Nibbidānupassanāñāṇakathā
754. So evaṃ sabbasaṅkhāre ādīnavato passanto sabbabhavayonigativiññāṇaṭṭhitisattāvāsagate sabhedake saṅkhāragate nibbindati ukkaṇṭhati nābhiramati .
Seyyathāpi nāma , cittakūṭapabbatapādābhirato suvaṇṇarājahaṃso asucimhi caṇḍālagāmadvāraāvāṭe nābhiramati , sattasu mahāsaresuyeva abhiramati , evameva ayampi yogīrājahaṃso suparidiṭṭhādīnave sabhedake saṅkhāragate nābhiramati .
Bhāvanārāmatāya pana bhāvanāratiyā samannāgatattā sattasu anupassanāsuyeva ramati .
Yathā
M2.288 ca suvaṇṇapañjare pakkhitto sīho migarājā nābhiramati , tiyojanasahassavitthate pana himavanteyeva ramati , evamayaṃ yogīsīho tividhe sugatibhavepi nābhiramati , tīsu pana anupassanāsuyeva ramati .Yathā ca sabbaseto sattapatiṭṭho iddhimā vehāsaṅgamo chaddanto nāgarājā nagaramajjhe nābhiramati , himavati chaddantadahagahaneyeva abhiramati , evamayaṃ yogīvaravāraṇo sabbasmimpi saṅkhāragate nābhiramati , anuppādo khemantiādinā nayena diṭṭhe santipadeyeva abhiramati , tanninnatappoṇatappabbhāramānaso hotīti .
Nibbidānupassanāñāṇaṃ niṭṭhitaṃ .
755. Taṃ panetaṃ purimena ñāṇadvayena atthato ekaṃ .
Tenāhu porāṇā –
‘‘ Bhayatupaṭṭhānaṃ
V2.287 ekameva tīṇi nāmāni labhati , sabbasaṅkhāre bhayato addasāti bhayatupaṭṭhānaṃ nāma jātaṃ .Tesuyeva saṅkhāresu ādīnavaṃ uppādetīti ādīnavānupassanā nāma jātaṃ .
Tesuyeva saṅkhāresu nibbindamānaṃ uppannanti nibbidānupassanā nāma jātan ’’ ti .
Pāḷiyampi vuttaṃ –
‘‘ yā ca bhayatupaṭṭhāne paññā , yañca ādīnave ñāṇaṃ , yā ca nibbidā , ime dhammā ekatthā , byañjanameva nānan ’’ ti ( paṭi . ma .1.227).