2. Dutiyavaggo
1. Asaṅkhatasuttaṃ
377.‘‘ Asaṅkhatañca
T4.444P4.362 vo , bhikkhave , desessāmi asaṅkhatagāmiñca maggaṃ .Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , asaṅkhataṃ ?
Yo , bhikkhave , rāgakkhayo dosakkhayo mohakkhayo – idaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhataṃ .
Katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Samatho .
Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo .
Iti kho , bhikkhave , desitaṃ vo mayā asaṅkhataṃ , desito asaṅkhatagāmimaggo .
Yaṃ , bhikkhave , satthārā karaṇīyaṃ sāvakānaṃ hitesinā anukampakena anukampaṃ upādāya , kataṃ vo taṃ mayā .
Etāni , bhikkhave , rukkhamūlāni , etāni suññāgārāni .
Jhāyatha , bhikkhave , mā pamādattha ;
mā pacchā vippaṭisārino ahuvattha .
Ayaṃ vo amhākaṃ anusāsanīti .
‘‘ Asaṅkhatañca
M2.538 vo , bhikkhave , desessāmi asaṅkhatagāmiñca maggaṃ .Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , asaṅkhataṃ ?
Yo , bhikkhave , rāgakkhayo dosakkhayo mohakkhayo – idaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhataṃ .
Katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Vipassanā .
Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo .
Iti kho , bhikkhave , desitaṃ vo mayā asaṅkhataṃ … pe … ayaṃ vo amhākaṃ anusāsanīti .
‘‘ Katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Savitakko
P4.363 savicāro samādhi .Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo
T4.445 ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?Avitakko
V2.338 vicāramatto samādhi .Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Avitakko avicāro samādhi .
Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe ….
‘‘ Katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Suññato samādhi .
Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Animitto samādhi .
Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Appaṇihito samādhi .
Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe ….
‘‘ Katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu kāye kāyānupassī viharati ātāpī sampajāno satimā vineyya loke abhijjhādomanassaṃ .
Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu vedanāsu vedanānupassī viharati … pe … ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo
P4.364 ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?Idha , bhikkhave , bhikkhu citte cittānupassī … pe … ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo
T4.446 ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?Idha , bhikkhave , bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati … pe … ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe ….
‘‘ Katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu anuppannānaṃ pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ anuppādā chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati .
Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu uppannānaṃ
M2.539 pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ pahānā chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati .Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu anuppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ uppādā chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati
V2.339 cittaṃ paggaṇhāti padahati .Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu uppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ ṭhitiyā
P4.365 asammosāya bhiyyobhāvāya vepullāya bhāvanāya pāripūriyā chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati .Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe ….
‘‘ Katamo
T4.447 ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?Idha , bhikkhave , bhikkhu chandasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti .
Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu vīriyasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti .
Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu cittasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti .
Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu vīmaṃsasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti .
Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe ….
‘‘ Katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu saddhindriyaṃ bhāveti vivekanissitaṃ virāganissitaṃ nirodhanissitaṃ vossaggapariṇāmiṃ .
Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo
P4.366 ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?Idha , bhikkhave , bhikkhu vīriyindriyaṃ bhāveti vivekanissitaṃ … pe … ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu satindriyaṃ bhāveti … pe … ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo
T4.448 ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?Idha , bhikkhave , bhikkhu samādhindriyaṃ bhāveti … pe … ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu paññindriyaṃ bhāveti vivekanissitaṃ virāganissitaṃ
M2.540 nirodhanissitaṃ vossaggapariṇāmiṃ .Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe ….
‘‘ Katamo
V2.340 ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?Idha , bhikkhave , bhikkhu saddhābalaṃ bhāveti vivekanissitaṃ … pe … ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu vīriyabalaṃ bhāveti … pe … ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu satibalaṃ bhāveti … pe … ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo
P4.367 ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?Idha , bhikkhave , bhikkhu samādhibalaṃ bhāveti … pe … ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu paññābalaṃ bhāveti vivekanissitaṃ virāganissitaṃ nirodhanissitaṃ vossaggapariṇāmiṃ .
Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe ….
‘‘ Katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu satisambojjhaṅgaṃ bhāveti … pe … ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo
T4.449 ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?Idha , bhikkhave , bhikkhu dhammavicayasambojjhaṅgaṃ bhāveti … pe … vīriyasambojjhaṅgaṃ bhāveti … pe … pītisambojjhaṅgaṃ bhāveti … pe … passaddhisambojjhaṅgaṃ bhāveti … pe … samādhisambojjhaṅgaṃ bhāveti … pe … upekkhāsambojjhaṅgaṃ bhāveti vivekanissitaṃ virāganissitaṃ nirodhanissitaṃ vossaggapariṇāmiṃ .
Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe ….
‘‘ Katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu sammādiṭṭhiṃ bhāveti vivekanissitaṃ virāganissitaṃ nirodhanissitaṃ vossaggapariṇāmiṃ .
Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo … pe … katamo
P4.368 ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?Idha , bhikkhave , bhikkhu sammāsaṅkappaṃ bhāveti
V2.341 … pe … sammāvācaṃ bhāveti … pe … sammākammantaṃ bhāveti … pe … sammāājīvaṃ bhāveti … pe … sammāvāyāmaṃ bhāveti … pe … sammāsatiṃ bhāveti … pe … asaṅkhatañca vo bhikkhave , desessāmi asaṅkhatagāmiñca maggaṃ .Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , asaṅkhataṃ … pe …?
Katamo ca , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu sammāsamādhiṃ bhāveti vivekanissitaṃ virāganissitaṃ nirodhanissitaṃ vossaggapariṇāmiṃ
M2.541 .Ayaṃ vuccati , bhikkhave , asaṅkhatagāmimaggo .
Iti kho , bhikkhave , desitaṃ vo mayā asaṅkhataṃ , desito asaṅkhatagāmimaggo .
Yaṃ , bhikkhave , satthārā karaṇīyaṃ sāvakānaṃ hitesinā anukampakena anukampaṃ upādāya , kataṃ vo taṃ mayā .
Etāni , bhikkhave , rukkhamūlāni , etāni suññāgārāni .
Jhāyatha , bhikkhave , mā pamādattha ;
mā pacchā
T4.450 vippaṭisārino ahuvattha .Ayaṃ vo amhākaṃ anusāsanī ’’ ti .
Paṭhamaṃ .
2. Anatasuttaṃ
378.‘‘ Anatañca vo , bhikkhave , desessāmi , anatagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , anataṃ … pe …’’.( Yathā asaṅkhataṃ tathā vitthāretabbaṃ ).
Dutiyaṃ .
3-32.Anāsavādisuttaṃ
379-408.
‘‘ Anāsavañca
P4.369 vo , bhikkhave , desessāmi anāsavagāmiñca maggaṃ .Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , anāsavaṃ … pe … saccañca vo , bhikkhave , desessāmi saccagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , saccaṃ … pe … pārañca vo , bhikkhave , desessāmi pāragāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , pāraṃ … pe … nipuṇañca vo , bhikkhave , desessāmi nipuṇagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , nipuṇaṃ … pe … sududdasañca vo , bhikkhave , desessāmi sududdasagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , sududdasaṃ … pe … ajajjarañca vo , bhikkhave , desessāmi ajajjaragāmiñca
V2.342 maggaṃ .Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , ajajjaraṃ … pe … dhuvañca
P4.370 vo , bhikkhave , desessāmi dhuvagāmiñca maggaṃ .Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , dhuvaṃ … pe … apalokitañca vo , bhikkhave , desessāmi apalokitagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , apalokitaṃ … pe … anidassanañca
T4.451 vo , bhikkhave , desessāmi anidassanagāmiñca maggaṃ .Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , anidassanaṃ … pe … nippapañcañca vo , bhikkhave , desessāmi nippapañcagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , nippapañcaṃ … pe …?
‘‘ Santañca vo , bhikkhave , desessāmi santagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , santaṃ … pe … amatañca vo , bhikkhave , desessāmi amatagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , amataṃ … pe … paṇītañca vo , bhikkhave , desessāmi paṇītagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , paṇītaṃ … pe … sivañca vo , bhikkhave
M2.542 , desessāmi sivagāmiñca maggaṃ .Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , sivaṃ … pe … khemañca
P4.371 vo , bhikkhave , desessāmi khemagāmiñca maggaṃ .Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , khemaṃ … pe … taṇhākkhayañca vo , bhikkhave , desessāmi taṇhākkhayagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , taṇhākkhayaṃ … pe …?
‘‘ Acchariyañca vo , bhikkhave , desessāmi acchariyagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , acchariyaṃ … pe … abbhutañca vo , bhikkhave , desessāmi abbhutagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , abbhutaṃ … pe … anītikañca
T4.452 vo , bhikkhave , desessāmi anītikagāmiñca maggaṃ .Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , anītikaṃ … pe … anītikadhammañca vo , bhikkhave , desessāmi anītikadhammagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , anītikadhammaṃ … pe … nibbānañca vo , bhikkhave , desessāmi nibbānagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , nibbānaṃ … pe … abyāpajjhañca [ abyāpajjhañca ( sī . syā . kaṃ . pī .)] vo , bhikkhave , desessāmi abyāpajjhagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , abyāpajjhaṃ … pe … virāgañca vo , bhikkhave , desessāmi virāgagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamo ca , bhikkhave , virāgo … pe …?
‘‘ Suddhiñca
V2.343P4.372 vo , bhikkhave , desessāmi suddhigāmiñca maggaṃ .Taṃ suṇātha .
Katamā ca , bhikkhave , suddhi … pe … muttiñca vo , bhikkhave , desessāmi muttigāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamā ca , bhikkhave , mutti … pe … anālayañca vo , bhikkhave , desessāmi anālayagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamo ca , bhikkhave , anālayo … pe … dīpañca vo , bhikkhave , desessāmi dīpagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , dīpaṃ … pe … leṇañca vo , bhikkhave , desessāmi leṇagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , leṇaṃ … pe … tāṇañca
T4.453 vo , bhikkhave , desessāmi tāṇagāmiñca maggaṃ .Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , tāṇaṃ … pe … saraṇañca vo , bhikkhave , desessāmi saraṇagāmiñca maggaṃ .
Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , saraṇaṃ … pe … anusāsanī ’’ ti ?
Bāttiṃsatimaṃ .
33. Parāyanasuttaṃ
409.‘‘ Parāyanañca
P4.373 [ parāyaṇañca ( pī . sī . aṭṭha .)] vo , bhikkhave , desessāmi parāyanagāmiñca maggaṃ .Taṃ suṇātha .
Katamañca , bhikkhave , parāyanaṃ ?
Yo , bhikkhave , rāgakkhayo dosakkhayo
M2.543 mohakkhayo – idaṃ vuccati , bhikkhave , parāyanaṃ .Katamo ca , bhikkhave , parāyanagāmī maggo ?
Kāyagatāsati .
Ayaṃ vuccati , bhikkhave , parāyanagāmimaggo .
Iti kho , bhikkhave , desitaṃ vo mayā parāyanaṃ , desito parāyanagāmimaggo .
Yaṃ , bhikkhave , satthārā karaṇīyaṃ sāvakānaṃ hitesinā anukampakena anukampaṃ upādāya , kataṃ vo taṃ mayā .
Etāni , bhikkhave , rukkhamūlāni , etāni suññāgārāni .
Jhāyatha , bhikkhave , mā pamādattha ;
mā pacchā vippaṭisārino ahuvattha .
Ayaṃ vo amhākaṃ anusāsanī ’’ ti .( Yathā asaṅkhataṃ tathā vitthāretabbaṃ ).
Tettiṃsatimaṃ .
Dutiyo vaggo .
Tassuddānaṃ –
Asaṅkhataṃ anataṃ anāsavaṃ , saccañca pāraṃ nipuṇaṃ sududdasaṃ ;
Ajajjaraṃ dhuvaṃ apalokitaṃ , anidassanaṃ nippapañca santaṃ .
Amataṃ
V2.344 paṇītañca sivañca khemaṃ , taṇhākkhayo acchariyañca abbhutaṃ ;Anītikaṃ anītikadhammaṃ , nibbānametaṃ sugatena desitaṃ .
Abyāpajjho
T4.454 virāgo ca , suddhi mutti anālayo ;Dīpo leṇañca tāṇañca , saraṇañca parāyananti .
Asaṅkhatasaṃyuttaṃ samattaṃ .