Issues
Sagāthāvaggaṭīkā
Sagāthāvaggaṭīkā

7. Addhavaggo

作者: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

7. Addhavaggo

1. Nāmasuttavaṇṇanā

61. Nāman tiM1.132 sāmaññanāmādibhedaṃ nāmaṃ .
Sabban ti sabbaṃ paññattipathaṃ sabbaṃ ñeyyapavattipathaṃ .
Addhabhavīti kāmaṃ pāḷiyaṃ atītakālaniddeso kato , taṃ pana lakkhaṇamattaṃ .
Abhibhavati anupatatīti etena abhibhavo anupatanaṃ pavatti evāti dasseti .
Taṃ panassa abhibhavanaṃ appavisaye anāmasitvā mahāvisayānaṃ vasena dassento ‘‘ opapātikena vā ’’ tiādimāha .
Tassa nāmaṃ hotīti tassa rukkhapāsāṇādikassa anāmakoicceva samaññā hoti , tathā naṃ sañjānantīti attho .
Nāmasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .

2. Cittasuttavaṇṇanā

62. Ye cittassa vasaṃ gacchantīti ye apariññātavatthukā , tesaṃyeva .
Anavasesapariyādānan ti anavasesaggahaṇaṃ .
Na hi pariññātakkhandhā pahīnakilesā cittassa vasaṃ gacchanti , taṃ attano vase vattenti .
Cittasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .

3. Taṇhāsuttavaṇṇanā

63. TatiyeV1.117 ‘‘ sabbeva vasamanvagū ’’ ti ye taṇhāya vasaṃ gacchanti , tesaṃ eva anavasesapariyādānanti imamatthaṃ ‘‘ eseva nayo ’’ ti iminā atidissati .
Taṇhāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā .

4. Saṃyojanasuttavaṇṇanā

64. KiṃM1.133 su saṃyojanoti sūti nipātamattanti āha ‘‘ kiṃ-saṃyojano ’’ ti ?
Vicaranti etehīti vicāraṇā , pādā .
Bahuvacane hi vattabbe ekavacanaṃ kataṃ .
Tassāti lokassa .
Saṃyojanasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .

5. Bandhanasuttavaṇṇanā

65. Catutthe āgataattho eva anantarepi vutto , byañjanameva nānanti āha ‘‘ pañcamepi eseva nayo ’’ ti .
Bandhanasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .

6. Attahatasuttavaṇṇanā

66.‘‘ Kenassubbhāhato ’’ ti pāṭhoti adhippāyena ‘‘ su-kāro nipātamattan ’’ ti āha ,‘‘ kenassabbhāhato ’’ ti pana pāṭhe u-kāralopena padasandhi .
Icchādhūpāyitoti asampattavisayicchālakkhaṇāya taṇhāya santāpito daḍḍho .
Tenāha ‘‘ icchāya āditto ’’ ti .
Attahatasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .

7. Uḍḍitasuttavaṇṇanā

67. Ullaṅghitoti ubbandhitvā laṅghito .
Saddādīsūti saddādināgadantesu sotādīni uḍḍitāni taṇhārajjunā daḷhabandhanena baddhattā tadanativattanato .
Lokoti āyatanaloko .
Tathā atthayojanāya katattā khandhādilokavasenapi yojanā kātabbā .
Na dūraṃM1.134 anantarabhavakattā .
CuticittaantaritattāV1.118 ekacittantarabhavassa kammassa abujjhanaṃ , evaṃ sante kasmā sattā na bujjhantīti āha ‘‘ balavatiyā ’’ tiādi .
Uḍḍitasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .

8. Pihitasuttavaṇṇanā

68. Pañhoti ñātuṃ icchito attho .
Pucchitoti sattamasutte gāthāya purimaddhaṃ pacchimaddhaṃ , pacchimaṃ purimaṃ katvā aṭṭhamasutte devatāya pucchitattā vuttaṃ ‘‘ heṭṭhupariyāyavasena pucchito ’’ ti .
Pucchānurūpaṃ vissajjananti avuttampi siddhametanti anāhaṭaṃ .
Pihitasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .

9. Icchāsuttavaṇṇanā

69. Navame vinayāyāti vinayena .
Karaṇatthe hi idaṃ sampadānavacanaṃ .
Kissassūti kissa , su -kāro nipātamattaṃ .
Sabbaṃ chindati bandhanan ti sabbaṃ dasavidhampi saṃyojanaṃ samucchindati .
Na hi taṃ kiñci kilesabandhanaṃ atthi , yaṃ asamucchinnaṃ hutvā ṭhitaṃ assā taṇhāya samucchinnāya .
Svāyamattho suviññeyyoti āha ‘‘ sabbaṃ uttānamevā ’’ ti .
Icchāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā .

10. Lokasuttavaṇṇanā

70. Kismin ti kismiṃ sati ?
Tassa pana santabhāvo uppattivasenevāti āha ‘‘ kismiṃ uppanne ’’ ti ?
Loko uppannoti vuccati anupādānattā lokasamaññāya .
Chasūti etthāpi eseva nayo santhavan ti adhikasinehaṃM1.135 karoti adhikasinehavatthubhāvato ajjhattikāyatanānaṃ .
Upādāyāti pubbakālakiriyā aparakālakiriyaṃ apekkhatīti vacanasesavasena kiriyāpadaṃ gahitaṃ ‘‘ pavattatī ’’ ti .
Kiṃ pana pavattati ?
Loko , lokasamaññāti attho .
Chasūti idaṃ nimittatthe bhummaṃ .
Chaḷāyatananimittañhi sabbadukkhaṃ .
Ayan ti sattaloko .
Uppanno nāma hoti chaḷāyatanaṃ nāma mūlaṃ sabbadukkhānanti katvā .
Bāhiresu āyatanesu santhavaṃ karoti visesato rūpādīnaṃ taṇhāvatthukattā .
Yasmā cakkhādīnaṃ santappanavasenaV1.119 rūpādīnaṃ pariggahitattā lokassa nisevitāya saṃvattati , tasmā vuttaṃ ‘‘ channaṃ … pe … vihaññatī ’’ ti .
Lokasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .
Addhavaggavaṇṇanā niṭṭhitā .