4. Purāṇacīvarasikkhāpadavaṇṇanā
503-5.
Tena samayenāti purāṇacīvarasikkhāpadaṃ .
Tattha yāva sattamā pitāmahayugāti pitupitā pitāmaho , pitāmahassa yugaṃ pitāmahayugaṃ .
Yuganti āyuppamāṇaṃ vuccati .
Abhilāpa mattameva cetaṃ .
Atthato pana pitāmahoyeva pitāmahayugaṃ .
Tato uddhaṃ sabbepi pubbapurisā pitāmahaggahaṇeneva gahitā .
Evaṃ yāva sattamo puriso tāva yā asambaddhā sā yāva sattamā pitāmahayugā asambaddhāti
P3.660 vuccati .Desanāmukhameva cetaṃ .
‘‘ Mātito vā pitito vā ’’ tivacanato pana pitāmahayugampi pitāmahiyugampi mātāmahayugampi mātāmahiyugampi tesaṃ bhātubhaginībhāgineyyaputtapaputtādayopi sabbe idha saṅgahitā evāti veditabbā .
Tatrāyaṃ vitthāranayo – pitā pitupitā tassa pitā tassāpi pitāti evaṃ yāva sattamā yugā , pitā pitumātā tassā pitā ca mātā ca bhātā ca bhaginī ca puttā ca dhītaro cāti evampi uddhañca adho ca yāva sattamā yugā , pitā pitubhātā pitubhaginī pituputtā pitudhītaro tesampi puttadhītuparamparāti evampi yāva sattamā yugā , mātā mātumātā tassā mātā tassāpi mātāti evampi yāva sattamā yugā , mātā mātupitā tassa mātā ca pitā ca
V2.217 bhātā ca bhaginī ca puttā ca dhītaro cāti , evampi uddhañca adho ca yāva sattamā yugā , mātā mātubhātā mātubhaginī mātuputtā mātudhītaro tesampi puttadhītuparamparātiM2.241 evampi yāva sattamā yugā , neva mātusambandhena na pitusambandhena sambaddhā , ayaṃ aññātikā nāma .Ubhato saṅgheti bhikkhunisaṅghe ñatticatutthena bhikkhusaṅghe ñatticatutthenāti aṭṭhavācikavinayakammena upasampannā .
Sakiṃ nivatthampi sakiṃ pārutampīti rajitvā kappaṃ katvā ekavārampi nivatthaṃ vā pārutaṃ vā .
Antamaso paribhogasīsena aṃse vā matthake vā katvā maggaṃ gato hoti , ussīsakaṃ vā katvā nipanno hoti , etampi purāṇacīvarameva .
Sace pana paccattharaṇassa heṭṭhā katvā nipajjati , hatthehi vā ukkhipitvā ākāse vitānaṃ katvā sīsena aphusanto gacchati , ayaṃ paribhogo nāma na hotīti kurundiyaṃ vuttaṃ .
Dhotaṃ nissaggiyan ti ettha evaṃ āṇattā bhikkhunī dhovanatthāya uddhanaṃ sajjeti , dārūni saṃharati , aggiṃ karoti , udakaṃ āharati yāva naṃ dhovitvā ukkhipati , tāva bhikkhuniyā payoge payoge bhikkhussa dukkaṭaṃ .
Dhovitvā
P3.661 ukkhittamatte nissaggiyaṃ hoti .Sace duddhotanti maññamānā puna siñcati vā dhovati vā yāva niṭṭhānaṃ na gacchati tāva payoge payoge dukkaṭaṃ .
Esa nayo rajanākoṭanesu .
Rajanadoṇiyañhi rajanaṃ ākiritvā yāva sakiṃ cīvaraṃ rajati , tato pubbe yaṃkiñci rajanatthāya karoti , pacchā vā paṭirajati , sabbattha payoge payoge bhikkhussa dukkaṭaṃ .
Evaṃ ākoṭanepi payogo veditabbo .
506. Aññātikāya aññātikasaññī purāṇacīvaraṃ dhovāpetīti no cepi ‘‘ imaṃ dhovā ’’ ti vadati , atha kho dhovanatthāya kāyavikāraṃ katvā hatthena vā hatthe deti , pādamūle vā ṭhapeti , upari vā khipati , sikkhamānāsāmaṇerīsāmaṇeraupāsakatitthiyādīnaṃ vā hatthe peseti , nadītitthe dhovantiyā upacāre vā khipati , antodvādasahatthe okāse ṭhatvā , dhovāpitaṃyeva hoti .
Sace pana upacāraṃ muñcitvā orato ṭhapeti sā ce dhovitvā āneti , anāpatti .
Sikkhamānāya vā sāmaṇeriyā vā upāsikāya vā hatthe dhovanatthāya deti , sā ce upasampajjitvā dhovati , āpattiyeva .
Upāsakassa hatthe deti , so ce liṅge parivatte bhikkhunīsu
V2.218 pabbajitvā upasampajjitvā dhovatiM2.242 , āpattiyeva .Sāmaṇerassa vā bhikkhussa vā hatthe dinnepi liṅgaparivattane eseva nayo .
Dhovāpeti rajāpetītiādīsu ekena vatthunā nissaggiyaṃ , dutiyena dukkaṭaṃ .
Tīṇipi kārāpentassa ekena nissaggiyaṃ , sesehi dve dukkaṭāni .
Yasmā panetāni dhovanādīni paṭipāṭiyā vā uppaṭipāṭiyā vā kārentassa mokkho natthi , tasmā ettha tīṇi catukkāni vuttāni .
Sacepi hi ‘‘ imaṃ cīvaraṃ rajitvā dhovitvā ānehī ’’ ti vutte sā bhikkhunī paṭhamaṃ dhovitvā pacchā rajati , nissaggiyena dukkaṭameva .
Evaṃ sabbesu viparītavacanesu nayo netabbo .
Sace pana ‘‘ dhovitvā ānehī ’’ ti vuttā dhovati ceva rajati ca , dhovāpanapaccayā eva āpatti , rajane anāpatti .
Evaṃ sabbattha vuttādhikakaraṇe ‘‘ avuttā dhovatī ’’ ti iminā lakkhaṇena anāpatti veditabbā .
‘‘ Imasmiṃ
P3.662 cīvare yaṃ kātabbaṃ , sabbaṃ taṃ tuyhaṃ bhāro ’’ ti vadanto pana ekavācāya sambahulā āpattiyo āpajjatīti .Aññātikāya vematiko aññātikāya ñātikasaññīti imānipi padāni vuttānaṃyeva tiṇṇaṃ catukkānaṃ vasena vitthārato veditabbāni .
Ekato upasampannāyāti bhikkhunīnaṃ santike upasampannāya dhovāpentassa dukkaṭaṃ .
Bhikkhūnaṃ santike upasampannāya pana yathāvatthukameva , bhikkhūnaṃ santike upasampannā nāma pañcasatā sākiyāniyo .
507. Avuttā dhovatīti uddesāya vā ovādāya vā āgatā kilinnaṃ cīvaraṃ disvā ṭhapitaṭṭhānato gahetvā vā ‘‘ detha , ayya , dhovissāmī ’’ ti āharāpetvā vā dhovati ceva rajati ca ākoṭeti ca , ayaṃ avuttā dhovati nāma .
Yāpi ‘‘ imaṃ cīvaraṃ dhovā ’’ ti daharaṃ vā sāmaṇeraṃ vā āṇāpentassa bhikkhuno sutvā ‘‘ āharathayya ahaṃ dhovissāmī ’’ ti dhovati , tāvakālikaṃ vā gahetvā dhovitvā rajitvā deti , ayampi avuttā dhovati nāma .
Aññaṃ parikkhāran ti upāhanatthavikapattatthavikaaṃsabaddhakakāyabandhanamañcapīṭhabhisitaṭṭikādiṃ yaṃkiñci dhovāpeti , anāpatti .
Sesamettha uttānatthameva .
Samuṭṭhānādīsu
M2.243V2.219 pana idaṃ sikkhāpadaṃ chasamuṭṭhānaṃ , kiriyaṃ , nosaññāvimokkhaṃ , acittakaṃ , paṇṇattivajjaṃ , kāyakammaṃ , vacīkammaṃ , ticittaṃ , tivedananti .Purāṇacīvarasikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā .