Asādhāraṇapārājikaṃ
5. Ubbhajāṇumaṇḍalikāsikkhāpadavaṇṇanā
Asādhāraṇesu
M0.294 pana catunnaṃ tāva pārājikānaṃ paṭhame avassutāti kāyasaṃsaggarāgena tintā , kilinnāti attho .Dutiyapadepi eseva nayo .
Purisapuggalassāti kāyasaṃsaggaṃ samāpajjituṃ viññussa manussajātikassa purisasaṅkhātassa puggalassa .
Adhakkhakan ti attano akkhakānaṃ adho .
Ubbhajāṇumaṇḍalan ti jāṇumaṇḍalānaṃ upari , ettha ca ubbhakapparampi ubbhajāṇumaṇḍaleneva saṅgahitaṃ .
Āmasanan ti āmajjanaṃ phuṭṭhokāsaṃ anatikkamitvā tattheva saṅghaṭṭanaṃ .
Parāmasanan ti ito cito ca sañcaraṇaṃ .
Gahaṇan ti gahitamattaṃ .
Chupanan ti asaṅghaṭṭetvā phuṭṭhamattaṃ .
Paṭipīḷanan ti aṅge gahetvā nippīḷanaṃ .
Sādiyeyyāti yā bhikkhunī attano yathāparicchinne kāye purisassa etaṃ āmasanādiṃ sādiyati , sayaṃ vā pana
P0.158 tena kāyena purisassa yaṃkiñci kāyappadesaṃ sādayamānā chupati , ayaṃ ubbhajāṇumaṇḍalikā nāma pārājikāti ayamettha saṅkhepo .‘‘ Nidānaṃ puggalaṃ vatthun ’’ tiādike ( kaṅkhā . aṭṭha . paṭhamapārājikavaṇṇanā ) tena vitthāravinicchaye
V0.282 yasmā sabbāneva asādhāraṇapaññattiyo honti , tasmā ito paṭṭhāya santiṃ anupaññattiṃ vatvā sādhāraṇapaññattīti vā asādhāraṇapaññattīti vā na vakkhāma , āṇattiyaṃ yattha āṇatti natthi , tattha kiñci avatvā yattha atthi , tattheva vakkhāma , vipattivicāraṇā vuttāyeva .Avasesaṃ pana sabbattha vattabbaṃ , tayidaṃ vuccati , idaṃ tāva sikkhāpadaṃ sāvatthiyaṃ sundarīnandaṃ ārabbha kāyasaṃsaggaṃ samāpajjanavatthusmiṃ paññattaṃ , ekatoavassute yathāparicchinnena kāyena purisassa kāyaṃ , ubhatoavassutepi kāyena kāyappaṭibaddhaṃ , yathāparicchinnakāyappaṭibaddhena vā avasesakāyena vā tassa kāyaṃ āmasantiyā thullaccayaṃ , yakkhapetapaṇḍakatiracchānagatamanussaviggahānaṃ ubhatoavassute yathāparicchinnena kāyena kāyaṃ āmasantiyāpi thullaccayaṃ , sace pana purisassa kāyasaṃsaggarāgo natthi , pārājikakkhettepi thullaccayameva .
Avasese pana kāyappaṭibaddhena kāyappaṭibaddhādibhede , methunarāgagehasitapemesu ca sabbattha dukkaṭaṃ .
Asañcicca , assatiyā , ajānantiyā , asādiyantiyā
M0.295 , ummattikādīnañca anāpatti .Aṅgāni samuṭṭhānādīni ca bhikkhupātimokkhe kāyasaṃsagge vuttanayeneva veditabbānīti .
Ubbhajāṇumaṇḍalikāsikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā .
6. Vajjappaṭicchādikāsikkhāpadavaṇṇanā
Dutiye gaṇassāti aññāsaṃ bhikkhunīnaṃ .
Ṭhitāti saliṅge ṭhitā .
Cutāti kālaṅkatā .
Nāsitāti liṅganāsanāya sayaṃ vā naṭṭhā , aññehi vā nāsitā .
Avassaṭāti titthāyatanaṃ saṅkantā .
Pubbevāhaṃ ayye aññāsin ti idaṃ tassā vacanakāladassanaṃ , saliṅge ṭhitāya pana pārājikabhāvaṃ ñatvā ‘‘ na dāni naṃ kassaci ārocessāmī ’’ ti dhure nikkhittamatteyeva ayaṃ vajjappaṭicchādikā nāma pārājikā hotīti .
Sāvatthiyaṃ thullanandaṃ ārabbha nevaattanāpaṭicodanā nagaṇassa ārocanavatthusmiṃ paññattaṃ , sesamettha sappāṇakavaggamhi duṭṭhullāpattippaṭicchādanasikkhāpade vuttanayeneva veditabbaṃ .
Tatra hi pācittiyaṃ , idha pārājikanti ayameva viseso , sesaṃ tādisamevāti .
Vajjappaṭicchādikāsikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā .
7. Ukkhittānuvattikāsikkhāpadavaṇṇanā
Tatiye
P0.159V0.283 ukkhittan ti āpattiyā adassanādīsu ukkhittaṃ .Dhammenāti bhūtena vatthunā .
Vinayenāti codetvā sāretvā .
Satthusāsanenāti idhāpi codetvā sāretvā karaṇameva satthusāsanaṃ nāma .
Anādaran ti yena saṅghena ukkhepaniyakammaṃ kataṃ , tasmiṃ vā , tattha pariyāpannagaṇe vā ekapuggale vā tasmiṃ vā kamme ādaravirahitaṃ , sammāvattanāya avattamānanti attho .
Appaṭikāran ti paṭikārarahitaṃ , anosāritanti attho .
Akatasahāyan ti ekakammādike saṃvāse saha ayanabhāvena samānasaṃvāsakā bhikkhū sahāyā nāma , yassa pana so saṃvāso tehi saddhiṃ natthi na tena te sahāyā katā honti
M0.296 , iti so akatasahāyo nāma , taṃ akatasahāyaṃ , samānasaṃvāsakabhāvaṃ anupagatanti attho .Tamanuvatteyyāti taṃ ukkhittakaṃ ukkhittakabhāveyeva ṭhitaṃ bhikkhuṃ yā bhikkhunī yaṃdiṭṭhiko so hoti , tāya diṭṭhiyā gahaṇabhāvena anuvatteyya .
Sā bhikkhunī bhikkhunīhi saṅghabhedasikkhāpadādīsu vuttanayena visuṃ saṅghamajjhe ca vuccamānā taṃ vatthuṃ appaṭinissajjantī samanubhāsanakammapariyosāne ukkhittānuvattikā nāma pārājikā hotīti .
Sāvatthiyaṃ thullanandaṃ ārabbha ukkhittānuvattanavatthusmiṃ paññattaṃ , ñattiyā dukkaṭaṃ , dvīhi kammavācāhi dve thullaccayā ,‘‘ yassā nakkhamati , sā bhāseyyā ’’ ti evaṃ yya -kārappattāya tatiyakammavācāya pārājikaṃ , adhammakamme tikadukkaṭaṃ , sesaṃ saṅghabhedasikkhāpadādīsu vuttanayeneva veditabbaṃ .
Ukkhittānuvattikāsikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā .
8. Aṭṭhavatthukāsikkhāpadavaṇṇanā
Catutthe avassutāti lokassādamittasanthavavasena kāyasaṃsaggarāgena tintā .
Ayameva hi attho sīhaḷamātikāṭṭhakathāyaṃ vutto , samantapāsādikāyaṃ ( pāci . aṭṭha .675) panassa vicāraṇā katā , dutiyapadepi eseva nayo .
Purisapuggalassa hatthaggahaṇaṃ vātiādīsu pana yaṃ purisapuggalena hatthe gahaṇaṃ kataṃ , taṃ ‘‘ purisapuggalassa hatthaggahaṇan ’’ ti vuttaṃ , eseva nayo saṅghāṭikaṇṇaggahaṇepi .
Hatthaggahaṇan ti ettha ca yassa kassaci apārājikakkhettabhūtassa aṅgassa gahaṇaṃ hatthaggahaṇaṃ , yassa kassaci nivatthassa vā pārutassa vā gahaṇaṃ saṅghāṭikaṇṇaggahaṇaṃ .
Santiṭṭheyya vātiādīsu kāyasaṃsaggasaṅkhātassa asaddhammassa paṭisevanatthāya purisassa hatthapāse santiṭṭheyya vā , tattha ṭhitā sallapeyya vā , purisena vā
P0.160 ‘‘ itthannāmaṃ ṭhānaṃ āgacchā ’’ tiV0.284 vuttā taṃ saṅketaṃ gaccheyya , tassa vā purisassa abbhāgamanaṃ sādiyeyya , yena kenaci vā paṭicchannaṃ okāsaṃM0.297 paviseyya , purisassa hatthapāse ṭhatvā kāyaṃ upasaṃhareyyāti evamattho daṭṭhabbo .Ayampi pārājikāti yathā purimāyo , evaṃ ayampi bhikkhunī etassa kāyasaṃsaggasaṅkhātassa asaddhammassa paṭisevanatthāya etāni aṭṭha vatthūni paṭipāṭiyā vā uppaṭipāṭiyā vā pūretvā aṭṭhavatthukā nāma pārājikā hotīti .
Sāvatthiyaṃ chabbaggiyā bhikkhuniyo ārabbha aṭṭhamaṃ vatthuṃ paripūraṇavatthusmiṃ paññattaṃ , saṅketagamane pade pade dukkaṭaṃ , purisassa hatthapāsaṃ okkantamatte thullaccayaṃ , purisassa abbhāgamanasādayamānepi dukkaṭaṃ .
Hatthapāsokkamane thullaccayaṃ , sesesu ekekasmiṃ thullaccayameva , aṭṭhame paripuṇṇe pārājikaṃ .
Ekekasmiṃ pana vatthusmiṃ satakkhattumpi vītikkante tā āpattiyo desetvā muccati , apicettha gaṇanūpikā āpatti veditabbā ,‘‘ idāni nāpajjissāmī ’’ ti hi dhuranikkhepaṃ katvā desitā gaṇanūpikā , desitagaṇanaṃ upeti , pārājikassa aṅgaṃ na hoti .
Tasmā yā ekaṃ āpannā dhuranikkhepaṃ katvā desetvā puna kilesavasena āpajjati , punapi deseti , evaṃ aṭṭhamaṃ paripūrentīpi pārājikā na hoti .
Yā pana āpajjitvā ‘‘ punapi aññaṃ vatthuṃ āpajjissāmī ’’ ti saussāhāva deseti , tassā sā āpatti agaṇanūpikā , desitāpi adesitā hoti , pārājikassa aṅgaṃ hoti .
Asañcicca , assatiyā , ajānantiyā asādiyantiyā , ummattikādīnañca anāpatti .
Kāyasaṃsaggarāgo , saussāhatā , aṭṭhamassa vatthussa pūraṇanti imānettha tīṇi aṅgāni .
Samanubhāsanasamuṭṭhānaṃ , kiriyākiriyaṃ , saññāvimokkhaṃ , sacittakaṃ , lokavajjaṃ , kāyakammaṃ , vacīkammaṃ , akusalacittaṃ , dvivedananti .
Aṭṭhavatthukāsikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā .
Uddiṭṭhā kho ayyāyo aṭṭha pārājikā dhammāti bhikkhū ārabbha paññattā sādhāraṇā cattāro , ime cattāroti evaṃ pātimokkhuddesamaggena aṭṭha pārājikā dhammā uddiṭṭhāti evamettha attho veditabbo , sesaṃ bhikkhupātimokkhavaṇṇanāyaṃ vuttanayamevāti .
Kaṅkhāvitaraṇiyā pātimokkhavaṇṇanāya
Bhikkhunipātimokkhe
Pārājikavaṇṇanā niṭṭhitā .