Issues
選擇版本
(DN) Sīlakkhandhavaggaṭṭhakathā
(DN) Sīlakkhandhavaggaṭṭhakathā

Samādhikkhandhavaṇṇanā Samādhikkhandhavaṇṇanā

作者: _System_commentary_ @ Administrator

Samādhikkhandhavaṇṇanā Samādhikkhandhavaṇṇanā

454. Kasmā panettha thero samādhikkhandhaṃ puṭṭho indriyasaṃvarādike vissajjesi , nanu evaṃ sante aññaṃ puṭṭho aññaṃ byākaronto ambaṃ puṭṭho labujaṃ byākaronto viya hotīti īdisī codanā idha anokāsāti dassento ‘‘ kathañca māṇava bhikkhu … pe … samādhikkhandhaṃ dassetukāmoV1.343 ārabhī ’’ ti āha , tenettha indriyasaṃvarādayopi samādhiupakārataṃ upādāya samādhikkhandhapakkhikāni uddiṭṭhānīti dasseti rūpajjhānāneva āgatāni , na arūpajjhānāni rūpāvacaracatutthajjhānadesanānantaraṃ abhiññādesanāya avasaroti katvā . 454. Kasmā panettha thero samādhikkhandhaṃ puṭṭhopi indriyasaṃvarādike vissajjesi , nanu evaṃ sante aññaṃ puṭṭho aññaṃ byākaronto ambaṃ puṭṭho labujaṃ byākaronto viya hotīti īdisī codanā idha anokāsāti dassento ‘‘ kathañca … pe … ārabhī ’’ ti āha , tenettha indriyasaṃvarādayopi samādhiupakārakataṃ upādāya samādhikkhandhapakkhikabhāvena uddiṭṭhāti dasseti . Ye te indriyasaṃvarādayoti sambandho .
Rūpāvacaracatutthajjhānapādikā hi saparibhaṇḍā chapi abhiññāyo . Lokiyā abhiññāP1.505 pana sijjhamānā yasmā aṭṭhasu samāpattīsu cuddasavidhena cittaparidamanena vinā na ijjhanti , tasmā abhiññāsu desiyamānāsu arūpajjhānānipi desitāneva honti nānantariyabhāvato , tenāha ‘‘ ānetvā pana dīpetabbānī ’’ ti . Vuttanayena desitāneva katvā saṃvaṇṇakehi pakāsetabbānīti attho . Rūpāvacaracatutthajjhānadesanānantaraṃ abhiññādesanāya avasaroti katvā rūpajjhānāneva āgatāni , na arūpajjhānāni . Rūpāvacaracatutthajjhānapādikā hi saparibhaṇḍā chapi abhiññāyo . Yasmā pana lokiyābhiññāyoV2.359 ijjhamānā aṭṭhasu samāpattīsu cuddasavidhena cittaparidamanena vinā na ijjhanti , tasmā abhiññāsu desiyamānāsu arūpajjhānānipi desitāneva honti nānantarikabhāvato . Tenāha ‘‘ ānetvā pana dīpetabbānī ’’ ti , vuttanayena desitāneva katvā saṃvaṇṇakehi pakāsetabbānīti attho .
Aṭṭhakathāyaṃ pana ‘‘ catutthajjhānaṃ upasampajja viharatī ’’ ti imināva arūpajjhānampi saṅgahitanti dassetuṃ ‘‘ catutthajjhānena hī ’’ tiādi vuttaṃ . Catutthajjhānañhi rūpavirāgabhāvanāvasena pavattaṃ ‘‘ arūpajjhānan ’’ ti vuccatīti . Aṭṭhakathāyaṃ pana ‘‘ catutthajjhānaṃ upasampajja viharatī ’’ ti imināva arūpajjhānampi saṅgahitanti dassetuṃ ‘‘ catutthajjhānena hī ’’ tiādi vuttaṃ . Catutthajjhānameva hi rūpavirāgabhāvanāvasena pavattaṃ ‘‘ arūpajjhānan ’’ ti vuccati .
471-480. 471-480.
Na cittekaggatāmattakenevāti ettha heṭṭhā vuttanayānusārena attho veditabbo . Lokiyassa samādhikkhandhassa adhippetattā ‘‘ na citte … pe … atthī ’’ ti vuttaṃ . Ariya-saddo cettha suddhapariyāyo , na lokuttarapariyāyo . Tathā heṭṭhāpi lokiyābhiññāpaṭisambhidāhi vināva arahatte adhigate nattheva uttariṃkaraṇīyanti sakkā vattuṃ yadatthaṃ bhagavati brahmacariyaṃ vussati , tassa siddhattā . Idha pana lokiyābhiññāpi āgatā eva . Sesaṃ suviññeyyameva . Subhasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā . Na cittekaggatāmattakenevāti ettha heṭṭhā vuttanayānusārena ṭhānāṭhānapayuttassa evasaddassānurūpamattho veditabbo . LokiyasamādhikkhandhassaM2.408 pana adhippetattā ‘‘ na cittekaggatā … pe … atthī ’’ ti vuttaṃ . Ariyo samādhikkhandhoti ettha hi ariyasaddo suddhamattapariyāyova , na lokuttarapariyāyo . Yathā cettha , tathā ariyo sīlakkhandhoti etthāpi . Itoti paññākkhandhato , so ca ukkaṭṭhato arahattaphalapariyāpanno evāti āha ‘‘ arahattapariyosānan ’’ tiādi . Lokiyābhiññāpaṭisambhidāhi vināpi hi arahatte adhigate ‘‘ nattheva uttarikaraṇīyan ’’ ti sakkā vattuṃ yadatthaṃ bhagavati brahmacariyaṃ vussati , tassa siddhattā . Idha pana lokiyābhiññāyopi āgatāyeva . Sesamettha suviññeyyaṃ .
Iti sumaṅgalavilāsiniyā dīghanikāyaṭṭhakathāya paramasukhumagambhīraduranubodhatthaparidīpanāya suvimalavipulapaññāveyyattiyajananāya sādhuvilāsiniyā nāma līnatthapakāsaniyā subhasuttavaṇṇanāya līnatthapakāsanā .
Subhasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .