2. Nandatisuttavaṇṇanā
12. Nandatīti
M1.76 ettha nandanaṃ sappītikakāmataṇhākiccanti āha –‘‘ tussatī ’’ ti , tasmā kāmaparitosena haṭṭhatuṭṭho hotīti attho .
Puttimāti puttavā .
Pahūte cāyaṃ mā-saddoti āha ‘‘ bahuputto ’’ ti .
Bahuputtatāgahaṇena idaṃ payojananti dassento ‘‘ tassa hī ’’ tiādimāha .
Pūrentīti padaṃ apekkhitvā dhaññassāti sāmivacanaṃ .
Iti āhāti imamatthaṃ sandhāyāha , evaṃadhippāyo hutvāti attho .
Gosāmikoti gomā .
Idhāpi pahūte mā-saddo .
Gorasasampattin ti gorasehi nipphajjanasampattiṃ .
Upadhīti paccattabahuvacanaṃ .
Hīti hetuatthe nipāto .
Nandayanti pītisomanassaṃ janayantīti nandanā .
Kāmaṃ dukkhassa adhiṭṭhānabhāvato nippariyāyato kāmā ‘‘ upadhī ’’ ti vattabbataṃ arahanti , tassā pana devatāya adhippāyavasenāha ‘‘ sukhassa adhiṭṭhānabhāvato ’’ ti .
Kilesavatthuhetukattā sesapadadvayassa kiñcāpi sabbaṃ saṃsāradukkhaṃ kilesahetukaṃ , visesato pana pāpadhammā apāyūpapattiṃ nibbattentīti āha –
‘‘ kilesāpi apāyadukkhassa adhiṭṭhānabhāvato ’’ ti .
Upasaṃharamānāti upanentā uppādentā .
Manussajātikopi dullabhaghāsacchādanatāya
V1.68 dukkhabahulo peto viyāti manussapeto .Manussajātikopi vuttarūpo anatthapātito parehi hiṃsito samāno nerayiko viyāti manussanerayiko .
Phalena rukkhato phalaṃ pātento viya .
Tatheva navahākārehīti yathā tīsu kālesu nāsamaraṇabhedanavasena puttimā puttanimittaṃ , tatheva gomā gonimittaṃ socati navappakārehi .
Pañca kāmaguṇopadhīpi naraṃ socentīti yojanā .
Tassāti yo uttari anugijjhati tassa .
Kāmayānassāti jātakāmacchandassa .
Jantunoti sattassa .
Parihāyanti ce vinassanti ce .
Sallaviddhovāti sallena viddho viya .
Ruppatīti vikāraṃ āpajjati , socatīti attho .
Narassa socanā sokaghaṭṭanapaccayo .
Upadhayo natthīti kāmaṃ kilesābhisaṅkhārūpadhayo tāva khīṇāsavassa nattheva maggādhigamena nirodhitattā , khandhūpadhayo pana kathanti ?
Tepi tassa saupādisesakālepi aṭṭhuppattihetubhūtā na santeva , ayañca anupādisesakāle .
Tenāha ‘‘ so nirupadhi mahākhīṇāsavo ’’ ti .
Nandatisuttavaṇṇanā niṭṭhitā .