Maggāmaggavavatthānakathā
736. Kusalo pana paṇḍito byatto buddhisampanno yogāvacaro obhāsādīsu uppannesu ‘‘ ayaṃ kho me obhāso uppanno , so kho panāyaṃ anicco saṅkhato paṭiccasamuppanno khayadhammo vayadhammo virāgadhammo nirodhadhammo ’’ ti iti vā taṃ paññāya paricchindati upaparikkhati .
Atha vā panassa evaṃ hoti ,‘‘ sace obhāso attā bhaveyya ,‘ attā ’ ti gahetuṃ
V2.273 vaṭṭeyya .Anattā ca panāyaṃ ‘ attā ’ ti gahito .
Tasmā so avasavattanaṭṭhena anattā , hutvā abhāvaṭṭhena anicco , uppādavayapaṭipīḷanaṭṭhena dukkho ’’ ti sabbaṃ arūpasattake vuttanayena vitthāretabbaṃ .
Yathā ca obhāse , evaṃ sesesupi .
So evaṃ upaparikkhitvā obhāsaṃ ‘‘ netaṃ mama , nesohamasmi , na meso attā ’’ ti ( ma . ni .1.241) samanupassati .
Ñāṇaṃ … pe … nikantiṃ ‘‘ netaṃ mama , nesohamasmi , na meso attā ’’ ti ( ma . ni .1.241) samanupassati .
Evaṃ samanupassanto obhāsādīsu na kampati na vedhati .
Tenāhu porāṇā –
‘‘ Imāni dasa ṭhānāni , paññāyassa pariccitā ;
Dhammuddhaccakusalo hoti , na ca vikkhepaṃ gacchatī ’’ ti .( paṭi . ma .2.7);
So evaṃ vikkhepaṃ agacchanto taṃ samatiṃsavidhaṃ upakkilesajaṭaṃ vijaṭetvā obhāsādayo dhammā na maggo .
Upakkilesavimuttaṃ pana vīthipaṭipannaṃ vipassanāñāṇaṃ maggoti maggañca amaggañca vavatthapeti .
Tassevaṃ ‘‘ ayaṃ maggo , ayaṃ na maggo ’’ ti maggañca amaggañca ñatvā ṭhitaṃ ñāṇaṃ maggāmaggañāṇadassanavisuddhīti veditabbaṃ .
Ettāvatā ca pana tena tiṇṇaṃ saccānaṃ vavatthānaṃ kataṃ hoti .
Kathaṃ ?
Diṭṭhivisuddhiyaṃ tāva nāmarūpassa vavatthāpanena dukkhasaccassa vavatthānaṃ kataṃ .
Kaṅkhāvitaraṇavisuddhiyaṃ paccayapariggahaṇena samudayasaccassa vavatthānaṃ .
Imissaṃ maggāmaggañāṇadassanavisuddhiyaṃ sammāmaggassa avadhāraṇena maggasaccassa vavatthānaṃ
M2.275 katanti , evaṃ lokiyeneva tāva ñāṇena tiṇṇaṃ saccānaṃ vavatthānaṃ kataṃ hoti .Iti sādhujanapāmojjatthāya kate visuddhimagge
Paññābhāvanādhikāre
Maggāmaggañāṇadassanavisuddhiniddeso nāma
Vīsatimo paricchedo .