Yānaṭṭhakathāvaṇṇanā
Yānaṭṭhakathāvaṇṇanā
100. Yānaṭṭhakathāyaṃ
M1.181 ubhosu passesūti catunnaṃ thambhānaṃ upari caturassaṃ dārusaṅghāṭaṃ āropetvā tassa vāmadakkhiṇapassesu ubhosu vātātapādiparissayavinodanatthaṃ garuḷapakkhino ubho pakkhā viya katā sandamānikā . 100. Yānaṭṭhakathāyaṃ
V2.126 dukayuttassāti dvīhi goṇehi yuttassa .
Dukayuttassāti dvīhi goṇehi yuttassa .Ayuttakan ti goṇehi ayuttaṃ .
Kappakatāti dvinnaṃ sikhānaṃ sandhiṭṭhāne gosiṅgāni viya dve koṭiyo ṭhapetvā upatthambhanī kappakatā nāma , sā dvīhipi koṭīhi bhūmiyaṃ patiṭṭhāti , tenāha ‘‘ cha ṭhānānī ’’ ti .
Tīṇi vā cattāri vā ṭhānānīti akappakatāya upatthambhaniyā ca dvinnaṃ cakkānañca vasena tīṇi ṭhānāni , kappakatāya vasena cattāri ṭhānāni , tathā pathaviyaṃ ṭhapitassa tīṇi ṭhānānīti sambandho .
Akkhasīsehīti akkhadāruno dvīhi koṭīhi .
Akkhuddhīhīti akkhadārunā sampaṭicchakā heṭṭhimabhāge kappakatā dve dārukhaṇḍā akkhuddhiyo nāma , tāsaṃ kappakatānaṃ dvinnaṃ kappasīsāni cattāri idha ‘‘ akkhuddhiyo ’’ ti vuccanti , tenāha ‘‘ catūhi ca akkhuddhīhī ’’ ti .
Tāhi patiṭṭhitāhi patiṭṭhitaṭṭhānāni cattāri dhurena patiṭṭhitaṭṭhānaṃ ekanti pañca ṭhānāni honti .
100. Yānaṭṭhakathāyaṃ
V2.126 dukayuttassāti dvīhi goṇehi yuttassa .
Uddhiyova ‘‘ uddhikhāṇukā ’’ ti vuttā , uddhikhāṇukānaṃ abhāve akkhasīsānaṃ patiṭṭhānokāsaṃ dassento āha samameva bāhaṃ katvātiādi .Tattha samamevāti uddhiyo heṭṭhā anolambetvā bāhuno heṭṭhimabhāgaṃ samaṃ katvā dvinnaṃ bāhudārūnaṃ majjhe akkhasīsappamāṇena chiddaṃ katvā tattha akkhasīsāni pavesitāni honti , tena bāhānaṃ heṭṭhābhāgaṃ sabbaṃ bhūmiṃ phusitvā tiṭṭhati , tenāha ‘‘ sabbaṃ pathaviṃ phusitvā tiṭṭhatī ’’ ti .
Sesaṃ nāvāyaṃ vuttasadisan ti iminā yadi pana taṃ evaṃ gacchantaṃ pakatigamanaṃ pacchinditvā aññaṃ disābhāgaṃ neti , pārājikaṃ .
Sayameva yaṃ kiñci ṭhānaṃ sampattaṃ ṭhānā acālentova vikkiṇitvā gacchati , nevatthi avahāro , bhaṇḍadeyyaṃ pana hotīti imaṃ nayaṃ atidisati .
Ayuttakan ti goṇehi ayuttaṃ .
Kappakatāti yathā dvīhi bhāgehi heṭṭhā patiṭṭhāti , evaṃ katā .
Tīṇi vā cattāri vā ṭhānānīti akappakatāya upatthambhaniyā vasena tīṇi ṭhānāni , kappakatāya vasena cattāri ṭhānānīti .
Tathā pathaviyaṃ ṭhapitassa tīṇi ṭhānānīti sambandho .
Tan ti phalakassa vā dārukassa vā upari ṭhapitaṃ pathaviyaṃ ṭhapitañca .
Dvīhi akkhasīsehīti dvīhi akkhakoṭīhi .
Dārūnaṃ upari ṭhapitassāti dvinnaṃ dārūnaṃ upari dvīhi akkhakoṭīhi olambetvā sakaṭasālāyaṃ ṭhapitassa .
Heṭṭhimatalassāti sakaṭabāhāya bhūmiṃ phusitvā ṭhitassa heṭṭhimabhāgassa .
Sesaṃ nāvāyaṃ vuttasadisan ti iminā ‘‘ yadi pana taṃ evaṃ gacchantaṃ pakatigamanaṃ upacchinditvā aññaṃ disābhāgaṃ neti , pārājikaṃ .
Sayameva yaṃ kañci gāmaṃ sampattaṃ ṭhānā acāventova vikkiṇitvā gacchati , nevatthi avahāro , bhaṇḍadeyyaṃ pana hotī ’’ ti imaṃ nayaṃ atidissati .
Yānaṭṭhakathāvaṇṇanā niṭṭhitā .