Phassapaccayāvedanāpadavitthārakathā
643. Phassapaccayā vedanāpade –
Dvārato
V2.199 vedanā vuttā , cakkhusamphassajādikā ;Saḷeva tā pabhedena , ekūnanavutī matā .
Etassapi padassa vibhaṅge ‘‘ cakkhusamphassajā vedanā .
Sota … ghāna … jivhā … kāya … manosamphassajā vedanā ’’ ti ( vibha .231) evaṃ dvārato saḷeva vedanā vuttā , tā pana pabhedena ekūnanavutiyā cittehi sampayuttattā ekūnanavuti matā .
Vedanāsu panetāsu , idha bāttiṃsa vedanā ;
Vipākacittayuttāva , adhippetāti bhāsitā .
Aṭṭhadhā tattha pañcannaṃ , pañcadvāramhi paccayo ;
Sesānaṃ ekadhā phasso , manodvārepi so tathā .
Tattha hi pañcadvāre cakkhupasādādivatthukānaṃ pañcannaṃ vedanānaṃ cakkhusamphassādiko phasso sahajātaaññamaññanissayavipākaāhārasampayuttaatthiavigatavasena aṭṭhadhā paccayo hoti .
Sesānaṃ pana ekekasmiṃ dvāre sampaṭicchanasantīraṇatadārammaṇavasena pavattānaṃ kāmāvacaravipākavedanānaṃ so cakkhusamphassādiko phasso upanissayavasena ekadhāva paccayo hoti .
Manodvārepi so tathāti manodvārepi hi tadārammaṇavasena pavattānaṃ kāmāvacaravipākavedanānaṃ so sahajātamanosamphassasaṅkhāto phasso tatheva aṭṭhadhā paccayo hoti , paṭisandhibhavaṅgacutivasena pavattānaṃ tebhūmakavipākavedanānampi .
Yā pana tā manodvāre tadārammaṇavasena
M2.202 pavattā kāmāvacaravedanā , tāsaṃ manodvārāvajjanasampayutto manosamphasso upanissayavasena ekadhāva paccayo hotīti .Ayaṃ ‘‘ phassapaccayā vedanā ’’ ti padasmiṃ vitthārakathā .