3. Dvedve
Teti ’ ādo ’ ti sattamyantattā apare dve parāmasati , heṭṭhā viyāti heṭṭhā vuttaṃ atthavasā vibhattivipariṇāmaṃ upameti , atova viññāyamānatthavasena tesu ’ ti vuttaṃ , tesuti pana niddhāraṇattavivacchāyaṃ tampi sambhavatīti tesaṃ vaṇṇānaṃ majjhe dvedveti dvisaṅkhyāya niddhāraṇatthopi veditabbo , vicchāyaṃ vutti yassa so vicchāvutti-dvisaddo , vicchāvuttitā cāssa savaṇṇattaguṇena dvinnaṃ (‘ byāpitu ) miṭṭhattā , kamenāvaṭṭhiteti iminā akārādivaṇṇappabandhassa anādikālasiddhaṃ kamasiddhattamāha .
Nanu samānā vaṇṇā savaṇṇātyanvatthe savaṇṇasadde sati kataṃ rassadīghānaṃ savaṇṇasaññā siyā … asamānattā etesanti , netadatthivaṇṇappabandhassa kamasiddhattā vacanabalenevāsamānānampi hotevāti , nevampi vattuṃ yuttaṃ ‘‘ dvedve savaṇṇā ’’ ti suttassa tādisasāmatthiyasabbhāve [ sabbhāvena ( potthake )] visesakāraṇābhāvāti āha ‘ samānattampanā ’ tiādi .
Tiṭṭhanti ettha vaṇṇā cittajattepi abhibyatti vasenāti ṭhānaṃ kaṇṭhādi , tena katanti samāso , kaṇṭhatātu iti catte pāṇyaṅgattā napuṃsakattaṃ .
Pañcamehi vaggapañcamehi .
Antaṭṭhākīti vaggānamante tiṭṭhantīti antaṭṭhā , tāhi , yuttassāti brahmacariyā , guyhan ’ tiādīsu yuttassa .
Kecīti aniyamena vuttaṃ , te pana–
‘‘ Hakāro pañcameheva , antaṭṭhāhi ca saṃyuto ;
Oraso iti viññeyyo , kaṇṭhajo tadasaṃyuto ’’ ti vadanti .