10. Paribbājakasuttaṃ
30. Ekaṃ samayaṃ bhagavā rājagahe viharati gijjhakūṭe pabbate .
Tena kho pana samayena sambahulā abhiññātā abhiññātā paribbājakā sippinikātīre [ sappiniyā tīre ( sī . pī .), sippiniyā tīre ( syā . kaṃ .), sippiniyā nadiyā tīre ( ka .)] paribbājakārāme paṭivasanti , seyyathidaṃ annabhāro varadharo sakuludāyī ca paribbājako aññe ca abhiññātā abhiññātā paribbājakā .
Atha kho bhagavā sāyanhasamayaṃ paṭisallānā vuṭṭhito yena sippinikātīraṃ paribbājakārāmo tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi .
Nisajja kho bhagavā te paribbājake etadavoca –
‘‘ Cattārimāni , paribbājakā , dhammapadāni aggaññāni rattaññāni
P2.30 vaṃsaññāni porāṇāni asaṃkiṇṇāni asaṃkiṇṇapubbāni , na saṃkīyanti na saṃkīyissanti , appaṭikuṭṭhāni samaṇehi brāhmaṇehi viññūhi .Katamāni cattāri ?
Anabhijjhā , paribbājakā , dhammapadaṃ aggaññaṃ rattaññaṃ vaṃsaññaṃ porāṇaṃ asaṃkiṇṇaṃ asaṃkiṇṇapubbaṃ , na saṃkīyati na saṃkīyissati , appaṭikuṭṭhaṃ samaṇehi brāhmaṇehi viññūhi .
Abyāpādo , paribbājakā , dhammapadaṃ … pe … sammāsati , paribbājakā , dhammapadaṃ … pe … sammāsamādhi , paribbājakā , dhammapadaṃ aggaññaṃ rattaññaṃ vaṃsaññaṃ
M1.339 porāṇaṃ asaṃkiṇṇaṃ asaṃkiṇṇapubbaṃ , na saṃkīyati na saṃkīyissati , appaṭikuṭṭhaṃ samaṇehi brāhmaṇehi viññūhi .Imāni kho
T2.39 , paribbājakā , cattāri dhammapadāni aggaññāni rattaññāni vaṃsaññāni porāṇāni asaṃkiṇṇāni asaṃkiṇṇapubbāni , na saṃkīyanti na saṃkīyissanti , appaṭikuṭṭhāni samaṇehi brāhmaṇehi viññūhi .‘‘ Yo kho , paribbājakā , evaṃ vadeyya –
‘ ahametaṃ anabhijjhaṃ dhammapadaṃ paccakkhāya abhijjhāluṃ kāmesu tibbasārāgaṃ samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā paññāpessāmī ’ ti , tamahaṃ tattha evaṃ vadeyyaṃ –
‘ etu vadatu byāharatu passāmissānubhāvan ’ ti .
So vata , paribbājakā , anabhijjhaṃ dhammapadaṃ paccakkhāya abhijjhāluṃ kāmesu tibbasārāgaṃ samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā paññāpessatīti netaṃ ṭhānaṃ vijjati .
‘‘ Yo
V1.36 kho , paribbājakā , evaṃ vadeyya –‘ ahametaṃ abyāpādaṃ dhammapadaṃ paccakkhāya byāpannacittaṃ paduṭṭhamanasaṅkappaṃ samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā paññāpessāmī ’ ti , tamahaṃ tattha evaṃ vadeyyaṃ –
‘ etu vadatu byāharatu passāmissānubhāvan ’ ti .
So vata , paribbājakā , abyāpādaṃ dhammapadaṃ paccakkhāya byāpannacittaṃ paduṭṭhamanasaṅkappaṃ samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā paññāpessatīti netaṃ ṭhānaṃ vijjati .
‘‘ Yo kho , paribbājakā , evaṃ vadeyya –
‘ ahametaṃ sammāsatiṃ dhammapadaṃ paccakkhāya muṭṭhassatiṃ asampajānaṃ samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā paññāpessāmī ’ ti , tamahaṃ tattha evaṃ vadeyyaṃ –
‘ etu vadatu byāharatu passāmissānubhāvan ’ ti .
So vata , paribbājakā , sammāsatiṃ dhammapadaṃ paccakkhāya muṭṭhassatiṃ asampajānaṃ samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā paññāpessatīti netaṃ ṭhānaṃ vijjati .
‘‘ Yo kho , paribbājakā , evaṃ vadeyya –
‘ ahametaṃ
T2.40 sammāsamādhiṃ dhammapadaṃ paccakkhāya asamāhitaṃ vibbhantacittaṃ samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā paññāpessāmī ’ ti , tamahaṃ tattha evaṃ vadeyyaṃ –‘ etu vadatu byāharatu
P2.31 passāmissānubhāvan ’ ti .So vata , paribbājakā , sammāsamādhiṃ dhammapadaṃ paccakkhāya asamāhitaṃ vibbhantacittaṃ samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā paññāpessatīti netaṃ ṭhānaṃ vijjati .
‘‘ Yo kho , paribbājakā , imāni cattāri dhammapadāni garahitabbaṃ paṭikkositabbaṃ maññeyya , tassa diṭṭheva dhamme cattāro sahadhammikā vādānupātā gārayhā
M1.340 ṭhānā [ vādānuvādā gārayhaṃ ṭhānaṃ ( ma . ni .3.8)] āgacchanti .Katame cattāro ?
Anabhijjhaṃ ce bhavaṃ dhammapadaṃ garahati paṭikkosati , ye ca hi [ ye ca ( ma . ni .3.142-143)] abhijjhālū kāmesu tibbasārāgā samaṇabrāhmaṇā te bhoto pujjā te bhoto pāsaṃsā .
Abyāpādaṃ ce bhavaṃ dhammapadaṃ garahati paṭikkosati , ye ca hi byāpannacittā paduṭṭhamanasaṅkappā samaṇabrāhmaṇā te bhoto pujjā te bhoto pāsaṃsā .
Sammāsatiṃ ce bhavaṃ dhammapadaṃ garahati paṭikkosati , ye ca hi muṭṭhassatī asampajānā samaṇabrāhmaṇā te bhoto pujjā te bhoto pāsaṃsā .
Sammāsamādhiṃ ce bhavaṃ dhammapadaṃ garahati paṭikkosati , ye ca hi asamāhitā vibbhantacittā samaṇabrāhmaṇā te bhoto pujjā te bhoto pāsaṃsā .
‘‘ Yo
V1.37 kho , paribbājakā , imāni cattāri dhammapadāni garahitabbaṃ paṭikkositabbaṃ maññeyya , tassa diṭṭheva dhamme ime cattāro sahadhammikā vādānupātā gārayhā ṭhānā āgacchantiT2.41 .Yepi te paribbājakā ahesuṃ ukkalā vassabhaññā [ vassabhiññā ( ka .) saṃ . ni .3.62 passitabbaṃ ] ahetukavādā akiriyavādā natthikavādā , tepi imāni cattāri dhammapadāni na garahitabbaṃ na paṭikkositabbaṃ amaññiṃsu .
Taṃ kissa hetu ?
Nindābyārosanaupārambhabhayā ’’ ti [ upavādabhayāti ( ka .) ma . ni .3.150; saṃ . ni .3.62 passitabbaṃ ].
‘‘ Abyāpanno sadā sato , ajjhattaṃ susamāhito ;
Abhijjhāvinaye sikkhaṃ , appamattoti vuccatī ’’ ti .
dasamaṃ ;
Uruvelavaggo tatiyo .
Tassuddānaṃ –
Dve uruvelā loko kāḷako [ koḷiko ( ka .)], brahmacariyena pañcamaṃ ;
Kuhaṃ santuṭṭhi vaṃso ca , dhammapadaṃ paribbājakena cāti .