Vehāsaṭṭhakathā
97. Vehāsaṭṭhe mañcapīṭhādīsu ṭhapitaṃ bhaṇḍaṃ āmāsaṃ vā hotu anāmāsaṃ vā , theyyacittena āmasantassa dukkaṭaṃ .
Mañcapīṭhesu ṭhapitabhaṇḍesu panettha thalaṭṭhe vuttanayena vinicchayo veditabbo .
Ayaṃ pana viseso – sace khaliyā baddhasāṭako mañce vā pīṭhe vā patthaṭo majjhena mañcatalaṃ na phusati , mañcapādeva phusati , tesaṃ vasena ṭhānaṃ veditabbaṃ .
Pādānaṃ upari phuṭṭhokāsameva hi atikkamitamattena tattha pārājikaṃ hoti .
Saha mañcapīṭhehi harantassa pana mañcapīṭhapādānaṃ patiṭṭhitokāsavasena ṭhānaṃ veditabbaṃ .
Cīvaravaṃse vāti cīvaraṭhapanatthāya bandhitvā ṭhapite vaṃse vā kaṭṭhadaṇḍake vā .
Tattha saṃharitvā pārato antaṃ orato bhogaṃ katvā ṭhapitacīvarassa patiṭṭhitokāsena phuṭṭhokāsova ṭhānaṃ , na sabbo cīvaravaṃso .
Tasmā theyyacittena taṃ bhoge gahetvā ākaḍḍhantassa pārato vaṃse patiṭṭhitokāsaṃ orato cīvarena vaṃsassa phuṭṭhappadesaṃ atikkāmentassa
M1.283 ekadvaṅgulamattākaḍḍhaneneva pārājikaṃ .Ante gahetvā ākaḍḍhantassāpi eseva nayo .
Tattheva pana cīvaravaṃse vāmato vā dakkhiṇato vā sārentassa vāmantena dakkhiṇantaṭṭhānaṃ dakkhiṇantena vā vāmantaṭṭhānaṃ atikkantamatte dasadvādasaṅgulamattasāraṇeneva pārājikaṃ .
Uddhaṃ ukkhipantassa kesaggamattukkhipanena pārājikaṃ .
Cīvaravaṃsaṃ
P2.326 phusantaṃ vā aphusantaṃ vā rajjukena bandhitvā ṭhapitacīvaraṃ mocentassa thullaccayaṃ , mutte pārājikaṃ .Muttamattameva hi taṃ ‘‘ ṭhānā cutan ’’ ti saṅkhyaṃ gacchati .
Vaṃse veṭhetvā ṭhapitaṃ nibbeṭhentassa thullaccayaṃ , nibbeṭhitamatte pārājikaṃ .
Valayaṃ katvā ṭhapite valayaṃ chindati vā moceti vā ekaṃ vā vaṃsakoṭiṃ mocetvā nīharati , thullaccayaṃ
V1.261 .Chinnamatte muttamatte nīhaṭamatte ca pārājikaṃ .
Tathā akatvāva cīvaravaṃse ito cito ca sāreti , rakkhati tāva .
Valayassa hi sabbopi cīvaravaṃso ṭhānaṃ .
Kasmā ?
Tattha saṃsaraṇadhammatāya .
Yadā pana naṃ hatthena gahetvā ākāsagataṃ karoti , pārājikaṃ .
Pasāretvā ṭhapitassa patiṭṭhitokāsena phuṭṭhokāsova ṭhānaṃ .
Tattha saṃharitvā ṭhapite vuttanayena vinicchayo veditabbo .
Yaṃ pana ekenantena bhūmiṃ phusitvā ṭhitaṃ hoti , tassa cīvaravaṃse ca bhūmiyañca patiṭṭhitokāsavasena dve ṭhānāni .
Tattha bhūmiyaṃ ekenantena patiṭṭhite abaddhasāṭake vuttanayeneva vinicchayo veditabbo .
Cīvararajjuyāpi ayameva vinicchayo .
Aṅkusake laggetvā ṭhapitabhaṇḍaṃ pana bhesajjaghaṭo vā bhesajjatthavikā vā sace bhittiṃ vā bhūmiṃ vā aphusitvā ṭhapitaṃ lagganakaṃ ghaṃsantassa nīharato aṅkusakoṭito nikkhantamatte pārājikaṃ .
Lagganakaṃ baddhaṃ hoti , bundena ukkhipitvā ākāsagataṃ karontassa aṅkusakoṭito anikkhantepi pārājikaṃ .
Bhittinissitaṃ hoti , paṭhamaṃ aṅkusakoṭito nīharati , thullaccayaṃ .
Pacchā bhittiṃ moceti , pārājikaṃ .
Paṭhamaṃ bhittiṃ mocetvā pacchā aṅkusato nīharantassāpi eseva nayo .
Sace pana bhāriyaṃ bhaṇḍaṃ nīharituṃ asakkonto sayaṃ bhittinissitaṃ katvā aṅkusato nīharati , puna bhittiṃ amocetvāpi aṅkusato nīhaṭamatteyeva pārājikaṃ .
Attanā kataṭṭhānañhi ṭhānaṃ na hoti .
Bhūmiṃ phusitvā ṭhitassa pana dve eva ṭhānāni .
Tattha vuttoyeva vinicchayo
P2.327 .Yaṃ
M1.284 pana sikkāya pakkhipitvā laggitaṃ hoti , taṃ sikkāto nīharantassāpi saha sikkāya aṅkusato nīharantassāpi pārājikaṃ .Bhittibhūmisannissitavasena cettha ṭhānabhedopi veditabbo .
Bhittikhīloti ujukaṃ katvā bhittiyaṃ ākoṭito vā tatthajātako eva vā ;
nāgadanto pana vaṅko ākoṭito eva .
Tesu laggetvā ṭhapitaṃ aṅkusake vuttanayeneva vinicchinitabbaṃ .
Dvīsu tīsu pana paṭipāṭiyā ṭhitesu āropetvā ṭhapitaṃ kuntaṃ vā bhindivālaṃ vā agge vā bunde vā gahetvā ākaḍḍhati , ekamekassa phuṭṭhokāsamatte atikkante pārājikaṃ .
Phuṭṭhokāsamattameva hi tesaṃ ṭhānaṃ hoti , na sabbe khīlā vā nāgadantā vā .
Bhittiabhimukho ṭhatvā majjhe gahetvā ākaḍḍhati , orimantena phuṭṭhokāsaṃ pārimantena atikkantamatte pārājikaṃ .
Parato pellentassāpi eseva nayo .
Hatthena gahetvā ujukaṃ ukkhipanto kesaggamattampi ākāsagataṃ karoti , pārājikaṃ .
Bhittiṃ nissāya ṭhapitaṃ bhittiṃ ghaṃsanto ākaḍḍhati , aggena phuṭṭhokāsaṃ bundaṃ , bundena vā phuṭṭhokāsaṃ aggaṃ atikkāmentassa pārājikaṃ
V1.262 .Bhittiabhimukho ṭhatvā ākaḍḍhanto ekenantena phuṭṭhokāsaṃ aparantaṃ atikkāmeti , pārājikaṃ .
Ujukaṃ ukkhipanto kesaggamattaṃ ākāsagataṃ karoti , pārājikaṃ .
Rukkhe vā laggitan ti tālarukkhādīsu āropetvā laggite aṅkusakādīsu vuttanayena vinicchayo veditabbo .
Tatthajātakaṃ pana tālapiṇḍiṃ cālentassa thullaccayaṃ .
Yasmiṃ phale pārājikavatthu pūrati , tasmiṃ bandhanā muttamatte pārājikaṃ .
Piṇḍiṃ chindati , pārājikaṃ .
Aggena paṇṇantaraṃ āropetvā ṭhapitā dve ṭhānāni labhati – ṭhapitaṭṭhānañca vaṇṭaṭṭhānañca ;
tattha vuttanayena vinicchayo veditabbo .
Yo pana ‘‘ chinnamattā patamānā saddaṃ kareyyā ’’ ti bhayena sayaṃ aggena paṇṇantaraṃ āropetvā chindati , chinnamatte pārājikaṃ
P2.328 .Attanā kataṭṭhānañhi ṭhānaṃ na hoti .
Etena upāyena sabbarukkhānaṃ pupphaphalesu vinicchayo veditabbo .
Pattādhārakepīti ettha rukkhādhārako vā hotu valayādhārako vā daṇḍādhārako vā yaṃkiñci pattaṭṭhapanakaṃ pacchikāpi hotu pattādhārako tveva saṅkhyaṃ gacchati .
Tattha ṭhapitapattassa pattena phuṭṭhokāso eva
M1.285 ṭhānaṃ .Tattha rukkhādhārake pañcahākārehi ṭhānaparicchedo hoti .
Tattha ṭhitaṃ pattaṃ mukhavaṭṭiyaṃ gahetvā catūsu disāsu yato kutoci kaḍḍhanto ekenantena phuṭṭhokāsaṃ aparantaṃ atikkāmeti , pārājikaṃ .
Uddhaṃ kesaggamattaṃ ukkhipato pārājikaṃ .
Sahādhārakena harantassāpi eseva nayoti .
Vehāsaṭṭhakathā niṭṭhitā .