8. Kakudhasuttavaṇṇanā
99.‘‘ Nandāmī ’’ ti
M1.154 vutte nandī nāma pabbajitassa malanti codetukāmo devaputto ‘‘ nandasī ’’ ti pucchi .Athassa bhagavā taṃ paṭikkhipanto ‘‘ kiṃ laddhā ’’ ti ?
Āha .
Tena ‘‘ tayā mama adhippetanandiyā idha paccayo eva natthi , kuto sā nandī ’’ ti dasseti .
Tenāha ‘‘ tuṭṭhi nāmā ’’ tiādi .
Atha devaputto nandiyā asati sokena bhavitabbaṃ , soko ca pabbajitassa malanti codento āha ‘‘ tena hi , samaṇa , socasī ’’ ti .
Bhagavā tampi paṭikkhipanto ‘‘ kiṃ jīyitthā ’’ tiādimāha .
Kiṃ maṃ jinātīti attho ?
Yadi te nandisokā na santi hāsavatthuno lābhassa jāniyā ca abhāvato , ekavihārino pana aratiyā bhavitabbanti āha –
‘‘ kacci taṃ ekamāsīnaṃ , aratī nābhikīratī ’’ ti .
Tasmimpi bhagavatā paṭikkhitte atha nesampi nandisokāratīnaṃ abhāve kāraṇaṃ pucchanto ‘‘ kathaṃ tvan ’’ ti gāthamāha ?
Athassa bhagavā taṃ kāraṇaṃ pavedento ‘‘ aghajātassā ’’ ti gāthamāha .
Tattha aghajātassāti aghe jātassa .
Tenāha ‘‘ vaṭṭadukkhe ṭhitassā ’’ ti .
Jātataṇhassa appahīnataṇhassa vaṭṭadukkhaṃ āgatameva kāraṇassa appahīnattā .
Tasseva hi kāraṇassa appahīnataṃ dassento ‘‘ dukkhī sukhaṃ patthayatīti hi vuttan ’’ ti āha .
Dukkhappavattiyā sāpi taṇhāppavatti tena dassitā .
Itītiādinā vuttamevatthaṃ nigamanavasena dasseti .
Kakudhasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .