Issues
Select Version
Pārājikakaṇḍa-aṭṭhakathā
Pārājikakaṇḍa-aṭṭhakathā

Pariṇatasikkhāpadavaṇṇanā Pariṇatasikkhāpadavaṇṇanā

Author: _System_commentary_ @ Administrator

10. Pariṇatasikkhāpadavaṇṇanā 10. Pariṇatasikkhāpadavaṇṇanā

657-659. 657. DethāvusoM0.284 amhākan ti ettha akataviññatti hoti na hotīti ? Hoti , yadi evaṃ aññātakaviññattisikkhāpadassa ca imassa ca kiṃ nānākaraṇanti ? Taṃ aññātakaappavāriteyeva viññāpentassa , idaṃ ñātakapavāritepi , taṃ anacchinnacīvarasseva , idaṃ tassapi , taṃ cīvaraṃyeva viññāpentassa , idaṃ acīvarampi . Evaṃ sante idaṃ taṃ antokatvā ṭhitaṃ hoti , tasmā dvinnampi aṅgasampattiyā sati kena bhavitabbanti ? Iminā bhavitabbaṃ imassa nippadesatoti eke . Dvīhipi bhavitabbaṃ ubhinnampi aṅgasiddhitoti eke . Imāni tassa aṅgāni vikappanupagacīvaratā , samayābhāvo , aññātakaviññatti , tāya ca paṭilābhoti cattāri . Imassa pana saṅghe pariṇatabhāvo , ñatvā attano pariṇāmanaṃ , paṭilābhoti tīṇi . Ettha paṭhamo vādo ayutto katvāpi okāsaṃ aṭṭhakathāyaṃ , parivāre ca avicāritattā . Yadi evaṃ tattha aṅgesu ‘‘ anaññapariṇatatā ’’ ti vattabbanti ce ? Na vattabbaṃ , atthato siddhattā . Pariṇatasikkhāpadadvayasiddhito , pariṇatasaññito , āpattisambhavato ca ‘‘ mayhampi dethā ’’ ti vadati ,‘‘ vaṭṭatī ’’ ti anuddiṭṭhaṃ ,‘‘ amhākampi atthī ’’ ti vuttattā vaṭṭati . ‘‘ Saṅghassa pariṇataṃ … pe … āpatti dukkaṭassā ’’ ti ettha ‘‘ puggalassā ’’ ti na vuttaṃ , yato suddhapācittiyavasena āgatattā . ‘‘ Aññacetiyassā ’’ ti na vuttaṃ saṅghassa acetiyattā , tasmāyeva ‘‘ cetiyassa pariṇataṃ … pe … āpatti dukkaṭassā ’’ ti etthāpi ‘‘ aññasaṅghassa aññapuggalassā ’’ ti na vuttaṃ . ‘‘ Yato tathā idha ca ‘ puggalassa pariṇataṃ … pe … āpatti dukkaṭassā ’ ti ettha ca ‘ attanopī ’ ti kiñcāpi na vuttaṃ , tathāpi sambhavatī ’’ ti vadanti . TaṃV0.254 pana idha attano pariṇāmanādhikārattā imassa sikkhāpadassa na vuttanti eke . Tatuttarisikkhāpade ‘‘ aññassatthāyā ’’ ti ( pārā . aṭṭha .2.526) padaṃ viyāti eke . Taṃ na , ettha puggalapariṇāmanasikkhāpade avuttattā . Dhammasiritthero panāha – ‘‘ Attano aññato lābhaṃ , saṅghassaññassa vā nataṃ ; Pariṇāmeyya nissaggi , pācittiyampi dukkaṭan ’’ ti . Tassattho – saṅghassa pariṇataṃ attano pariṇāmeyya nissaggiyaṃ . Tadeva aññato pariṇāmeyya pācittiyaṃ . Aññassa pariṇataṃ attano vāM0.285 parassa vā pariṇāmeyya dukkaṭanti , tasmā aññātakaviññattiādīsu vuttāpattisambhavato idha pariṇatadvaye ‘‘ attano ’’ ti padaṃ na vuttaṃ . Tasmiñhi vutte dukkaṭamattappasaṅgo siyā , avutte panetesu vuttāpattīnaṃ yathāgamamaññatarā ca idha avuttasiddhi dukkaṭañcāti dve āpattiyo ekato hontīti vinayadharānaṃ anavasesañāṇassa okāso kato hotīti . Iti tiṃsakakaṇḍaṃ sāramaṇḍaṃ , Alametaṃ vinayassa sāramaṇḍe ; Idha niṭṭhitasabbasāramaṇḍaṃ , Vinayavasena punāti sāramaṇḍanti . Pariṇatasikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā . Niṭṭhito pattavaggo tatiyo . Nissaggiyavaṇṇanā niṭṭhitā .
DasameM2.448 uddissa ṭhapitabhāgeti attano gharepi uddisitvā visuṃ ṭhapitakoṭṭhāse .
‘‘ Ekaṃ mayhaṃ , ekaṃ imassa dehī ’’ ti evaṃ ekavācāya āpajjitabbattā ‘‘ āpajjeyya ekato ’’ ti vuttaṃ .
Tumhākaṃ sappiādīni ābhatānīti tumhākaṃ atthāya ābhatāni sappiādīni .
Pariṇatabhāvaṃ jānitvāpi vuttavidhinā viññāpentena tesaṃ santakameva viññāpitaṃ nāma hotīti āha –
‘‘ mayhampi dethāti vadati , vaṭṭatī ’’ ti .
657-659. DasameM2.448 uddissa ṭhapitabhāgeti attano gharepi uddisitvā visuṃ ṭhapitakoṭṭhāse . ‘‘ Ekaṃ mayhaṃ , ekaṃ imassa dehī ’’ ti evaṃ ekavācāya āpajjitabbattā ‘‘ āpajjeyya ekato ’’ ti vuttaṃ . Tumhākaṃ sappiādīni ābhatānīti tumhākaṃ atthāya ābhatāni sappiādīni . Pariṇatabhāvaṃ jānitvāpi vuttavidhinā viññāpentena tesaṃ santakameva viññāpitaṃ nāma hotīti āha – ‘‘ mayhampi dethāti vadati , vaṭṭatī ’’ ti .
657-659. DasameM2.448 uddissa ṭhapitabhāgeti attano gharepi uddisitvā visuṃ ṭhapitakoṭṭhāse .
‘‘ Ekaṃ mayhaṃ , ekaṃ imassa dehī ’’ ti evaṃ ekavācāya āpajjitabbattā ‘‘ āpajjeyya ekato ’’ ti vuttaṃ .
Tumhākaṃ sappiādīni ābhatānīti tumhākaṃ atthāya ābhatāni sappiādīni . Pariṇatabhāvaṃ jānitvāpi vuttavidhinā viññāpentena tesaṃ santakameva viññāpitaṃ nāma hotīti āha – ‘‘ mayhampi dethāti vadati , vaṭṭatī ’’ ti .
660. Pupphampi āropetuṃ na vaṭṭatīti idaṃ pariṇataṃ sandhāya vuttaṃ . 660. DasameM1.362 ropitamālavacchatoti kenaci niyametvā ropitaṃ sandhāya vuttaṃ . Anocitaṃ milāyamānaṃ ocinitvā yattha katthaci pūjetuṃ vaṭṭati .
Sace pana ekasmiṃ cetiye pūjitaṃ pupphaṃ gahetvā aññasmiṃ cetiye pūjeti , vaṭṭati . Ṭhitaṃ disvāti sesakaṃ gahetvā ṭhitaṃ disvā .
Ṭhitaṃ disvāti sesakaṃ gahetvā ṭhitaṃ disvā .
Imassa sunakhassa mā dehi , etassa dehīti idaṃ pariṇateyeva . Tiracchānagatassa pariccajitvā dinne pana taṃ palāpetvā aññaṃ bhuñjāpetuṃ vaṭṭati .
‘‘ Kattha demātiādinā ekenākārena pāḷiyaṃ anāpatti dassitā , evaṃ pana apucchitepi apariṇataṃ idantiV2.397 jānantena attano ruciyā yattha icchati , tattha dāpetuṃ vaṭṭatī ’’ ti tīsupi gaṇṭhipadesu vuttaṃ . Yattha icchatha , tattha dethāti ettha niyametvā ‘‘ asukassa dehī ’’ ti vuttepiV1.319 doso natthi ‘‘ tumhākaṃ ruciyā ’’ ti vuttattā .
Yattha icchatha , tattha dethāti etthāpi ‘‘ tumhākaṃ ruciyā ’’ ti vuttattā yattha icchati , tattha dāpetuṃ labhati .
Pāḷiyaṃ āgatanayenevāti ‘‘ yattha tumhākaṃ deyyadhammo ’’ tiādinā nayena .
Saṅghapariṇatabhāvo , taṃ ñatvā attano pariṇāmanaṃ , paṭilābhoti imānettha tīṇi aṅgāni . Saṅghe pariṇatabhāvo , taṃ ñatvā attano pariṇāmanaṃ , paṭilābhoti imānettha tīṇi aṅgāni .
Pariṇatasikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā . Pariṇatasikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā .
Niṭṭhito pattavaggo tatiyo . Niṭṭhito pattavaggo tatiyo .
Iti samantapāsādikāya vinayaṭṭhakathāya sāratthadīpaniyaṃ Nissaggiyavaṇṇanā niṭṭhitā . Iti samantapāsādikāya vinayaṭṭhakathāya vimativinodaniyaṃ Tiṃsakavaṇṇanānayo niṭṭhito . Paṭhamo bhāgo niṭṭhito . Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa Vinayapiṭake Vimativinodanī-ṭīkā ( dutiyo bhāgo )
Dutiyo bhāgo niṭṭhito .