5. Dutiyamārapāsasuttavaṇṇanā
141. Anupubbagamanacārikan ti
V1.179 gāmanigamarājadhānīsu anukkamena gamanasaṅkhātaṃ cārikaṃ .Evaṃ hi gatesūti evaṃ tumhesu bahūsu ekajjhaṃ gatesu .
Ādimhi kalyāṇaṃ etassāti ādikalyāṇaṃ , tathā sesesu .
Sāsanassa ādi sīlaṃ mūlakattā .
Tassa samathādayo majjhaṃ sāsanasampattiyā vemajjhabhāvato .
Phalanibbānāni pariyosānaṃ tadadhigamato uttari karaṇīyābhāvato .
Sāsane sammāpaṭipatti nāma paññāya hoti , tassā ca sīlaṃ samādhi ca mūlanti āha ‘‘ sīlasamādhayo vā ādī ’’ ti .
Yasmā paññā anubodhapaṭivedhavasena duvidhā , tasmā tadubhayaṃ gaṇhanto ‘‘ vipassanāmaggā majjhan ’’ ti āha .
Paññānipphatti phalakiccaṃ , nibbānasacchikiriyā pana sammāpaṭipattiyā pariyosānaṃ tato paraṃ kattabbābhāvatoti āha ‘‘ phalanibbānāni pariyosānan ’’ ti .
Phalaggahaṇena hi saupādisesanibbānaṃ gayhati , itarena itaraṃ , tadubhayavasena paṭipattiyā osānanti āha ‘‘ phalanibbānāni pariyosānan ’’ ti .
‘‘ Tasmātiha tvaṃ , bhikkhu , ādimeva visodhehi kusalesu dhammesu .
Ko cādi kusalānaṃ dhammānaṃ ?
Sīlañca suvisuddhaṃ , diṭṭhi ca ujukā ’’ ti ( saṃ . ni .5.369) vacanato sīladiṭṭhujukatāya matthakabhūtā vipassanā , tadadhiṭṭhānā sīlasamādhīti ime
M1.205 tassa sāsanassa mūlanti āha ‘‘ sīlasamādhivipassanā vā ādī ’’ ti .Sesaṃ vuttanayameva .
Kiñcāpi avayavavinimutto samudāyo natthi , yesu pana avayavesu samudāyarūpena apekkhitesu gāthāti samaññā , taṃ tato bhinnaṃ viya katvā dassento ‘‘ catuppadikagāthāya tāva paṭhamapādo ’’ tiādimāha .
Pañcapadachappadānaṃ gāthānaṃ ādipariyosānaggahaṇena itare dutiyādayo tayo cattāro vā majjhanti avuttasiddhamevāti na vuttaṃ .
Ekānusandhikasuttassāti idaṃ bahuvibhāgaṃ yathānusandhinā ekānusandhikaṃ suttaṃ sandhāya vuttaṃ , itarassa pana teyeva desetabbadhammavibhāgena ādimajjhapariyosānabhāgā labbhanti .
Nidānan ti kāladesakaparisādi-apadisanalakkhaṇādiko attho .
Idamavocāti iti -saddo ādiattho .
Tena tadavasesanigamanapāḷiṃ saṅgaṇhāti .
Anekānusandhīkassa saha nidānena paṭhamo anusandhi ādi .
Saha nigamanena pacchimo pariyosānaṃ , itarena majjhimantiādimajjhapariyosānāni veditabbāni .
Sātthakan ti atthasampattiyā sātthakaṃ katvā .
Sabyañjanan ti byañjanasampattiyā sabyañjanaṃ .
Sampatti ca nāma paripuṇṇabyañjanatāti āha ‘‘ byañjanehi … pe … desetā ’’ ti .
Sakalaparipuṇṇan ti
V1.180 sabbaso paripuṇṇaṃ sīlādipañcadhammakkhandhapāripūriyā .Nirupakkilesaṃ diṭṭhimānādiupakkilesābhāvato .
Avisesato tisso sikkhā sakale sāsane bhavanti .
Dhammoti pana brahmacariyaṃ vā sandhāya vuttaṃ ‘‘ katamesānaṃ kho , bhante , buddhānaṃ bhagavantānaṃ brahmacariyaṃ ciraṭṭhitikaṃ ahosī ’’ tiādīsu ( pārā .18) viya .
Dukūlasāṇiyā paṭicchannā viya , na tu pākāraselādipaṭicchannā viya .
Tena dhammaniruttiyā sakalakilesānaṃ pahānānubhāvaṃ vadati .
Alābhaparihāniyā , na laddhaparihāniyā .
Aḍḍhuḍḍhānīti pañcasatādhikāni tīṇi pāṭihāriyasahassāni .
Sātan ti sukhaṃ .
Dutiyamārapāsasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .