟူ၍။ ဒဿိတာ၊ ပြုတော်မူအပ်ကုန်သော။ ခန္ဓာဒယောစ၊ တို့၎င်းတည်း။ **ဝဋ္ဋာမိသ**။ ။ ဝဋ်ကို သာယာခြင်း၏ အစွမ်းဖြင့် ဖြစ်သော သံသရာကို ဖြစ်စေတတ်သော ရာဂသည်၎င်း, ထိုရာဂ၏ အာရုံဖြစ်သော ခန္ဓာသည်၎င်း, ဝဋ္ဋာမိသ မည်၏။ အာမိသ၏ ဝစနတ္ထကို ရှေးအတိုင်းပြု, ရာဂ၏အတွက် အာမိသကို ကတ္တုသာဓ်ပြုပါ။ [အနုဋီကာ၌ "ဝိဘဝေါ နာမ ကိမတထိယော၊ ဝဋ်မှကင်းသော နိဗ္ဗာန်ဟူသည် အဘယ်အကျိုးရှိသနညး်။ ကောဝါ တံ အဘိပတ္ထေယျ၊ ခံစားစရာမရှိသော ထို ဝိဘဝနိဗ္ဗာန်ကို အဘယ်သူတောင့်တမည်နည်း" ဟု ဝိဘဝကို အပြစ်ရှု၍ ဝဋ်၌ မက်မောသော လောဘသည် "ဝဋ္ဋာမိသ မည်၏" ဟု ဝဒန္တိဝါဒကို ပြထား၏။]
ဘဝါဒီနံ၊ ဘဝ အစရှိသည်တို့ကို။ ဝိနန္ဓနံ၊ ဖွဲ့ကြက်တတ်သော တဏှာကို။ ဝါ၊ တနည်း။ ပိယရူပ သာတရူပေသု၊ ချစ်ထိုက်သော သဘောရှိကုန်, သာယာထိုက်သော သဘောရှိကုန်သော စက္ခုအစရှိသော တရားတို့၌။ ဂမနံ၊ သွားတတ်သောတဏှာကို။ ဝါနန္တိ၊ ဟူ၍။ (ဝုစ္စတိ၊ ဆိုအပ် ၏ ၌စပ်)။
စင်္ကမံ၊ စင်္ကြံသွားခြင်းကို။ အဓိဋ္ဌဟန္တဿ၊ ဆောက်တည်သော ပုဂ္ဂိုလ်၏ သန္တာန်၌။ ဥပ္ပန္နဝီရိယံ၊ ဖြစ်သော ဝီရိယကို။ ဝိပဿနာ သဟဂတန္တိ၊ ဝိပဿနာနှင့် တကွဖြစ်၏ ဟူ၍။ ဝေဒိတဗ္ဗံ၊ [ရှေးက စင်္ကြံသွားလျှင် ဝိပဿနာ နှလုံးသွင်း၍ သွားလေ့ရှိသော ကြောင့် ဤသို့ဆိုသည်။]
ဧတ္တကေနာတိ၊ ကား။ လောကိယ လောကုတ္တရမိဿကာ ကထိတာတိ၊ ဟူသော ။ ဧတ္တာဝတာ၊ ဤမျှအတိုင်းအရှည်ရှိသော စကားဖြင့်။ ("ပါကဋံ၊ မထင်ရှား " ၌စပ်)။
လောကိယန္တိ ဝဒန္တော န ကိလမတီတိ၊ ဟူသော ပုဒ်၏။ ကာယဝိညတ္တိ သမုဋ္ဌာပကဿ၊ ကာယဝိညတ်ကို ဖြစ်စေတတ်သော ဝီရိယ၏။ လောကိယတ္တာ၊ လောကီ၏ အဖြစ်ကြောင့်။ အစောဒနီယော၊ မစောဒနာထိုက်။ ဣတိ အတ္ထော၊
အလဗ္ဘ ။ပေ။ ပဋိက္ခတ္တာတိ၊ ကား။ ရူပါစဝရေ၊ ရူပါဝစရ စိတ္တုပ္ပါဒ်၌။ အလဗ္ဘမာနကံ၊ မရထိုက်သော။ ပီတိသမ္ဗောဇ္ဈင်္ဂံ၊ ကို။ ဥပါဒါယ၊ စွဲ၍။ လဗ္ဘမာနာပိ၊ ရထိုက်သည်လည်းဖြစ်သော။ အဝိတက္က အဝိစာရာ၊ အဝိတက္က အဝိစာရဖြစ်သော။ ပီတိ၊ ကို။ ပဋိက္ခိတ္တာ၊ ပယ်အပ်ပြီ။ [ရထိုက်လျက် မဟောခြင်းကို "ပဋိက္ခိတ္တ" ဟု ဆိုသည်။] ပီတိသမ္ဗောဇ္ဈင်္ဂေါတိ၊ ဟူ၍။ န ဝုတ္တော၊ ဟောတော်မမူအပ်။ ဣတိ အတ္ထော၊
ဝါ၊ တနည်း။ ကာမာဝစရေ၊ ကာမာဝစရ စိတ္တုပ္ပါဒ်၌။ အလဗ္ဘမာနကံ၊ မရထိုက်သော။ အဝိတက္က အဝိစာရံ၊ သော။ ပီတိံ၊ ကို။ ဥပါဒါယ၊ စွဲ၍။ လဗ္ဘမာနကာဝ၊ ရထိုက်သည်သာလျှင်ဖြစ်သော။ ဗောဇ္ဈင်္ဂဘူတာ၊ ဗောဇ္ဈင်ဖြစ်၍ ဖြစ်သော။ ပီတိ၊ ကို။ ပဋိက္ခိတ္တာ၊ ပယ်မြစ်အပ်ပြီ။ အဝိတက္က အဝိစာရော၊ သော။ ပီတိသမ္ဗောဇ္ဈင်္ဂေါ၊ ကို။ န ဝုတ္တော၊ အပ်။ ဣတိ အတ္ထော၊
အဇ္ဈတ္တဝိမောက္ခန္တိ၊ ဟူသော ပါဌ်ဖြင့်။ အဇ္ဈတ္တဓမ္မေ၊ အဇ္ဈတ္တဖြစ်သော ခန္ဓာတရားတို့ကို။ အဘိနိဝိသိတွာ၊ ဝိပဿနာရှုသော အားဖြင့် နှလုံးသွင်း၍။ တတော၊ ထို အဇ္ဈတ္တဓမ္မမှ။ ဝုဋ္ဌိတမဂ္ဂေါ၊ ထသော မဂ်ကို။ အဇ္ဈတ္တဝိမောက္ခေါတိ၊ ဟူ၍။ ဣဓ၊ ဤပါဠိရပ်၌။ ဝုတ္တော၊ မိန့်တော်မူအပ်ပြီ။ ဣတိ၊ ဤသည်ကား။ အဓိပ္ပါယော၊ အဋ္ဌကထာဆရာ၏ အလိုတည်း။
န ဝါရေတဗ္ဗောတိ၊ ကား။ ဝိပဿနာပါဒကေသု၊ ဝိပဿနာ၏ အခြေခံဖြစ်ကုန်သော။ ကသိဏာဒိဈာနေသု၊ ကသိုဏ်းအစရှိသော ဈာန်တို့၌။ သတိအာဒီနံ၊ သတိ အစရှိသည်တို့၏။ နိဗ္ဗေဓဘာဂိယတ္တာ၊ လောဘ ဒေါသ မောဟ အတုံးအခဲကို ဖောက်ခွဲခြင်းအဖို့ရှိကုန်သည်၏ အဖြစ်ကြောင့်။ န ပဋိက္ခိပိတဗ္ဗော၊ မပယ်မြစ်ထိုက်။ ဣတိ အတ္ထော၊ နက်။
ပန၊ ကား။ (ကသိဏဇ္ဈာနာဒီသု၊ ကသိုဏ်းဈာန် အစရှိသည်တို့၌။ ဗောဇ္ဈင်္ဂေ၊ တို့ကို)။ အနုဒ္ဓရန္တာ၊ မထုတ်ကုန်သော ကထေရ်တို့သည်။ (န ဥဒ္ဓရန္တိ၌ စပ်)။ ဝိပဿနာ၊ သည်။ ဗောဓိယာ၊ သစ္စာ ၄ ပါးကို သိတတ်သော။ မဂ္ဂဿ၊ ၏။ အာသန္နကာရဏံ၊ နီးစွာသော အကြောင်းသည်။ ဟောတိဝိယ၊ ကဲ့သို့။ [ဝီပသနာ ဆုံးလျှင် မဂ်ရ၏။ ထို့ကြောင့် ဝိပဿနာသည် မဂ်၏ အာသန္နကာရဏဖြစ်သည်။] (တထာ၊ တူ)။ ဈာနံ၊ သည်။ မဂ္ဂဿ၊ ၏။ အာသန္နကာရဏံ၊ သည်။ န ဟောတိ၊ [ဈာန်သည် မဂ်၏ အခြေံသာ ဖြစ်နိုင်၏။ အာသန္နကာရဏ မဖြစ်နိုင်။] စ၊ သည်သာ မကသေး။ တထာ၊ ထို့အတူ။ (ဝိပဿနာ၊ သည်။ ဗောဓိယာ၊ သော။ မဂ္ဂဿ၊ ၏)။ ဧကန္တိကံ၊ ဧကန်ဖြစ်သော။ ကာရဏံ၊ သည်။ ဟောတိ ဝိယ၊ ကဲ့သို့။ (ဈာနံ၊ သည်။ မဂ္ဂဿ၊ ၏။ ဧကန္တိကံ၊ သော။ ကာရဏံ၊ သည်)။ န ဟောတိ၊ စ၊ သည်သာမကသေး။ ဝိပဿနာ ကိစ္စဿ၊ ဝိပဿနာကိစ္စ၏။ နိဋ္ဌာနံ၊ အပြီးအဆုံးသည်။ မဂ္ဂေါ၊ မဂ်သည်။ ဟောတိဝိယ၊ ကဲ့သို့။ ဈာနကိစ္စဿ၊ ဈာန်ကိစ္စ၏။ နိဋ္ဌာနံ၊ အပြီးအဆုံးသည်။ မဂ္ဂေါ၊ သည်။ န ဟောတိ၊ ဣတိ ကတွာ၊ ဤသို့ နှလုံးသွင်း၍။ န ဥဒ္ဓရန္တိ၊ ထုတ်ဆောင်တော်မမူကြကုန်။
တတ်ထ၊ ထို ကသိဏဇ္ဈာန , အာနာပါနဇ္ဈာန, ဗြဟ္မဝိဟာဇ္ဈာန သဒ္ဒါတို့တါင်။ ကသိဏဇ္ဈာနဂ္ဂဟဏေန၊ ကသိဏဇ္ဈာနသဒ္ဒါဖြင့်။ တဒါယတ္တာနိ၊ ထို ကသိုဏ်းဈာန်၌စပ်ကန်သော။ အာရုပ္ပါနိပိ၊ အရူပဈာန်တို့ကိုလည်း။ ဂဟိတာနိ၊ ယူအပ်ကုန်ပြီ။ ဣတိ၊ သို့။ ဒဋ္ဌဗ္ဗာနိ၊ [ကသိုဏ်းဈာန်ကို ရပြီးနောက် ကသိုဏ်းကိုခွါ၍ ရအပ်သော ကောင်းပင်ပညတ်ကို အာရုံပြုသောကြောင့် အာရုပ္ပဈာန်တို့ကို "တဒါယတ္တ- ထို ကသိုဏ်းဈာန်နှင့် စပ်သည်" ဟု ဆိုသည်။]
အသုဘဇ္ဈာနာနံ၊ အသုဘဈာန်တို့ကို။ အဝစနံ၊ မဆိုခြင်းသည်။ [ကသိဏဇ္ဈာနံ စသည်၌ ထည့်၍ မဆိုခြင်းသည်။] အဝိတက္ကာဝိစာရဿ၊ အဝိတက္က အဝိစာရဖြစ်သော ပီတိသမာဓိ သမ္ဗောဇ္ဈင်၏။ ဝါ၊ ကို။ အဓိပ္ပေတတ္တာ၊ အလိုရှိအပ်သည်၏ အဖြစ်ကြောင့် တည်း။ [အသုဘအာရုံက အဝိတက္က အဝိစာရဈာန်ကို မရစေနိုင်၊ ထို့ကြောင့် အဝိတက္က အဝိစာရကို ပြရာဝယ် အသုဘဈာန်ကို မပြတော့ ဟူလို။]
ဒုတိယနယဝဏ္ဏနာ၊ သည်။ နိဋ္ဌိတာ၊ ပြီ။