Issues
Select Version
Mahāvaggapāḷi
Mahāvaggapāḷi

203. Seṭṭhibhariyāvatthu

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

203. Seṭṭhibhariyāvatthu

330. TenaV0.359 kho pana samayena sākete seṭṭhibhariyāya sattavassiko sīsābādho hoti .
Bahū mahantā mahantā disāpāmokkhā vejjā āgantvā nāsakkhiṃsu arogaṃ kātuṃ .
Bahuṃ hiraññaṃ ādāya agamaṃsu .
Atha kho jīvako komārabhacco sāketaṃ pavisitvā manusse pucchi –
‘‘ ko , bhaṇe , gilāno , kaṃ tikicchāmī ’’ ti ?
‘‘ Etissā , ācariya , seṭṭhibhariyāya sattavassikoP1.271 sīsābādho ;
gaccha , ācariya , seṭṭhibhariyaṃ tikicchāhī ’’ ti .
Atha kho jīvako komārabhacco yena seṭṭhissa gahapatissa nivesanaṃ tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā dovārikaṃ āṇāpesi –
‘‘ gaccha , bhaṇe dovārika , seṭṭhibhariyāya pāvada –
‘ vejjo , ayye , āgato , so taṃ daṭṭhukāmo ’’’ ti .
‘‘ Evaṃ , ācariyā ’’ ti kho so dovāriko jīvakassa komārabhaccassa paṭissutvā yena seṭṭhibhariyā tenupasaṅkami , upasaṅkamitvā seṭṭhibhariyaṃ etadavoca –
‘‘ vejjoT2.174 , ayye , āgato ;
so taṃ daṭṭhukāmo ’’ ti .
‘‘ Kīdiso , bhaṇe dovārika , vejjo ’’ ti ?
‘‘ Daharako , ayye ’’ ti .
‘‘ Alaṃ , bhaṇe dovārika , kiṃ me daharako vejjo karissati ?
Bahū mahantā mahantā disāpāmokkhā vejjā āgantvāM0.381 nāsakkhiṃsu arogaṃ kātuṃ .
Bahuṃ hiraññaṃ ādāya agamaṃsū ’’ ti .
Atha kho so dovāriko yena jīvako komārabhacco tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā jīvakaṃ komārabhaccaṃ etadavoca –
‘‘ seṭṭhibhariyā , ācariya , evamāha –
‘ alaṃ , bhaṇe dovārika , kiṃ me daharako vejjo karissati ?
Bahū mahantā mahantā disāpāmokkhā vejjā āgantvā nāsakkhiṃsu arogaṃ kātuṃ .
Bahuṃ hiraññaṃ ādāya agamaṃsū ’’’ ti .
‘‘ Gaccha , bhaṇe dovārika , seṭṭhibhariyāya pāvada –
‘ vejjo , ayye , evamāha – mā kira , ayye , pure kiñci adāsi .
Yadā arogā ahosi tadā yaṃ iccheyyāsi taṃ dajjeyyāsī ’’’ ti .
‘‘ Evaṃ , ācariyā ’’ ti kho so dovāriko jīvakassa komārabhaccassa paṭissutvā yena seṭṭhibhariyā tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā seṭṭhibhariyaṃ etadavoca –
‘‘ vejjo , ayye , evamāha –
‘ mā kira , ayye , pure kiñci adāsi .
Yadā arogā ahosi tadā yaṃ iccheyyāsi taṃ dajjeyyāsī ’’’ ti .
‘‘ Tena hi , bhaṇe dovārika , vejjo āgacchatū ’’ ti .
‘‘ Evaṃ , ayye ’’ ti kho so dovāriko seṭṭhibhariyāya paṭissutvā yena jīvako komārabhacco tenupasaṅkami , upasaṅkamitvā jīvakaṃ komārabhaccaṃ etadavoca –
‘‘ seṭṭhibhariyā taṃ , ācariya , pakkosatī ’’ tiT2.175 .
Atha kho jīvako komārabhacco yena seṭṭhibhariyā tenupasaṅkami , upasaṅkamitvā seṭṭhibhariyāya vikāraṃ sallakkhetvā seṭṭhibhariyaṃ etadavoca –
‘‘ pasatena , ayye , sappinā attho ’’ tiV0.360 .
Atha kho seṭṭhibhariyā jīvakassa komārabhaccassa pasataṃ sappiṃ dāpesi .
Atha kho jīvako komārabhacco taṃ pasataṃ sappiṃ nānābhesajjehi nippacitvā seṭṭhibhariyaṃ mañcake uttānaṃ nipātetvā [ nipajjāpetvā ( sī . syā .)] natthuto adāsi .
Atha kho taṃ sappiṃ natthuto dinnaṃ mukhato uggañchi .
Atha kho seṭṭhibhariyā paṭiggahe niṭṭhubhitvā dāsiṃ āṇāpesi –
‘‘ handa , je , imaṃ sappiṃ picunā gaṇhāhī ’’ ti .
Atha kho jīvakassa komārabhaccassa etadahosi –
‘‘ acchariyaṃ [ acchariyaṃ vata bho ( syā .)] yāva lūkhāyaṃ gharaṇī , yatra hi nāma imaṃ chaḍḍanīyadhammaṃ sappiṃ picunā gāhāpessati .
BahukāniP1.272 ca me mahagghāni [ mahagghāni mahagghāni ( sī . syā .)] bhesajjāni upagatāni .
Kimpi māyaṃ kiñci [ kañci ( syā .)] deyyadhammaṃ dassatī ’’ ti .
Atha kho seṭṭhibhariyā jīvakassaM0.382 komārabhaccassa vikāraṃ sallakkhetvā jīvakaṃ komārabhaccaṃ etadavoca –
‘‘ kissa tvaṃ , ācariya , vimanosī ’’ ti ?
Idha me etadahosi –
‘‘ acchariyaṃ yāva lūkhāyaṃ dharaṇī , yatra hi nāma imaṃ chaḍḍanīyadhammaṃ sappiṃ picunā gāhāpessati .
Bahukāni ca me mahagghāni sajjāni upagatāni .
Kimpi māyaṃ kiñci deyyadhammaṃ dassatī ’’ ti .
‘‘ MayaṃT2.176 kho , ācariya , āgārikā nāma upajānāmetassa saṃyamassa .
Varametaṃ sappi dāsānaṃ vā kammakarānaṃ vā pādabbhañjanaṃ vā padīpakaraṇe vā āsittaṃ .
Mā kho tvaṃ , ācariya , vimano ahosi .
Na te deyyadhammo hāyissatī ’’ ti .
Atha kho jīvako komārabhacco seṭṭhibhariyāya sattavassikaṃ sīsābādhaṃ ekeneva natthukammena apakaḍḍhi .
Atha kho seṭṭhibhariyā arogā samānā jīvakassa komārabhaccassa cattāri sahassāni pādāsi .
Putto – mātā me arogā ṭhitāti cattāri sahassāni pādāsi .
Suṇisā – sassu me arogā ṭhitāti cattāri sahassāni pādāsi .
Seṭṭhi gahapati – bhariyā me arogā ṭhitāti cattāri sahassāni pādāsi dāsañca dāsiñca assarathañca .
Atha kho jīvako komārabhacco tāni soḷasasahassāni ādāya dāsañca dāsiñca assarathañca yena rājagahaṃ tena pakkāmi .
Anupubbena yena rājagahaṃ yena abhayo rājakumāro tenupasaṅkami , upasaṅkamitvā abhayaṃ rājakumāraṃ etadavoca –
‘‘ idaṃ me , deva , paṭhamakammaṃ soḷasasahassāni dāso ca dāsī ca assaratho ca .
Paṭiggaṇhātu me devo posāvanikan ’’ ti .
‘‘ Alaṃ , bhaṇe jīvaka ;
tuyhameva hotu .
Amhākaññeva antepure nivesanaṃ māpehī ’’ ti .
‘‘ Evaṃ , devā ’’ ti kho jīvako komārabhacco abhayassa rājakumārassa paṭissutvā abhayassa rājakumārassa antepure nivesanaṃ māpesi .
Seṭṭhibhariyāvatthu niṭṭhitaṃ .