207. Pajjotarājavatthu

Author： _System_Pali_VRI_ @ Administrator

No version selected — showing the Pali original by default.

207. Pajjotarājavatthu

334. TenaV0.365 kho pana samayena rañño [ ujjeniyaṃ rañño ( syā .)] pajjotassa paṇḍurogābādho hoti .

Bahū mahantā mahantā disāpāmokkhā vejjā āgantvā nāsakkhiṃsu arogaṃ kātuṃ .

Bahuṃ hiraññaṃ ādāya agamaṃsu .

Atha kho rājā pajjoto rañño māgadhassa seniyassa bimbisārassa santike dūtaṃ pāhesi –

‘‘ mayhaṃ kho tādiso ābādho , sādhu devo jīvakaṃ vejjaṃ āṇāpetu , so maṃ tikicchissatī ’’ ti .

Atha kho rājā māgadho seniyo bimbisāro jīvakaṃ komārabhaccaṃ āṇāpesi –

‘‘ gaccha , bhaṇe jīvaka ;

ujjeniṃ gantvā rājānaṃ pajjotaṃ tikicchāhī ’’ ti .

‘‘ Evaṃ , devā ’’ ti kho jīvako komārabhacco rañño māgadhassa seniyassa bimbisārassa paṭissutvā ujjeniṃ gantvā yena rājā pajjoto tenupasaṅkami ;

upasaṅkamitvā rañño pajjotassa vikāraṃ sallakkhetvā rājānaṃ pajjotaṃ etadavoca –

‘‘ sappiṃ dehi [ idaṃ padadvayaṃ sī . syā . potthakesu natthi ], sappiṃ deva , nippacissāmi .

Taṃ devo pivissatī ’’ ti .

‘‘ Alaṃ , bhaṇe jīvaka , yaṃ te sakkā vinā sappinā arogaṃ kātuṃ taṃ karohi .

Jegucchaṃ me sappi , paṭikūlan ’’ ti .

Atha kho jīvakassa komārabhaccassa etadahosiP1.277 –

‘‘ imassa kho rañño tādiso ābādhoM0.388 , na sakkā vinā sappinā arogaṃ kātuṃ .

Yaṃnūnāhaṃ sappiṃ nippaceyyaṃT2.185 kasāvavaṇṇaṃ kasāvagandhaṃ kasāvarasan ’’ ti .

Atha kho jīvako komārabhacco nānābhesajjehi sappiṃ nippaci kasāvavaṇṇaṃ kasāvagandhaṃ kasāvarasaṃ .

Atha kho jīvakassa komārabhaccassa etadahosi –

‘‘ imassa kho rañño sappi pītaṃ pariṇāmentaṃ uddekaṃ dassati .

Caṇḍoyaṃ rājā ghātāpeyyāpi maṃ .

Yaṃnūnāhaṃ paṭikacceva āpuccheyyan ’’ ti .

Atha kho jīvako komārabhacco yena rājā pajjoto tenupasaṅkami , upasaṅkamitvā rājānaṃ pajjotaṃ etadavoca –

‘‘ mayaṃ kho , deva , vejjā nāma tādisena muhuttena mūlāni uddharāma bhesajjāni saṃharāma .

Sādhu devo vāhanāgāresu ca dvāresu ca āṇāpetu – yena vāhanena jīvako icchati tena vāhanena gacchatu , yena dvārena icchati tena dvārena gacchatu , yaṃ kālaṃ icchati taṃ kālaṃ gacchatu , yaṃ kālaṃ icchati taṃ kālaṃ pavisatū ’’ ti .

Atha kho rājā pajjoto vāhanāgāresu ca dvāresu ca āṇāpesi –

‘‘ yena vāhanena jīvako icchati tena vāhanena gacchatu , yena dvārena icchati tena dvārena gacchatu , yaṃ kālaṃ icchati taṃ kālaṃ gacchatu , yaṃ kālaṃ icchati taṃ kālaṃ pavisatū ’’ ti .

Tena kho pana samayena rañño pajjotassa bhaddavatikā nāma hatthinikā paññāsayojanikā hoti .

Atha kho jīvako komārabhacco rañño pajjotassa sappiṃ [ taṃ sappiṃ ( syā .)] upanāmesiV0.366 –

‘‘ kasāvaṃ devo pivatū ’’ ti .

Atha kho jīvako komārabhacco rājānaṃ pajjotaṃ sappiṃ pāyetvā hatthisālaṃ gantvā bhaddavatikāya hatthinikāya nagaramhā nippatiT2.186 .

Atha kho rañño pajjotassa taṃ sappi pītaṃ pariṇāmentaṃ uddekaṃ adāsi .

Atha kho rājā pajjoto manusse etadavoca –

‘‘ duṭṭhena , bhaṇe , jīvakena sappiṃ pāyitomhi .

Tena hi , bhaṇe , jīvakaṃ vejjaṃ vicinathā ’’ ti .

‘‘ Bhaddavatikāya , deva , hatthinikāya nagaramhā nippatito ’’ ti .

Tena kho pana samayena rañño pajjotassa kāko nāma dāso saṭṭhiyojaniko hoti , amanussena paṭicca jāto .

Atha kho rājā pajjoto kākaṃ dāsaṃ āṇāpesi –

‘‘ gaccha , bhaṇe kāka , jīvakaṃ vejjaṃM0.389 nivattehi – rājā taṃ , ācariya , nivattāpetīti .

Ete kho , bhaṇe kāka , vejjā nāma bahumāyā .

Mā cassa kiñci paṭiggahesī ’’ ti .

Atha kho kāko dāso jīvakaṃ komārabhaccaṃ antarāmagge kosambiyaṃ sambhāvesi

Pātarāsaṃ karontaṃ .

Atha kho kāko dāso jīvakaṃ komārabhaccaṃ etadavocaP1.278 –

‘‘ rājā taṃ , ācariya , nivattāpetī ’’ ti .

‘‘ Āgamehi , bhaṇe kāka , yāva bhuñjāma [ bhuñjāmi ( sī . syā .)].

Handa , bhaṇe kāka , bhuñjassū ’’ ti .

‘‘ Alaṃ , ācariya , raññāmhi āṇatto – ete kho , bhaṇe kāka , vejjā nāma bahumāyā , mā cassa kiñci paṭiggahesī ’’ ti .

Tena kho pana samayena jīvako komārabhacco nakhena bhesajjaṃ olumpetvā āmalakañca khādati pānīyañca pivati .

Atha kho jīvako komārabhacco kākaṃ dāsaṃ etadavoca –

‘‘ handa , bhaṇe kāka , āmalakañca khāda pānīyañca pivassū ’’ ti .

Atha kho kāko dāso – ayaṃ kho vejjo āmalakañcaT2.187 khādati pānīyañca pivati , na arahati kiñci pāpakaṃ hotunti – upaḍḍhāmalakañca khādi pānīyañca apāyi .

Tassa taṃ upaḍḍhāmalakaṃ khāditaṃ tattheva nicchāresi .

Atha kho kāko dāso jīvakaṃ komārabhaccaṃ etadavoca –

‘‘ atthi me , ācariya , jīvitan ’’ ti ?

‘‘ Mā , bhaṇe kāka , bhāyi , tvaṃ ceva arogo bhavissasi rājā ca .

Caṇḍo so rājā ghātāpeyyāpi maṃ , tenāhaṃ na nivattāmī ’’ ti bhaddavatikaṃ hatthinikaṃ kākassa niyyādetvā yena rājagahaṃ tena pakkāmi .

Anupubbena yena rājā māgadho seniyo bimbisāro tenupasaṅkami ;

upasaṅkamitvā rañño māgadhassa seniyassa bimbisārassa etamatthaṃ ārocesi .

‘‘ Suṭṭhu , bhaṇe jīvaka , akāsi yampi na nivatto , caṇḍo so rājā ghātāpeyyāpi tan ’’ ti .

Atha kho rājā pajjoto arogo samāno jīvakassa komārabhaccassa santike dūtaṃ pāhesi –

‘‘ āgacchatu jīvako , varaṃ dassāmī ’’ ti .

‘‘ Alaṃ , ayyo [ deva ( syā .)], adhikāraṃ me devo saratū ’’ ti .

Pajjotarājavatthu niṭṭhitaṃ .

Issues

Select Version

Mahāvaggapāḷi

Mahāvaggapāḷi