7. Eyyā
Eyyādotīminā eyyādyattho gahitoti bodhetuṃ yeneccādikaṃ vuttaṃ .
Nimittasaddāpekkhāya tanti vattabbe visayasaddāpekkhāyasoti vuttaṃ .
Tesanti eyyādīnaṃ .
Visayaṃ dasseti ‘ hetuphalesviccādiko ’ ti .
Ādisaddena pañhapatthanādayo gahitā .
Athātra kriyaggahaṇābhāve kriyātipattiyanti kathaṃ labbhaticcāha- ‘ kriyāti pattiyan ’ ti ādi .
Kriyātipattiyanti vivaraṇaṃ katanti sambandho .
Abhidheyyadvārenāti kiriyāsaṅkhātaatthamukhena , pakatakriyattha visesanattāti kriyatthādhikārato adhikatassa dhātussa visesanattā .
Idaṃ vuttaṃ hoti ‘‘ atipattiyanti adhikatakriyatthavisesanaṃ , visesanañca hontaṃ nojukaṃ bhavitumarahati kiñcarahi abhidheyyadvārena , tathāhi atipatanaṃ nāma kriyāya hoti , na kriyatthassa ayujjanato , tasmā atipattiyantivuttekriyātipatti yanti
M0.276 idaṃ kriyatthavisesanaṃ hontaṃ abhidheyyadvārena hotīti kriyātipattiyanti vivaraṇaṃ katan ’’ ti .Vidhurappaccayopanipātatoti viruddhappaccayasamavāyāti attho .
Kāraṇavekallatovāti hetumato phalassa yo hetu tassa vikalattena .
Tatretīmassa attho vattamānavisayeti .
Kriyātipattiyanti bhūtādi kriyātipattiyaṃ .
Liṅgatoti nimittena .
Gamakena liṅgena gammāyātipattiyā bujjhanakālaṃ vattamāno kālo na tiṭṭhati atikkamatīti āha- ‘ vattamānatāya byatikkamā ’ ti .
Tadeva phuṭayati ‘ samakālan ’ tiādinā .
Samakālanti ekakkhaṇe .
Vattamānassa kriyātipatyasambhavā tadavasiṭṭhātītānāgatesveyyādīnambhāvo ( aññathā ) nupapattiyāti vuttaṃ vuttiyaṃ ‘ sāmatthiyātiādi .
Liṅgenāti ettha pubbe dakkhiṇena gamane sati sakaṭissāpariyā bhavanadassanaṃ dakkhiṇena gamanassa sakaṭāpariyābhavanahetutte liṅgaṃ , dakkhiṇena gamanassātipattiyā aññato gamanādi liṅgaṃ .
Sakaṭā kiriyābhavanātipattiyā sakaṭe garubhārāropanādi liṅgaṃ .
Paṭhamavaye arahattabhavanaṃ taṃhetubhūtañca pabbajjaṃ paresaṃ paṭhamavaye pabbajjānimittārahattappattiliṅgena viññāya pabbajjāyātipatti gharakammabyāvaṭatādiliṅgena , arahattassātipatti ca pabbajjānimittābhāvena [ bhāvavirahena ( potthake )] liṅgenāvasīyateti liṅgena bhūta kriyātipatti pana veditabbā , yadi panevamabhiññālābhī payuñjati tadā paccakkhañāṇeneva sabbaṃ viññāya payuñjatīti veditabbaṃ .
Liṅgatovasīyamānāyanti pana bāhullena vuttaṃ .