စ၊ ဆက်။ ဧတသ္မိံ အတ္ထဒွယေ၊ ဤအနက်နှစ်ပါးအပေါင်း၌။ ဖလကာရဏောပစာရေဟိ၊ အကျိုး၏အမည်, အကြောင်း၏ အမည်တို့ဖြင့်။ ဝါ၊ ဖလူပစာရကာရဏူပစာရတို့ဖြင့်။ သိက္ခတ္တယံ၊ သိက္ခာသုံးပါးအပေါင်းကို။ ဒိဋ္ဌီတိ၊ ဟူ၍။ ဝုတ္တံ၊ ဟောတော်မူအပ်ပြီ။ ဝါ၊ တနည်း။ အတ္တနော၊ မိမိဟူသော သိက္ခတ္တယ၏။ ဧကဒေသဘူတေဟိ၊ တစိတ်တဒေသ ဖြစ်၍ဖြစ်ကုန်သော။ ကုသလဓမ္မေဟိ၊ တို့ဖြင့်။ (သမာဒိဋ္ဌိဟူသော ကုသိုလ်တရားတို့ဖြင့်။) (သိက္ခတ္တယံ, ဒိဋ္ဌီတိ ဝုတ္တံ။) ဣတိအယံ၊ ဤသည်ကား။ အဓိပ္ပါယော၊ အဋ္ဌကထာဆရာ၏ အလိုတည်း။ (ဤအလို ဧကဒေသူပစာ။)

ဖလကာရဏောပစာရေဟိ။ ။ သမ္မာဒိဋ္ဌိပစ္စယ, သမ္မာဒိဋ္ဌိပုဗ္ဗင်္ဂမ-ဤအနက်နှစ်ပါးကို "အတ္ထဒွယ" ဟု ဆိုသည်၊ အဓိသီလ, အဓိစိတ္တ, အဓိပညာ ဟူသော သိက္ခာသုံးပါး အပေါင်းကို "သာသနာ" ဟုခေါ်၏၊ ထိုသိက္ခတ္တယသာသနာကို "ဒိဋ္ဌိ" ဟုဆိုရာ၌ (ဣမိဿာ ဒိဋ္ဌိယာ အရ ဒိဋ္ဌိဟု ဆိုရာ၌) ထိုသာသနာတော်သည် မဂ္ဂ သမ္မာဒိဋ္ဌိ၏ အကြောင်းဖြစ်၏၊ အကျိုးဖြစ်သော မဂ္ဂသမ္မာဒိဋ္ဌိ၏ အမည်ကို အကြောင်းသိက္ခတ္တယ၌ တင်စား၍ အကြောင်းသိက္ခတ္တယ သာသနာကိုလည်း ဖလူပစာရအားဖြင့် "ဒိဋ္ဌိ" ဟုခေါ်နိုင်၏။

ထို့ပြင်-သိက္ခတ္တယသာသနာကိုကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်၌ မကျင့်မီ ရှေးဦးစွာ ကမ္မဿကတာဉာဏ် ဟူသော သမ္မာဒိဋ္ဌိဖြစ်၏၊ ထိုအကြောင်းသမ္မာဒိဋ္ဌိ၏ ဒိဋ္ဌိအမည်ကို အကျိုးသိက္ခတ္တယသာသနာ၌ တင်စား၍ ကာရဏူပစာရအားဖြင့် သိက္ခတ္တယသာသနာကိုလည်း "ဒိဋ္ဌိ" ဟုခေါ်ရသည်။ [ဖလကာရဏောပစာရေဟီတိ ဖလူပစာရေန သမ္မာဒိဋ္ဌိပစ္စယတ္တာ, ကာရဏူပစာရေန သမ္မာဒိဋ္ဌိ ပုဗ္ဗင်္ဂမတ္တာ။-အနု။]

အဘိညေယျာဒီသု၊ အဘိညေယျ အစရှိကုန်သော။ ဓမ္မေသု၊ တရားတို့၌။ အဘိဇာနနာဒိကာရဏံ၊ ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် သိခြင်း အစရှိသည်တို့၏အကြောင်းသည်။ သိက္ခတ္တယံ၊ အဓိသီလ, အဓိစိတ္တ, အဓိပညာ သိက္ခာသုံးပါးအပေါင်းတည်း။ ဣတိ၊ ကြောင့်။ တံ၊ ထို သိက္ခာသုံးပါးအပေါင်းကို။ ဓမ္မဝိနယောတိ၊ ဟူ၍။ ဝုတ္တံ၊ ဟောတော်မူအပ်ပြီ။

အဘိဇာနနာဒိ။ ပေ။ သိက္ခတ္ထယံ။ ။ အာဒိဖြင့် ပရိညေယျ စသည်တို့အတွက် ပရိဇာနန, ပဟာန, ဘာဝန, သစ္ဆိကရဏတို့ကို ယူပါ၊ ထိုထူးသောဉာဏ်ဖြင့် သိခြင်းအစရှိသည်တို့၏ အကြောင်းကား အဓိသီလ, အဓိစိတ္တ, အဓိပညာဟူသော သိက္ခာသုံးပါးအပေါင်းတည်း၊ အနဝဇ္ဇဓမ္မတ္ထံကိုကြည့်၍ "ဓမ္မတ္ထံ၊ နိဗ္ဗာန်တရား အကျိုးငှါ။ ဝါ၊ အရဟတ္တဖိုလ်တရားအကျိုးငှါ+ဝိနယော၊ ဆုံးမတော်မူခြင်းတည်း။ ဝါ၊ ဆုံးမတော်မူကြောင်းဖြစ်သော သိက္ခာ ၃ဖြာ သာသနာတော်တည်း။ ဤနည်း၌ "ဓမ္မတ္ထံ+ဝိနယော ဓမ္မဝိနယော" ဟုပြုပါ။

မှတ်ချက်။ ။ ဤစကားအရ-အဓိသီလသိက္ခာ မပျက်မှုအတွက် အာပတ်မသင့်အောင် သီလကို စောင့်ထိန်းသောပုဂ္ဂိုလ်, အာပတ်မသင့်ရုံသာမက, အဓိစိတ္တသိက္ခာ တိုးပွါးအောင် ဗုဒ္ဓါနုဿတိစသော သမထကမ္မဋ္ဌာန်းကို လေ့လာသောပုဂ္ဂိုလ်, သမထသာမက အဓိပညာသိက္ခာတိုးပွါးအောင် ဝိပဿနာဘာဝနာကိုလည်း အားထုတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ဤသို့ အဆင့်ဆင့်ဖြစ်မှ သစ္စာလေးပါးကို ပိုင်းခြား၍ သိခြင်းစသော အသိဉာဏ် ရနိုင်သည်-ဟုမှတ်ပါ။

ဘဂဝတော၊ ၏။ ဝစနံ၊ စကားတော်သည်။ (ကမ္မဝါစာဟူသော စကားတော်သည်။) ဥပသမ္ပဒါ ကမ္မကရဏဿ၊ ဥပသမ္ပဒါကံကို ပြုခြင်း၏။ ကာရဏတ္တာ၊ အကြောင်း၏ အဖြစ်ကြောင့်။ ဌာနံ၊ ဌာနမည်၏။ တဒနုရူပံ၊ ထိုကမ္မဝါစာအား လျောက်ပတ်သော ကံသည်။ ဌာနာရဟံ၊ ဌာနာရဟမည်၏။ အနူနဉတ္တိ၊ မယုတ်လျော့သော ဉတ်ရှိသည်လည်းဖြစ်သော။ ဥပ္ပဋိပါဋိယာ၊ အစဉ်မဟုတ်သောအားဖြင့်။ (ဉတ်ကိုနောက်ထားသောအားဖြင့်။) အဝုတ္တံ စ၊ မရွတ်ဆိုအပ်သည်လည်းဖြစ်သော။ အနုဿာဝနံ၊ ကမ္မဝါစာတည်း။ ဣတိအတ္ထော၊ နက်။

ဌာနာရဟံ။ ။ ဌာနကို "ဥပသမ္ပဒါကမ္မကရဏဿ" ဟု ဖွင့်၍ အရဟကို "အနုရူပံ" ဟု ဖွင့်သည်၊ ထို ဥပသမ္ပဒါကံကိုပြုခြင်း၏ အကြောင်းဟူသည် မြတ်စွာဘုရား၏ ဉတ်ကမ္မဝါစာတည်း၊ ကံပြုသောအခါ ဉတ်ကမ္မဝါစာကို မယုတ်လျော့အောင်လည်း ပြုရ၏၊ ဥပမာ "သုဏာတု မေ ဘန္တေ သံဃော" စသည်ကို ရွတ်ရာ၌ တပုဒ်တလေမျှမယုတ်လျော့အောင်ရွတ်ခြင်းစသည်တည်း၊ ဉတ်ကိုနောက်, ကမ္မဝါစာကိုရှေ့, ဤသို့အားဖြင့် အစဉ်မတဲ့အောင်လည်းမရွတ်ရ၊ ထို့ကြောင့် "အနူနဉတ္တိ အနုဿာဝနံ ဥပ္ပဋိပါဋိယာ စ အဝုတ္တံ" ဟုအဓိပ္ပါယ်ဖွင့်သည်။

အနုဋီကာ။ ။ ဘဂဝတော ဝစနန္တိ ဥပသမ္ပဒါကမ္မဝါစ မာဟ၊ ပရိသာဝတ္ထု သီမာသမ္ပတ္တိယော "သမဂ္ဂေန သံဃေန အကုပ္ပေနာ"တိ ဣမိနာ ပကာသိတာတိ၊ "သမဂ္ဂေန သံဃေန" ဖြင့် ပရိသာသမ္ပတ္တိကို၎င်း, "အကုပ္ပေန" ဖြင့် ဝတ္ထုသီမာသမ္ပတ္တိကို၎င်း ပြအပ်ပြီးဖြစ်၏၊ ထို့ကြောင့် ဌာနာရဟန္တိ ပဒဿ အနူန။ ပေ။ အဝုတ္တန္တိ ဧတ္တကမေဝ အတ္ထမာဟ၊ "ဌာနာရဟံ" အရ ဥပသမ္ပဒါကမ္မဝါစာအားလျောက်ပတ်သော ပရိသာဝတ္ထု သီမာသမ္ပတ္တိကိုပါ ယူသင့်သော်လည်း "သမဂ္ဂေန သံဃေန အကပ္ပေန" ပုဒ်တို့ဖြင့် ယူအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် "ဌာနာရဟ" အရ ဌာနပုဒ်၏အနက်ကို ပြရာ၌ မယုတ်လျော့သော ဉတ်ရှိသော (ဉတ္တိသမ္ပဒါ ဖြစ်သော) ဉတ်နှင့် ကမ္မဝါစာကို ရှေ့နောက်ပြန်၍ ရွတ်ဆိုအပ်သည်လည်း မဟုတ်သော အနုသာဝနကိုသာ ပြရသည်။

ကာယာဒိကိရိယာမယတ္တာ၊ ကိုယ်အစရှိသော အမူအရာကို ဖြစ်စေတတ်သည်၏အဖြစ်ကြောင့်၎င်း။ ကာယာဒိကိရိယာမယတ္တာ။ ။ ဤဟိတ်ကို “ဇဝနံ ကိရိယာမယပဝတ္တံ နာမ” ၌စပ်၊ ကာယာဒိ၌ အာဒိဖြင့် ဝစီကိုယူ၊ “ကိုယ်အစရှိသော အမူအရာ အတိပြီးသောကြောင့် မနောဒွါရဇောသည် ကိရိယာမယပဝတ္တ မည်၏” ဟုတိုက်ရိုက်အနက်ဖြစ်၏၊ ထိုအနက်အတိုင်း စဉ်းစားလျှင် ကိုယ်အမူအရာ နှုတ်အမူအရာသည် “ဇော” မဟုတ်၊ “ဇောကြောင့်ဖြစ်သော အမူအရာသာ ဖြစ်၏” ဟု သိရ၏၊ ထို့ကြောင့် “အကျိုးဖြစ်သော ကိုယ်အမူအရာ နှုတ်အမူအရာ၏ ကာယာဒိကိရိယာမယ အမည်ကို အကြောင်းဖြစ်သော ဇော၌ တင်စား၍ အကြောင်း ဇောကိုလည်း ဖလူပစာရအားဖြင့် ကာယာဒိကိရိယာမယ” ဟု ဆိုရသည်။ အာဝဇ္ဇနကိရိယာသမုဋ္ဌိတတ္တာစ၊ အာဝဇ္ဇနကိရိယာကြောင့် ဖြစ်ရသည်၏ အဖြစ်ကြောင့်၎င်း။ [အာဝဇ္ဇန်းနောက် ဇောစောသည်။ ဆဒွါရိကစိတ်လည်းဖြစ်သည်။] ဇဝနံ၊ ဇောသည်။ (ကိရိယာမယပဝတ္တံ နာမ၊ ကိရိယာမယပဝတ္တမည်၏။)

ကိရိယာသမုဋ္ဌိတတ္တာ စ။ ။ [“အာဝဇ္ဇနကိရိယ သမုဋ္ဌိတတ္တာ” ဟု ဆိုလိုလျက်အာဝဇ္ဇနပုဒ်ကို ချုံးထားသည်၊] ဤ အဓိပ္ပါယ်ကိုလည်း “ဇဝနံ ကိရိယာမယပဝတ္တံနာမ” ၌ပင် စပ်၊ ဇောသည် မနောဒွါရာဝဇ္ဇန်း ဟူသော ကိရိယာစိတ်ကြောင့် ဖြစ်ရကား အကြောင်းဖြစ်သော အာဝဇ္ဇန်းကိရိယာ၏ အမည်ကို အကျိုးဖြစ်သော ဇော၌ တင်စား၍ အကျိုးဇောကိုလည်း။ “အာဝဇ္ဇနကိရိယာမယ” ဟုဆိုရသည်။ -အနု။

ပဝတ္တ။ ။ ပဌမနည်း၌ “ပဝတ္တ” အရ မနောဒွါရိကဇောကို ယူရ၏။ထို့ကြောင့် ပဝတ္တအတွက် “ဇဝနံ” ဟု ဖွင့်သည်၊ ဒုတိယနည်း၌ကား ၆ ဒွါရလုံး၌ဖြစ်သော ဝီထိစိတ်အစဉ်ကိုယူရ၏၊ ထို့ကြောင့် “သဗ္ဗမ္ပိဝါ ဆဒွါရပဝတ္တံ” ဟုဖွင့်သည်။

ဝါ၊ တနည်း။ သဗ္ဗမ္ပိ၊ ဇောနှင့်တကွ အလုံးစုံလည်းဖြစ်သော။ ဆဒွါရပ္ပဝတ္တံ၊ ခြောက်ဒွါရ၌ဖြစ်သော ဝီထိစိတ် ဟူသမျှသည်။ **ကိရိယာမယပဝတ္တံ နာမ**၊ ၏။ ဒုတိယဇ္ဈာနံ၊ ကို။ ဝစီသင်္ခါရဝိရဟာ၊ ဝစီသင်္ခါရမှကင်းခြင်းကြောင့်။ ဝါ၊ စကားလုံးကိုပြုစီမံတတ်သော ဝိတက် ဝိစာရမှကင်းခြင်းကြောင့်။ တုဏှီဘာဝေါတိ၊ ဟူ၍။ ဝုစ္စတိ။