3. Dvebhāgasikkhāpadavaṇṇanā
3. Dvebhāgasikkhāpadavaṇṇanā
552. Dvebhāgasikkhāpade pana dve bhāgāti ukkaṭṭhaparicchedo kāḷakānaṃ adhikaggahaṇassa paṭikkhepavasena sikkhāpadassa paññattattā .
552.‘‘ Dhārayitvā dve tulā ādātabbā ’’ ti vacanato yathā tulādhāraṇāya kāḷakā adhikā na honti , tathā kāḷakānaṃ dve bhāvā gahetabbā ukkaṭṭhaparicchedena .
Kathaṃ paññāyatīti ?
Suddhakāḷakapaṭisedhananidānena .
547-552.
Dutiyañca tatiyañca uttānameva .
Tattha pana odātādimissakasaññāya suddhakāḷakānaññeva santhatassa karaṇavasena cettha dvebhāgato adhikesu suddhakāḷakesu anadhikasaññāya santhatassa karaṇavasena ca acittakatā veditabbā .
Tatiyaṃ odātānaṃ catutthaṃ gocariyānan ti ayaṃ heṭṭhimaparicchedo tesaṃ adhikaggahaṇe paṭikkhepābhāvato , tasmā kāḷakānaṃ bhāgadvayato adhikaṃ na vaṭṭati , sesānaṃ pana vuttappamāṇato adhikampi vaṭṭati .
Tatiyaṃ odātānaṃ catutthaṃ gocariyānan ti heṭṭhimaparicchedo .
Mātikāṭṭhakathāyaṃ pana ‘‘ ekassapi kāḷakalomassa atirekabhāve nissaggiyan ’’ ti ( kaṅkhā . aṭṭha . dvebhāgasikkhāpadavaṇṇanā ) vuttaṃ , taṃ tulādhāraṇāya kiñcāpi na sameti , acittakattā pana sikkhāpadassa pubbe tulāya dhārayitvā ṭhapitesu ekampi lomaṃ tattha
V0.225 pateyya nissaggiyanti adhippāyoti no takko .
Aññathā dve tulā nādātabbā , ūnakatarā ādātabbā siyuṃ .
Na hi lomaṃ gaṇetvā tulādhāraṇā karīyati .
Atha gaṇetvāva kātabbaṃ .
Kiṃ tulādhāraṇāya payojananti keci .
‘‘ Gocariyaodātesu ekameva diguṇaṃ katvā gahetuṃ vaṭṭatī ’’ ti vadanti , aṭṭhakathāyaṃ avicāritattā vīmaṃsitabbaṃ .‘‘ Kāḷakānaṃyeva ca adhikaggahaṇassa paṭikkhittattā kāḷakānaṃ upaḍḍhaṃ odātānaṃ vā gocariyānaṃ vā upaḍḍhaṃ gahetvāpi kātuṃ vaṭṭatī ’’ ti vadanti ,‘‘ anāpatti bahutaraṃ odātānaṃ bahutaraṃ gocariyānaṃ ādiyitvā karoti , suddhaṃ odātānaṃ suddhaṃ gocariyānaṃ ādiyitvā karotī ’’ ti iminā taṃ sameti .
‘‘ Kāḷake odāte ca ṭhapetvā sesā gocariyesuyeva saṅgahaṃ gacchantī ’’ ti vadanti .
Dve
V2.366 koṭṭhāsā kāḷakānan ti ettha pana ‘‘ ekassapi kāḷakalomassa atirekabhāve nissaggiyaṃ hotī ’’ ti mātikāṭṭhakathāyaṃ ( kaṅkhā . aṭṭha . dvebhāgasikkhāpadavaṇṇanā ) ttaṃ , taṃ ‘‘ dhārayitvā dve tulā ādātabbā ’’ ti vacanato tulādhāraṇāya na sametiM2.414 .Na hi lome gaṇetvā tulādhāraṇā karīyati , atha gaṇetvāva dhārayitabbaṃ siyā , kiṃ tulādhāraṇāya , tasmā evamettha adhippāyo yutto siyā – acittakattā sikkhāpadassa pubbe tulāya dhārayitvā ṭhapitesu ekampi lomaṃ tattha pateyya , nissaggiyanti .
Aññathā dubbiññeyyabhāvato dve tulā nādātabbā , ūnakatarāva ādātabbā siyuṃ .
Dvebhāgasikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā .
Dvebhāgasikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā .