Dutiyasandiṭṭhikasāmaññaphalavaṇṇanā
186. Kasatīti vilekhati kasiṃ karoti .
186. Kasatīti kasiṃ karoti .
Gahapatikoti ettha ka -saddo appatthoti vuttaṃ ‘‘ ekagehamatte jeṭṭhako ’’ ti .
Idaṃ vuttaṃ hoti – gahassa pati gahapati , khuddako gahapati gahapatiko ekasmiññeva gehamatte jeṭṭhakattāti , khuddakabhāvo panassa gehavasenevāti katvā ‘‘ ekagehamatte ’’ ti vuttaṃ .
Tena hi anekakulajeṭṭhakabhāvaṃ paṭikkhipati , gahaṃ , gehanti ca atthato samānameva .
Gahapatikoti ettha ka-saddo appatthoti āha ‘‘ ekagehamatte jeṭṭhako ’’ ti , tena anekakulajeṭṭhakabhāvaṃ paṭikkhipati .
Kara saddo balimhīti vuttaṃ ‘‘ balisaṅkhātan ’’ ti .
Karotīti abhinipphādeti sampādeti .
Karaṃ karotīti karaṃ sampādeti .
Vaḍḍhetīti uparūpari uppādanena mahantaṃ sannicayaṃ karoti .
Vaḍḍhetīti uparūpari sampādanena vaḍḍheti .
Kasmā tadubhayampi vuttanti āha ‘‘ yathā hī ’’ tiādi .
Appampi pahāya pabbajituṃ dukkaranti dassanañca pageva mahantanti viññāpanatthaṃ .
Esā hi kathikānaṃ
M2.57 pakati , yadidaṃ yena kenaci pakārena atthantaraviññāpananti .
Appampi pahāya pabbajituṃ dukkarabhāvo pana majjhimanikāye majjhimapaṇṇāsake laṭukikopamasuttena ( ma . ni .2.148 ādayo ) dīpetabbo .
Vuttañhi tattha ‘‘ seyyathāpi udāyi puriso daliddo assako anāḷhiyo , tassa ’ ssa ekaṃ agārakaṃ oluggaviluggaṃ kākātidāyiṃ naparamarūpaṃ , ekā khaṭopikā oluggaviluggā naparamarūpā ’’ ti vitthāro .Evaṃ appampi pahāya pabbajituṃ dukkaranti ayamattho laṭukikopamasuttena ( ma . ni .2.151,152) dīpetabbo .
Tenāha ‘‘ seyyathāpi , udāyi , puriso daliddo assako anāḷhiyo , tassassa ekaṃ agārakaṃ oluggaviluggaṃ kākātidāyiṃ naparamarūpan ’’ ti vitthāro .
Yadi appampi bhogaṃ pahāya pabbajituṃ dukkaraṃ , kasmā dāsavārepi bhogaggahaṇaṃ na katanti āha ‘‘ dāsavāre panā ’’ tiādi .
Attanopi anissaroti attānampi sayamanissaro .
Yathā ca dāsassa bhogāpi abhogāyeva parāyattabhāvato , evaṃ ñātayopīti dāsavāre ñātiparivaṭṭaggahaṇampi na katanti daṭṭhabbaṃ .
Yadi appampi bhogaṃ pahāya pabbajituṃ dukkaraṃ , kasmā dāsavāre bhogaggahaṇaṃ na katanti āha ‘‘ dāsavāre panā ’’ tiādi .
Parivaṭṭati paramparabhāvena samantato āvaṭṭatīti parivaṭṭo , ñātiyeva .
Tenāha ‘‘ ñātiyeva ñātiparivaṭṭo ’’ ti .
Yathā
V1.206 ca dāsassa bhogāpi abhogā parāyattabhāvato , evaṃ ñātayo pīti dāsavāre ñātiparivaṭṭaggahaṇampi na katanti daṭṭhabbaṃ .