12. Rāsiyasuttaṃ
364. Atha
T4.407M2.513 kho rāsiyo gāmaṇi yena bhagavā tenupasaṅkami ;upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi .
Ekamantaṃ nisinno kho rāsiyo gāmaṇi bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ sutaṃ metaṃ , bhante ,‘ samaṇo gotamo sabbaṃ tapaṃ garahati , sabbaṃ tapassiṃ lūkhajīviṃ ekaṃsena upavadati upakkosatī ’ ti [ upakkosati upavadatīti ( dī . ni .1.381)].
Ye te , bhante , evamāhaṃsu –
‘ samaṇo gotamo sabbaṃ tapaṃ garahati , sabbaṃ tapassiṃ lūkhajīviṃ ekaṃsena upavadati upakkosatī ’ ti , kacci te , bhante , bhagavato vuttavādino , na ca bhagavantaṃ abhūtena abbhācikkhanti , dhammassa cānudhammaṃ byākaronti , na ca koci sahadhammiko vādānuvādo gārayhaṃ ṭhānaṃ āgacchatī ’’ ti ?
‘‘ Ye
V2.314 te , gāmaṇi , evamāhaṃsu –‘ samaṇo gotamo sabbaṃ tapaṃ garahati , sabbaṃ tapassiṃ lūkhajīviṃ ekaṃsena upavadati upakkosatī ’ ti , na me te vuttavādino , abbhācikkhanti ca pana maṃ te asatā tucchā abhūtena ’’.
‘‘ Dveme , gāmaṇi , antā pabbajitena na sevitabbā – yo cāyaṃ kāmesu kāmasukhallikānuyogo hīno gammo pothujjaniko anariyo anatthasaṃhito , yo cāyaṃ attakilamathānuyogo dukkho anariyo anatthasaṃhito .
Ete te , gāmaṇi , ubho ante anupagamma majjhimā paṭipadā tathāgatena abhisambuddhā
P4.331 – cakkhukaraṇī ñāṇakaraṇī upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati .Katamā ca sā , gāmaṇi , majjhimā paṭipadā tathāgatena abhisambuddhā – cakkhukaraṇī ñāṇakaraṇī upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati ?
Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo , seyyathidaṃ – sammādiṭṭhi … pe … sammāsamādhi .
Ayaṃ kho sā , gāmaṇi , majjhimā paṭipadā
T4.408 tathāgatena abhisambuddhā – cakkhukaraṇī ñāṇakaraṇī upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati .‘‘ Tayo kho me , gāmaṇi , kāmabhogino santo saṃvijjamānā lokasmiṃ .
Katame tayo ?
Idha , gāmaṇi , ekacco kāmabhogī adhammena bhoge pariyesati , sāhasena adhammena bhoge pariyesitvā sāhasena na attānaṃ sukheti na pīṇeti na saṃvibhajati na puññāni karoti .
Idha pana , gāmaṇi , ekacco kāmabhogī adhammena bhoge pariyesati sāhasena .
Adhammena bhoge pariyesitvā sāhasena attānaṃ sukheti pīṇeti , na saṃvibhajati na puññāni karoti .
Idha pana , gāmaṇi , ekacco kāmabhogī adhammena bhoge pariyesati
M2.514 sāhasena .Adhammena bhoge pariyesitvā sāhasena attānaṃ sukheti pīṇeti saṃvibhajati puññāni karoti .
‘‘ Idha pana , gāmaṇi , ekacco kāmabhogī dhammādhammena bhoge pariyesati sāhasenapi asāhasenapi .
Dhammādhammena bhoge pariyesitvā sāhasenapi asāhasenapi na
P4.332 attānaṃ sukheti , na pīṇeti , na saṃvibhajati , na puññāni karoti .Idha pana , gāmaṇi , ekacco kāmabhogī dhammādhammena bhoge pariyesati sāhasenapi asāhasenapi .
Dhammādhammena bhoge pariyesitvā sāhasenapi asāhasenapi attānaṃ sukheti pīṇeti , na saṃvibhajati , na puññāni karoti .
Idha pana , gāmaṇi , ekacco kāmabhogī dhammādhammena bhoge pariyesati , sāhasenapi asāhasenapi
V2.315 .Dhammādhammena bhoge
T4.409 pariyesitvā sāhasenapi asāhasenapi attānaṃ sukheti pīṇeti saṃvibhajati puññāni karoti .‘‘ Idha pana , gāmaṇi , ekacco kāmabhogī dhammena bhoge pariyesati asāhasena .
Dhammena bhoge pariyesitvā asāhasena na attānaṃ sukheti , na pīṇeti , na saṃvibhajati , na puññāni karoti .
Idha pana , gāmaṇi , ekacco kāmabhogī dhammena bhoge pariyesati asāhasena .
Dhammena bhoge pariyesitvā asāhasena attānaṃ sukheti pīṇeti , na saṃvibhajati , na puññāni karoti .
Idha pana , gāmaṇi , ekacco kāmabhogī dhammena bhoge pariyesati asāhasena .
Dhammena bhoge pariyesitvā asāhasena attānaṃ sukheti pīṇeti saṃvibhajati puññāni karoti .
Te ca bhoge gadhito [ gathito ( sī .)] mucchito ajjhopanno anādīnavadassāvī anissaraṇapañño paribhuñjati .
Idha pana , gāmaṇi , ekacco kāmabhogī dhammena bhoge pariyesati asāhasena .
Dhammena bhoge pariyesitvā asāhasena
P4.333 attānaṃ sukheti pīṇeti saṃvibhajati puññāni karoti .Te ca bhoge agadhito amucchito anajjhopanno ādīnavadassāvī nissaraṇapañño paribhuñjati .
‘‘ Tatra
M2.515 , gāmaṇi , yvāyaṃ kāmabhogī adhammena bhoge pariyesati sāhasena , adhammena bhoge pariyesitvā sāhasena na attānaṃ sukheti , na pīṇeti , na saṃvibhajati , na puññāni karoti .Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī tīhi ṭhānehi gārayho .
Katamehi tīhi ṭhānehi gārayho ?
Adhammena
T4.410 bhoge pariyesati sāhasenāti , iminā paṭhamena ṭhānena gārayho .Na attānaṃ sukheti na pīṇetīti , iminā dutiyena ṭhānena gārayho .
Na saṃvibhajati , na puññāni karotīti , iminā tatiyena ṭhānena gārayho .
Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī imehi tīhi ṭhānehi gārayho .
‘‘ Tatra , gāmaṇi , yvāyaṃ kāmabhogī adhammena bhoge pariyesati sāhasena , adhammena bhoge pariyesitvā sāhasena attānaṃ sukheti pīṇeti , na saṃvibhajati , na puññāni karoti .
Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī dvīhi ṭhānehi gārayho , ekena ṭhānena pāsaṃso .
Katamehi dvīhi ṭhānehi gārayho ?
Adhammena bhoge pariyesati sāhasenāti , iminā paṭhamena ṭhānena gārayho .
Na saṃvibhajati , na puññāni karotīti , iminā dutiyena ṭhānena gārayho .
Katamena ekena ṭhānena
V2.316 pāsaṃso ?Attānaṃ sukheti pīṇetīti , iminā ekena ṭhānena pāsaṃso .
Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī imehi dvīhi ṭhānehi gārayho , iminā ekena ṭhānena pāsaṃso .
‘‘ Tatra , gāmaṇi , yvāyaṃ kāmabhogī adhammena bhoge pariyesati sāhasena , adhammena bhoge pariyesitvā sāhasena
P4.334 attānaṃ sukheti pīṇeti saṃvibhajati puññāni karoti .Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī ekena ṭhānena gārayho , dvīhi ṭhānehi pāsaṃso .
Katamena ekena ṭhānena gārayho ?
Adhammena bhoge pariyesati sāhasenāti , iminā ekena ṭhānena gārayho .
Katamehi dvīhi ṭhānehi pāsaṃso ?
Attānaṃ
T4.411 sukheti pīṇetīti , iminā paṭhamena ṭhānena pāsaṃso .Saṃvibhajati puññāni karotīti , iminā dutiyena ṭhānena pāsaṃso .
Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī , iminā ekena ṭhānena gārayho , imehi dvīhi ṭhānehi pāsaṃso .
‘‘ Tatra , gāmaṇi , yvāyaṃ kāmabhogī dhammādhammena bhoge pariyesati sāhasenapi asāhasenapi , dhammādhammena bhoge pariyesitvā sāhasenapi asāhasenapi na attānaṃ sukheti , na pīṇeti , na saṃvibhajati , na
M2.516 puññāni karoti .Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī ekena ṭhānena pāsaṃso , tīhi ṭhānehi gārayho .
Katamena ekena ṭhānena pāsaṃso ?
Dhammena bhoge pariyesati asāhasenāti , iminā ekena ṭhānena pāsaṃso .
Katamehi tīhi ṭhānehi gārayho ?
Adhammena bhoge pariyesati sāhasenāti , iminā paṭhamena ṭhānena gārayho .
Na attānaṃ sukheti , na pīṇetīti , iminā dutiyena ṭhānena gārayho .
Na saṃvibhajati , na puññāni karotīti , iminā tatiyena ṭhānena gārayho .
Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī iminā ekena ṭhānena pāsaṃso , imehi tīhi ṭhānehi gārayho .
‘‘ Tatra , gāmaṇi , yvāyaṃ kāmabhogī dhammādhammena bhoge pariyesati sāhasenapi asāhasenapi , dhammādhammena bhoge pariyesitvā sāhasenapi asāhasenapi attānaṃ sukheti pīṇeti , na saṃvibhajati , na puññāni karoti .
Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī dvīhi ṭhānehi pāsaṃso , dvīhi
T4.412 ṭhānehi gārayho .Katamehi dvīhi ṭhānehi pāsaṃso ?
Dhammena bhoge pariyesati asāhasenāti , iminā paṭhamena ṭhānena pāsaṃso .
Attānaṃ sukheti pīṇetīti , iminā dutiyena ṭhānena pāsaṃso
P4.335 .Katamehi dvīhi ṭhānehi gārayho ?
Adhammena bhoge pariyesati sāhasenāti , iminā paṭhamena ṭhānena gārayho .
Na saṃvibhajati , na puññāni karotīti , iminā dutiyena ṭhānena
V2.317 gārayho .Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī imehi dvīhi ṭhānehi pāsaṃso , imehi dvīhi ṭhānehi gārayho .
‘‘ Tatra , gāmaṇi , yvāyaṃ kāmabhogī dhammādhammena bhoge pariyesati sāhasenapi asāhasenapi , dhammādhammena bhoge pariyesitvā sāhasenapi asāhasenapi attānaṃ sukheti pīṇeti saṃvibhajati puññāni karoti .
Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī tīhi ṭhānehi pāsaṃso , ekena ṭhānena gārayho .
Katamehi tīhi ṭhānehi pāsaṃso ?
Dhammena bhoge pariyesati asāhasenāti , iminā paṭhamena ṭhānena pāsaṃso .
Attānaṃ sukheti pīṇetīti , iminā dutiyena ṭhānena pāsaṃso .
Saṃvibhajati puññāni karotīti , iminā tatiyena ṭhānena pāsaṃso .
Katamena ekena ṭhānena gārayho ?
Adhammena bhoge pariyesati sāhasenāti
M2.517 , iminā ekena ṭhānena gārayho .Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī imehi tīhi ṭhānehi pāsaṃso , iminā ekena ṭhānena gārayho .
‘‘ Tatra , gāmaṇi , yvāyaṃ kāmabhogī dhammena bhoge pariyesati asāhasena
T4.413 , dhammena bhoge pariyesitvā asāhasena , na attānaṃ sukheti , na pīṇeti , na saṃvibhajati , na puññāni karoti .Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī ekena ṭhānena pāsaṃso , dvīhi ṭhānehi gārayho .
Katamena ekena ṭhānena pāsaṃso ?
Dhammena bhoge pariyesati asāhasenāti , iminā ekena ṭhānena pāsaṃso .
Katamehi dvīhi ṭhānehi gārayho ?
Na attānaṃ sukheti , na pīṇetīti , iminā paṭhamena ṭhānena gārayho .
Na saṃvibhajati , na puññāni karotīti , iminā dutiyena ṭhānena gārayho .
Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī iminā ekena ṭhānena pāsaṃso , imehi dvīhi ṭhānehi gārayho .
‘‘ Tatra
P4.336 , gāmaṇi , yvāyaṃ kāmabhogī dhammena bhoge pariyesati asāhasena , dhammena bhoge pariyesitvā asāhasena attānaṃ sukheti pīṇeti , na saṃvibhajati , na puññāni karoti .Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī dvīhi ṭhānehi pāsaṃso , ekena ṭhānena gārayho .
Katamehi dvīhi ṭhānehi pāsaṃso ?
Dhammena bhoge pariyesati asāhasenāti , iminā paṭhamena ṭhānena pāsaṃso .
Attānaṃ sukheti pīṇetīti , iminā dutiyena ṭhānena pāsaṃso .
Katamena ekena ṭhānena gārayho
V2.318 ?Na saṃvibhajati , na puññāni karotīti , iminā ekena ṭhānena gārayho .
Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī imehi dvīhi ṭhānehi pāsaṃso , iminā ekena ṭhānena gārayho .
‘‘ Tatra , gāmaṇi , yvāyaṃ kāmabhogī dhammena bhoge pariyesati asāhasena
T4.414 , dhammena bhoge pariyesitvā asāhasena attānaṃ sukheti pīṇeti saṃvibhajati puññāni karoti , te ca bhoge gadhito mucchito ajjhopanno anādīnavadassāvī anissaraṇapañño paribhuñjati .Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī tīhi ṭhānehi pāsaṃso , ekena ṭhānena gārayho .
Katamehi tīhi ṭhānehi pāsaṃso ?
Dhammena bhoge pariyesati asāhasenāti , iminā paṭhamena ṭhānena pāsaṃso .
Attānaṃ sukheti pīṇetīti , iminā dutiyena ṭhānena pāsaṃso .
Saṃvibhajati puññāni karotīti , iminā tatiyena ṭhānena pāsaṃso
M2.518 .Katamena ekena ṭhānena gārayho ?
Te ca bhoge gadhito mucchito ajjhopanno anādīnavadassāvī anissaraṇapañño paribhuñjatīti , iminā ekena ṭhānena gārayho .
Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī imehi tīhi ṭhānehi pāsaṃso , iminā ekena ṭhānena gārayho .
‘‘ Tatra , gāmaṇi , yvāyaṃ kāmabhogī dhammena bhoge pariyesati asāhasena , dhammena bhoge pariyesitvā asāhasena attānaṃ sukheti pīṇeti saṃvibhajati puññāni karoti .
Te
P4.337 ca bhoge agadhito amucchito anajjhopanno ādīnavadassāvī nissaraṇapañño paribhuñjati .Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī catūhi ṭhānehi pāsaṃso .
Katamehi catūhi ṭhānehi pāsaṃso ?
Dhammena bhoge pariyesati asāhasenāti , iminā paṭhamena ṭhānena pāsaṃso .
Attānaṃ sukheti pīṇetīti , iminā dutiyena ṭhānena pāsaṃso .
Saṃvibhajati puññāni karotīti , iminā tatiyena
T4.415 ṭhānena pāsaṃso .Te ca bhoge agadhito amucchito anajjhopanno ādīnavadassāvī nissaraṇapañño paribhuñjatīti , iminā catutthena ṭhānena pāsaṃso .
Ayaṃ , gāmaṇi , kāmabhogī imehi catūhi ṭhānehi pāsaṃso .
‘‘ Tayome , gāmaṇi , tapassino lūkhajīvino santo saṃvijjamānā lokasmiṃ .
Katame tayo ?
Idha , gāmaṇi , ekacco tapassī lūkhajīvī saddhā agārasmā anagāriyaṃ pabbajito hoti –
‘ appeva nāma kusalaṃ dhammaṃ adhigaccheyyaṃ , appeva nāma uttarimanussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṃ
V2.319 sacchikareyyan ’ ti .So attānaṃ ātāpeti paritāpeti , kusalañca dhammaṃ nādhigacchati , uttari ca manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṃ na sacchikaroti .
‘‘ Idha pana , gāmaṇi , ekacco tapassī lūkhajīvī saddhā agārasmā anagāriyaṃ pabbajito hoti –
‘ appeva nāma kusalaṃ dhammaṃ adhigaccheyyaṃ , appeva nāma uttarimanussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṃ sacchikareyyan ’ ti .
So attānaṃ ātāpeti paritāpeti , kusalañhi kho dhammaṃ adhigacchati , uttarimanussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṃ na sacchikaroti .
‘‘ Idha
M2.519P4.338 pana , gāmaṇi , ekacco tapassī lūkhajīvī saddhā agārasmā anagāriyaṃ pabbajito hoti –‘ appeva nāma kusalaṃ dhammaṃ adhigaccheyyaṃ , appeva nāma uttarimanussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṃ sacchikareyyan ’ ti .
So attānaṃ ātāpeti paritāpeti
T4.416 , kusalañca dhammaṃ adhigacchati , uttari ca manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṃ sacchikaroti .‘‘ Tatra , gāmaṇi , yvāyaṃ tapassī lūkhajīvī attānaṃ ātāpeti paritāpeti , kusalañca dhammaṃ nādhigacchati , uttari ca manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṃ na sacchikaroti .
Ayaṃ , gāmaṇi , tapassī lūkhajīvī tīhi ṭhānehi gārayho .
Katamehi tīhi ṭhānehi gārayho ?
Attānaṃ ātāpeti paritāpetīti , iminā paṭhamena ṭhānena gārayho .
Kusalañca dhammaṃ nādhigacchatīti , iminā dutiyena ṭhānena gārayho .
Uttari ca manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṃ na sacchikarotīti , iminā tatiyena ṭhānena gārayho .
Ayaṃ , gāmaṇi , tapassī lūkhajīvī , imehi tīhi ṭhānehi gārayho .
‘‘ Tatra , gāmaṇi , yvāyaṃ tapassī lūkhajīvī attānaṃ ātāpeti paritāpeti , kusalañhi kho dhammaṃ adhigacchati , uttari ca manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṃ na sacchikaroti .
Ayaṃ , gāmaṇi , tapassī lūkhajīvī dvīhi ṭhānehi gārayho , ekena ṭhānena pāsaṃso .
Katamehi dvīhi ṭhānehi gārayho ?
Attānaṃ ātāpeti paritāpetīti , iminā paṭhamena ṭhānena gārayho .
Uttari ca manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṃ na sacchikarotīti , iminā dutiyena ṭhānena gārayho .
Katamena ekena ṭhānena pāsaṃso ?
Kusalañhi kho dhammaṃ adhigacchatīti , iminā
V2.320 ekena ṭhānena pāsaṃso .Ayaṃ , gāmaṇi , tapassī lūkhajīvī imehi
T4.417 dvīhi ṭhānehi gārayho , iminā ekena ṭhānena pāsaṃso .‘‘ Tatra
P4.339 , gāmaṇi , yvāyaṃ tapassī lūkhajīvī attānaṃ ātāpeti paritāpeti , kusalañca dhammaṃ adhigacchati , uttari ca manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṃ sacchikaroti .Ayaṃ , gāmaṇi , tapassī lūkhajīvī ekena ṭhānena gārayho , dvīhi ṭhānehi pāsaṃso .
Katamena ekena ṭhānena gārayho ?
Attānaṃ ātāpeti paritāpetīti , iminā ekena ṭhānena gārayho .
Katamehi dvīhi ṭhānehi pāsaṃso ?
Kusalañca dhammaṃ adhigacchatīti , iminā paṭhamena ṭhānena pāsaṃso .
Uttari ca manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṃ sacchikarotīti , iminā dutiyena ṭhānena pāsaṃso
M2.520 .Ayaṃ , gāmaṇi , tapassī lūkhajīvī iminā ekena ṭhānena gārayho , imehi dvīhi ṭhānehi pāsaṃso .
‘‘ Tisso imā , gāmaṇi , sandiṭṭhikā nijjarā akālikā ehipassikā opaneyyikā paccattaṃ veditabbā viññūhi .
Katamā tisso ?
Yaṃ ratto rāgādhikaraṇaṃ attabyābādhāyapi ceteti , parabyābādhāyapi ceteti , ubhayabyābādhāyapi ceteti .
Rāge pahīne nevattabyābādhāya ceteti , na parabyābādhāya ceteti , na ubhayabyābādhāya ceteti .
Sandiṭṭhikā nijjarā akālikā ehipassikā opaneyyikā paccattaṃ veditabbā viññūhi .
Yaṃ duṭṭho dosādhikaraṇaṃ attabyābādhāyapi ceteti , parabyābādhāyapi ceteti , ubhayabyābādhāyapi
T4.418 ceteti .Dose pahīne nevattabyābādhāya ceteti , na parabyābādhāya ceteti , na ubhayabyābādhāya ceteti .
Sandiṭṭhikā nijjarā
P4.340 akālikā ehipassikā opaneyyikā paccattaṃ veditabbā viññūhi .Yaṃ mūḷho mohādhikaraṇaṃ attabyābādhāyapi ceteti , parabyābādhāyapi ceteti , ubhayabyābādhāyapi ceteti .
Mohe pahīne nevattabyābādhāya ceteti , na parabyābādhāya ceteti , na ubhayabyābādhāya ceteti .
Sandiṭṭhikā nijjarā akālikā ehipassikā opaneyyikā paccattaṃ veditabbā viññūhi .
Imā kho , gāmaṇi , tisso sandiṭṭhikā nijjarā akālikā ehipassikā opaneyyikā paccattaṃ veditabbā viññūhī ’’ ti .
Evaṃ vutte , rāsiyo gāmaṇi bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ abhikkantaṃ , bhante … pe … upāsakaṃ maṃ bhagavā dhāretu ajjatagge pāṇupetaṃ saraṇaṃ gatan ’’ ti .
Dvādasamaṃ .