Issues
Select Version
Kaṅkhāvitaraṇī-abhinavaṭīkā
Kaṅkhāvitaraṇī-abhinavaṭīkā

4. Purāṇacīvarasikkhāpadavaṇṇanā

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

4. Purāṇacīvarasikkhāpadavaṇṇanā

‘‘ Amhākameva ñātī ’’ ti ñāyatīti ñāti , sāva ñātikā , na ñātikā aññātikā , tāya aññātikāya .
Tenāha ‘‘ na ñātikāyā ’’ ti .
Mātito vā pitito vāti mātipakkhato vā pitipakkhato vā .
Yāva sattamaṃ yugan ti ( pārā . aṭṭha .2.503-505) yāva sattamassa purisassa , sattamāya vā itthiyā āyuppamāṇaṃ , yāva pitāmahayugaṃ pitāmahiyugaṃ mātāmahayugaṃ mātāmahiyuganti vuttaṃ hoti .
Atha vā yāva sattamaṃ yugan ti yāva sattamadvandanti attho .
Yuga saddo cettha ekasesanayena daṭṭhabbo ‘‘ yugo ca yugo ca yugā ’’ ti .
Evañhi tattha tattha dvandaṃ gahitaṃ hoti .
Kenaci ākārena asambaddhāyāti bhātubhaginibhāgineyyaputtapaputtādīsu yena kenaci ākārena asambaddhāya .
Pitā , pitupitā , tassa pitā , tassāpi pitāti evaṃ yāva sattamā yugā , pitā , pitumātā , tassā pitā ca mātā ca bhātā ca bhaginī ca , puttā ca , dhītaro cāti evampi uddhañca adho ca yāva sattamā yugā , pitā , pitubhātā , pitubhaginī , pituputtā , pitudhītaro , tesampi puttadhītuparamparāti evampi yāva sattamā yugā , mātā , mātumātā , tassā mātā , tassāpi mātāti evaṃ yāva sattamā yugā , mātā , mātupitā , tassa pitā ca mātā ca bhātā ca bhaginī ca puttā ca dhītaro cāti evampi uddhañca adhoM0.302 ca yāva sattamā yugā , mātā , mātubhātā , mātubhaginī , mātuputtā , mātudhītaroV0.278 , tesampi puttadhītuparamparāti evampi yāva sattamā yugā , tāva neva mātusambandhena , na pitusambandhena yā sambaddhā , sā ‘‘ aññātikā nāmā ’’ ti vuttaṃ hoti .
Sākiyāniyo viyāti pañcasatamattā sākiyāniyo viya .
Nidassanamattañcetaṃ , tasmā bhikkhubhāve ṭhatvā parivattaliṅgā bhikkhuniyopi idha suddhabhikkhusaṅghe ‘‘ upasampannā ’’ icceva veditabbā .
Ubhatosaṅghe vāti bhikkhunisaṅghe ñatticatutthena , bhikkhusaṅghe ñatticatutthenāti evaṃ ubhatosaṅghe vā .
Purāṇacīvaran ti ettha cīvaran ti nivāsanapārupanupagameva adhippetanti āha ‘‘ rajitvā ’’ tiādi .
Kappaṃ katvāti kappabinduṃ datvā .
‘‘ Iminā adinnakappaṃ pācittiyavatthu na hotīti dassetī ’’ ti ( sārattha . ṭī .2.505) vadanti .
Paribhogasīsenāti kāyena phusitvā paribhogasīsena .
Aṃseti jattumhi .
Matthaketi sīsamatthake .
Sace pana paccattharaṇassa heṭṭhā katvā nipajjati , hatthehi vā ukkhipitvā ākāse vitānaṃ katvā sīsena asamphusanto gacchati , ayaṃ paribhogo nāma na hoti .
Kāyavikāraṃ vā karotīti yathā sā ‘‘ dhovāpetukāmo ayan ’’ ti jānāti , evaṃ kāyavikāraṃ karoti .
‘‘ Antodvādasahatthe okāse ṭhatvā upari vā khipatī ’’ ti iminā upacāraṃ muñcitvā orato khipantassa anāpattīti dasseti .
Aññassa vā hatthe pesetīti antodvādasahatthe okāse ṭhatvā sikkhamānasāmaṇerasāmaṇeriupāsakaitthiyādīsu yassa kassaci aññassa hatthe vā peseti .
Soti upāsako ca sāmaṇero ca .
Upasampajjitvā dhovatīti ettha upāsako liṅge parivatte bhikkhunīsu pabbajitvā upasampajjitvā dhovati , sāmaṇero liṅge parivatte bhikkhunīsu upasampajjitvā dhovatīti yathāyogaṃ attho gahetabbo .
Sace pana bhikkhuniyā hatthe dinnaṃ hoti , sace liṅge parivatte dhovati , vaṭṭati .
Ettha ca ekassa tikkhattuṃ nissajjanābhāvato tīṇipi kārentassa ekena nissaggiyaṃ , dvīhi dve dukkaṭāni .
Dve kārentassa ekena nissaggiyaṃ , dutiyena dukkaṭaṃ .
Tenāha ‘‘ dhovanādīni tīṇī ’’ tiādi .
‘‘ Ekena vatthunā ’’ tiM0.303 paṭhamaṃ katvā niṭṭhāpitaṃ sandhāya vuttaṃ .
Sace pana ‘‘ imaṃ cīvaraṃ rajitvā dhovitvā ānehī ’’ ti vutte sā bhikkhunī paṭhamaṃ dhovitvā pacchā rajati , nissaggiyena dukkaṭameva , evaṃ sabbesu viparītavacanesu nayo netabbo .
Sace pana ‘‘ dhovitvā ānehī ’’ ti vuttā dhovati ceva rajati ca , dhovāpanapaccayā eva āpatti , rajane anāpatti .
Evaṃ sabbattha .
Tenāha ‘‘ sace pana ‘ dhovā ’ ti vuttā ’’ tiādi .
Bhikkhūnaṃ vasena ekato upasampannāya dhovāpentassa yathāvatthukamevāti āha ‘‘ bhikkhunisaṅghavasenā ’’ tiādi .
AññassaV0.279 vā santakan ti aññassa santakaṃ purāṇacīvaraṃ dhovāpentassāti attho .
Nisīdanapaccattharaṇan ti aññassa vā attano vā santakaṃ nisīdanañceva paccattharaṇañca .
Nivāsanapārupanupagasseva ca idha ‘‘ purāṇacīvaran ’’ ti adhippetattā attano santakampi nisīdanapaccattharaṇaṃ dhovāpentassa dukkaṭameva hoti , na nissaggiyaṃ .
Avuttā vā dhovatīti uddesāya vā ovādāya vā āgatā kiliṭṭhacīvaraṃ disvā ṭhapitaṭṭhānato vā gahetvā ,‘‘ detha ayya , dhovissāmī ’’ ti āharāpetvā vā dhovati ceva rajati ca ākoṭeti ca , ayaṃ avuttā dhovati nāma .
Yāpi ‘‘ imaṃ cīvaraṃ dhovā ’’ ti daharaṃ vā sāmaṇeraṃ vā āṇāpentassa bhikkhuno vacanaṃ sutvā ‘‘ āharathayya , ahaṃ dhovissāmī ’’ ti dhovati , tāvakālikaṃ vā gahetvā dhovitvā rajitvā deti , ayampi avuttā dhovati nāma .
Aññaṃ vā parikkhāran ti upāhanatthavikapattatthavikaaṃsabaddhakakāyabandhanamañcapīṭhataṭṭikādiṃ yaṃ kiñci .
‘‘ Upacāre ṭhatvā ’’ ti vacanato pesitvā dhovanepi anāpatti .
Upacāreti antodvādasahatthe okāse .
Purāṇacīvarasikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā .