177. Licchavīvatthu
289.[ dī . ni .2.161 ādayo ] Assosuṃ kho vesālikā licchavī – bhagavā kira koṭigāmaṃ anuppattoti .
Atha kho vesālikā licchavī bhadrāni bhadrāni yānāni yojāpetvā bhadraṃ bhadraṃ yānaṃ abhiruhitvā bhadrehi bhadrehi yānehi vesāliyā niyyāsuṃ bhagavantaṃ dassanāya .
Appekacce licchavī nīlā honti nīlavaṇṇā nīlavatthā nīlālaṅkārā , appekacce licchavī pītā honti pītavaṇṇā pītavatthā pītālaṅkārā , appekacce licchavī lohitā honti lohitavaṇṇā lohitavatthā lohitālaṅkārā , appekacce licchavī odātā honti odātavaṇṇā odātavatthā odātālaṅkārā .
Atha kho ambapālī gaṇikā daharānaṃ daharānaṃ licchavīnaṃ īsāya īsaṃ yugena yugaṃ cakkena cakkaṃ akkhena akkhaṃ paṭivaṭṭesi [ paṭivattesi ( ka .)].
Atha
P1.232M0.327 kho te licchavī ambapāliṃ gaṇikaṃV0.308 etadavocuṃ –‘‘ kissa , je ambapāli , daharānaṃ daharānaṃ [ amhākaṃ daharānaṃ daharānaṃ ( sī . syā .)] licchavīnaṃ īsāya īsaṃ yugena yugaṃ cakkena cakkaṃ akkhena akkhaṃ paṭivaṭṭesī ’’ ti ?
‘‘ Tathā hi pana
T2.96 mayā , ayyaputtā , svātanāya buddhappamukho bhikkhusaṅgho nimantito ’’ ti .‘‘ Dehi , je ambapāli , amhākaṃ etaṃ bhattaṃ satasahassenā ’’ ti .
‘‘ Sacepi me , ayyaputtā , vesāliṃ sāhāraṃ dajjeyyātha , neva dajjāhaṃ taṃ bhattan ’’ ti .
Atha kho te licchavī aṅguliṃ phoṭesuṃ –
‘‘ jitamhā vata , bho , ambakāya , parājitamha vata , bho , ambakāyā ’’ ti .
Atha kho te licchavī yena bhagavā tenupasaṅkamiṃsu .
Addasā kho bhagavā te licchavī dūratova āgacchante , disvāna bhikkhū āmantesi –
‘‘ yehi , bhikkhave , bhikkhūhi devā tāvatiṃsā adiṭṭhapubbā , oloketha , bhikkhave , licchavīparisaṃ ;
apaloketha , bhikkhave , licchavīparisaṃ ;
upasaṃharatha , bhikkhave , licchavīparisaṃ tāvatiṃsaparisan ’’ ti .
Atha kho te licchavī yāvatikā yānassa bhūmi , yānena gantvā yānā paccorohitvā pattikāva yena bhagavā tenupasaṅkamiṃsu ;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu .
Ekamantaṃ nisinne kho te licchavī bhagavā dhammiyā kathāya sandassesi samādapesi samuttejesi sampahaṃsesi .
Atha kho te licchavī , bhagavatā dhammiyā kathāya sandassitā samādapitā samuttejitā sampahaṃsitā bhagavantaṃ etadavocuṃ –
‘‘ adhivāsetu no , bhante , bhagavā svātanāya bhattaṃ saddhiṃ bhikkhusaṅghenā ’’ ti .
‘‘ Adhivuṭṭhomhi , licchavī , svātanāya ambapāliyā gaṇikāya bhattan ’’ ti .
Atha kho te licchavī aṅguliṃ phoṭesuṃ –
‘‘ jitamha vata , bho , ambakāya , parājitamha vata
T2.97 , bho , ambakāyā ’’ ti .Atha kho te licchavī bhagavato bhāsitaṃ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā pakkamiṃsu .
Atha kho bhagavā koṭigāme yathābhirantaṃ viharitvā [ mahāparinibbānasutte anusandhi aññathā āgato ] yena nātikā [ nādikā ( sī . syā .)] tenupasaṅkami .
Tatra sudaṃ bhagavā nātike viharati giñjakāvasathe .
Atha kho ambapālī gaṇikā tassā rattiyā accayena sake ārāme paṇītaṃ khādanīyaṃ bhojanīyaṃ paṭiyādāpetvā bhagavato kālaṃ ārocāpesi –
‘‘ kālo , bhante , niṭṭhitaṃ bhattan ’’ ti .
Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṃ
M0.328 nivāsetvā pattacīvaramādāya yena ambapāliyā gaṇikāya parivesanā tenupasaṅkami ;upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi saddhiṃ bhikkhusaṅghena
P1.233 .Atha kho ambapālī gaṇikā buddhappamukhaṃ bhikkhusaṅghaṃ paṇītena khādanīyena bhojanīyena sahatthā santappetvā sampavāretvā bhagavantaṃ bhuttāviṃ onītapattapāṇiṃ ekamantaṃ nisīdi .
Ekamantaṃ nisinnā kho ambapālī gaṇikā bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ imāhaṃ , bhante , ambavanaṃ buddhappamukhassa bhikkhusaṅghassa dammī ’’ ti .
Paṭiggahesi bhagavā ārāmaṃ .
Atha kho bhagavā ambapāliṃ gaṇikaṃ dhammiyā kathāya
V0.309 sandassetvā samādapetvā samuttejetvā sampahaṃsetvā uṭṭhāyāsanā yena mahāvanaṃ tenupasaṅkami .Tatra sudaṃ bhagavā vesāliyaṃ viharati mahāvane kūṭāgārasālāyaṃ .
Licchavīvatthu niṭṭhitaṃ .
Licchavibhāṇavāro niṭṭhito tatiyo .