9. Lohiccasuttaṃ
132. Ekaṃ samayaṃ āyasmā mahākaccāno avantīsu viharati makkarakate [ makkarakaṭe ( sī . syā . kaṃ . pī .)] araññakuṭikāyaṃ .
Atha
P4.117 kho lohiccassa brāhmaṇassa sambahulāT4.148 antevāsikā kaṭṭhahārakā māṇavakā yenāyasmato mahākaccānassa araññakuṭikā tenupasaṅkamiṃsu ;upasaṅkamitvā parito parito kuṭikāya anucaṅkamanti anuvicaranti uccāsaddā mahāsaddā kānici kānici seleyyakāni karonti [ selissakāni karontā ( sī .)]–
‘‘ ime pana muṇḍakā samaṇakā ibbhā kaṇhā [ kiṇhā ( sī . pī .)] bandhupādāpaccā , imesaṃ bharatakānaṃ sakkatā garukatā mānitā pūjitā apacitā ’’ ti .
Atha kho āyasmā mahākaccāno vihārā nikkhamitvā te māṇavake etadavoca –
‘‘ mā māṇavakā saddamakattha ;
dhammaṃ vo bhāsissāmī ’’ ti .
Evaṃ vutte , te māṇavakā tuṇhī ahesuṃ .
Atha kho āyasmā mahākaccāno te māṇavake gāthāhi ajjhabhāsi –
‘‘ Sīluttamā pubbatarā ahesuṃ ,
Te brāhmaṇā ye purāṇaṃ saranti ;
Guttāni dvārāni surakkhitāni ,
Ahesuṃ tesaṃ abhibhuyya kodhaṃ .
‘‘ Dhamme
M2.335 ca jhāne ca ratā ahesuṃ ,Te brāhmaṇā ye purāṇaṃ saranti ;
Ime ca vokkamma japāmaseti ,
Gottena mattā visamaṃ caranti .
‘‘ Kodhābhibhūtā puthuattadaṇḍā [ kodhābhibhūtāsuputhuttadaṇḍā ( syā . kaṃ . ka .)],
Virajjamānā sataṇhātaṇhesu ;
Aguttadvārassa
V2.124 bhavanti moghā ,Supineva laddhaṃ purisassa vittaṃ .
‘‘ Anāsakā
P4.118 thaṇḍilasāyikā ca ;Pāto sinānañca tayo ca vedā .
‘‘ Kharājinaṃ jaṭāpaṅko , mantā sīlabbataṃ tapo ;
Kuhanā vaṅkadaṇḍā ca , udakācamanāni ca .
‘‘ Vaṇṇā
T4.149 ete brāhmaṇānaṃ , katā kiñcikkhabhāvanā ;Cittañca susamāhitaṃ , vippasannamanāvilaṃ ;
Akhilaṃ sabbabhūtesu , so maggo brahmapattiyā ’’ ti .
Atha kho te māṇavakā kupitā anattamanā yena lohicco brāhmaṇo tenupasaṅkamiṃsu ;
upasaṅkamitvā lohiccaṃ brāhmaṇaṃ etadavocuṃ –
‘‘ yagghe !
Bhavaṃ jāneyya , samaṇo mahākaccāno brāhmaṇānaṃ mante [ mantaṃ ( ka .)] ekaṃsena apavadati , paṭikkosatī ’’ ti ?
Evaṃ vutte , lohicco brāhmaṇo kupito ahosi anattamano .
Atha kho lohiccassa brāhmaṇassa etadahosi –
‘‘ na kho pana metaṃ patirūpaṃ yohaṃ aññadatthu māṇavakānaṃyeva sutvā samaṇaṃ mahākaccānaṃ akkoseyyaṃ [ akkoseyyaṃ virujjheyyaṃ ( syā . kaṃ . ka .)] paribhāseyyaṃ .
Yaṃnūnāhaṃ upasaṅkamitvā puccheyyan ’’ ti .
Atha kho lohicco brāhmaṇo tehi māṇavakehi saddhiṃ yenāyasmā mahākaccāno tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā
P4.119 āyasmatā mahākaccānena saddhiṃ sammodi .Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi .
Ekamantaṃ nisinno kho lohicco brāhmaṇo
M2.336 āyasmantaṃ mahākaccānaṃ etadavoca –‘‘ āgamaṃsu nu khvidha , bho kaccāna , amhākaṃ sambahulā antevāsikā kaṭṭhahārakā māṇavakā ’’ ti ?
‘‘ Āgamaṃsu khvidha te , brāhmaṇa , sambahulā antevāsikā kaṭṭhahārakā māṇavakā ’’ ti .
‘‘ Ahu pana bhoto kaccānassa tehi māṇavakehi saddhiṃ kocideva kathāsallāpo ’’ ti ?
‘‘ Ahu kho me , brāhmaṇa , tehi māṇavakehi saddhiṃ kocideva kathāsallāpo ’’ ti
T4.150 .‘‘ Yathā kathaṃ pana bhoto kaccānassa tehi māṇavakehi saddhiṃ ahosi
V2.125 kathāsallāpo ’’ ti ?‘‘ Evaṃ kho me , brāhmaṇa , tehi māṇavakehi saddhiṃ ahosi kathāsallāpo –
‘‘ Sīluttamā pubbatarā ahesuṃ ,
Te brāhmaṇā ye purāṇaṃ saranti ;
… Pe …;
Akhilaṃ sabbabhūtesu ,
So maggo brahmapattiyā ’’ ti .
‘‘ Evaṃ kho me , brāhmaṇa , tehi māṇavakehi saddhiṃ ahosi kathāsallāpo ’’ ti .
‘‘‘ Aguttadvāro ’ ti [ aguttadvāro aguttadvāroti ( ka .)] bhavaṃ kaccāno āha .
Kittāvatā nu kho , bho kaccāna , aguttadvāro hotī ’’ ti ?
‘‘ Idha , brāhmaṇa , ekacco cakkhunā rūpaṃ disvā piyarūpe rūpe adhimuccati , appiyarūpe rūpe byāpajjati , anupaṭṭhitakāyassati [ anupaṭṭhitāya satiyā ( syā . kaṃ . pī . ka .) upari āsīvisavagge avassutasutte pana ‘‘ anupaṭṭhitakāyassatī ’’ tveva sabbattha dissati ] ca viharati , parittacetaso tañca cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ
P4.120 yathābhūtaṃ nappajānāti yatthassa te uppannā pāpakā akusalā dhammā aparisesā nirujjhanti .Sotena saddaṃ sutvā … ghānena gandhaṃ ghāyitvā … jivhāya rasaṃ sāyitvā … kāyena phoṭṭhabbaṃ phusitvā … manasā dhammaṃ viññāya piyarūpe dhamme adhimuccati , appiyarūpe ca dhamme byāpajjati , anupaṭṭhitakāyassati ca viharati , parittacetaso tañca cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ yathābhūtaṃ nappajānāti yatthassa te uppannā pāpakā akusalā dhammā aparisesā nirujjhanti .
Evaṃ kho , brāhmaṇa , aguttadvāro hotī ’’ ti .
‘‘ Acchariyaṃ , bho kaccāna ;
abbhutaṃ , bho kaccāna !
Yāvañcidaṃ bhotā
T4.151 kaccānena aguttadvārova samāno aguttadvāroti akkhāto .‘‘‘ Guttadvāro ’ ti
M2.337 bhavaṃ kaccāno āha .Kittāvatā nu kho , bho kaccāna , guttadvāro hotī ’’ ti ?
‘‘ Idha , brāhmaṇa , bhikkhu cakkhunā rūpaṃ disvā piyarūpe rūpe nādhimuccati , appiyarūpe rūpe na byāpajjati , upaṭṭhitakāyassati ca viharati , appamāṇacetaso tañca cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ yathābhūtaṃ pajānāti yatthassa te uppannā pāpakā akusalā dhammā aparisesā nirujjhanti .
Sotena saddaṃ sutvā … ghānena gandhaṃ ghāyitvā … jivhāya rasaṃ sāyitvā … kāyena phoṭṭhabbaṃ phusitvā … manasā dhammaṃ viññāya piyarūpe dhamme
V2.126 nādhimuccati , appiyarūpe dhamme na byāpajjati , upaṭṭhitakāyassati ca viharati , appamāṇacetaso tañca cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ yathābhūtaṃ pajānāti , yatthassa te uppannā pāpakā akusalā dhammā aparisesā nirujjhanti .Evaṃ kho , brāhmaṇa , guttadvāro hotī ’’ ti .
‘‘ Acchariyaṃ , bho kaccāna ;
abbhutaṃ , bho kaccāna !
Yāvañcidaṃ
P4.121 bhotā kaccānena guttadvārova samāno guttadvāroti akkhāto .Abhikkantaṃ , bho kaccāna ;
abhikkantaṃ , bho kaccāna !
Seyyathāpi , bho kaccāna , nikkujjitaṃ vā ukkujjeyya , paṭicchannaṃ vā vivareyya , mūḷhassa vā maggaṃ ācikkheyya , andhakāre vā telapajjotaṃ dhāreyya , cakkhumanto rūpāni dakkhantīti ;
evamevaṃ bhotā kaccānena anekapariyāyena dhammo pakāsito .
Esāhaṃ , bho kaccāna , taṃ bhagavantaṃ
T4.152 saraṇaṃ gacchāmi , dhammañca , bhikkhusaṅghañca .Upāsakaṃ maṃ bhavaṃ kaccāno dhāretu ajjatagge pāṇupetaṃ saraṇaṃ gataṃ .
Yathā ca bhavaṃ kaccāno makkarakate upāsakakulāni upasaṅkamati ;
evameva lohiccakulaṃ upasaṅkamatu .
Tattha ye māṇavakā vā māṇavikā vā bhavantaṃ kaccānaṃ abhivādessanti paccuṭṭhissanti āsanaṃ vā udakaṃ vā dassanti , tesaṃ taṃ bhavissati dīgharattaṃ hitāya sukhāyā ’’ ti .
Navamaṃ .