Issues
Select Version
Pañcakanipātapāḷi
Pañcakanipātapāḷi

(21)1. Kimilavaggo

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

(21)1. Kimilavaggo

1. Kimilasuttaṃ

201. EkaṃT3.275V2.227M2.216 samayaṃ bhagavā kimilāyaṃ [ kimbilāyaṃ ( sī . pī .) a . ni .6.40;7.59] viharati veḷuvane .
Atha kho āyasmā kimilo [ kimbilo ( sī . syā . kaṃ . pī .)] yena bhagavā tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi .
Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā kimilo bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ ko nu kho , bhante , hetu ko paccayo , yena tathāgate parinibbute saddhammo na ciraṭṭhitiko hotī ’’ ti ?
‘‘ Idha , kimila , tathāgate parinibbute bhikkhū bhikkhuniyo upāsakā upāsikāyo satthari agāravā viharanti appatissā , dhamme agāravā viharanti appatissā , saṅghe agāravā viharanti appatissā , sikkhāya agāravā viharanti appatissā , aññamaññaṃ agāravā viharanti appatissā .
Ayaṃ kho , kimila , hetu ayaṃ paccayo , yena tathāgate parinibbute saddhammo na ciraṭṭhitiko hotī ’’ ti .
‘‘ Ko pana , bhante , hetu ko paccayo , yena tathāgate parinibbute saddhammo ciraṭṭhitiko hotī ’’ ti ?
‘‘ Idha , kimila , tathāgate parinibbute bhikkhū bhikkhuniyo upāsakā upāsikāyo satthari sagāravā viharanti sappatissā , dhamme sagāravā viharanti sappatissā , saṅghe sagāravā viharanti sappatissā , sikkhāya sagāravā viharanti sappatissā , aññamaññaṃ sagāravā viharanti sappatissā .
Ayaṃ kho , kimila , hetu ayaṃ paccayo , yena tathāgate parinibbute saddhammoT3.276 ciraṭṭhitiko hotī ’’ ti .
Paṭhamaṃ .

2. Dhammassavanasuttaṃ

202.‘‘ PañcimeP3.248 , bhikkhave , ānisaṃsā dhammassavane .
Katame pañca ?
Assutaṃ suṇātiV2.228 , sutaṃ pariyodāpeti , kaṅkhaṃ vitarati [ vihanati ( syā . kaṃ . pī . ka .)], diṭṭhiṃ ujuṃ karoti , cittamassa pasīdati .
Ime kho , bhikkhave , pañca ānisaṃsā dhammassavane ’’ ti .
Dutiyaṃ .

3. Assājānīyasuttaṃ

203.‘‘ PañcahiM2.217 , bhikkhave , aṅgehi samannāgato rañño bhadro [ bhaddo ( pī .)] assājānīyo rājāraho hoti rājabhoggo , rañño aṅgantveva saṅkhaṃ gacchati .
‘‘ Katamehi pañcahi ?
Ajjavena , javena , maddavena , khantiyā , soraccena – imehi kho , bhikkhave , pañcahi aṅgehi samannāgato rañño bhadro assājānīyo rājāraho hoti rājabhoggo , rañño aṅgantveva saṅkhaṃ gacchati .
‘‘ Evamevaṃ kho , bhikkhave , pañcahi dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti pāhuneyyo dakkhiṇeyyo añjalikaraṇīyo anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassa .
‘‘ Katamehi pañcahi ?
Ajjavena , javena , maddavena , khantiyā , soraccena – imehi kho , bhikkhave , pañcahi dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti pāhuneyyo dakkhiṇeyyo añjalikaraṇīyo anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassā ’’ ti .
Tatiyaṃ .

4. Balasuttaṃ

204.‘‘ Pañcimāni , bhikkhave , balāni .
Katamāni pañca ?
Saddhābalaṃ , hiribalaṃ , ottappabalaṃ , vīriyabalaṃ , paññābalaṃ – imāni kho , bhikkhave , pañca balānī ’’ ti .
Catutthaṃ .

5. Cetokhilasuttaṃ

205.[ a . ni .9.71; ma . ni .1.185; dī . ni .3.319]‘‘ Pañcime , bhikkhave , cetokhilā .
Katame pañca ?
Idha , bhikkhaveT3.277 , bhikkhu satthari kaṅkhati vicikicchati nādhimuccatiP3.249 na sampasīdati .
Yo so , bhikkhave , bhikkhu satthari kaṅkhati vicikicchati nādhimuccati na sampasīdati , tassa cittaṃ na namati ātappāya anuyogāyaV2.229 sātaccāya padhānāya .
Yassa cittaṃ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya , ayaṃ paṭhamo cetokhilo .
‘‘ Puna caparaṃ , bhikkhave , bhikkhu dhamme kaṅkhati … pe … saṅghe kaṅkhati … pe … sikkhāya kaṅkhati … pe … sabrahmacārīsu kupito hoti anattamano āhatacitto khilajāto .
Yo so , bhikkhave , bhikkhu sabrahmacārīsu kupito hotiM2.218 anattamano āhatacitto khilajāto , tassa cittaṃ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya .
Yassa cittaṃ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya , ayaṃ pañcamo cetokhilo .
Ime kho , bhikkhave , pañca cetokhilā ’’ ti .
Pañcamaṃ .

6. Vinibandhasuttaṃ

206.[ a . ni .9.72; dī . ni .3.320]‘‘ Pañcime , bhikkhave , cetasovinibandhā [ cetovinibaddhā ( sāratthadīpanīṭīkāyaṃ )].
Katame pañca ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu kāmesu avītarāgo [ avigatarāgo ( ka .)] hoti avigatacchando avigatapemo avigatapipāso avigatapariḷāho avigatataṇho .
Yo so , bhikkhave , bhikkhu kāmesu avītarāgo hoti avigatacchando avigatapemo avigatapipāso avigatapariḷāho avigatataṇho , tassa cittaṃ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya .
Yassa cittaṃ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya , ayaṃ paṭhamo cetasovinibandho .
‘‘ Puna caparaṃ , bhikkhave , bhikkhu kāye avītarāgo hoti … pe … rūpe avītarāgoT3.278 hoti … pe … yāvadatthaṃ udarāvadehakaṃ bhuñjitvā seyyasukhaṃ passasukhaṃ middhasukhaṃ anuyutto viharati … pe … aññataraṃ devanikāyaṃ paṇidhāyaP3.250 brahmacariyaṃ carati –
‘ imināhaṃ sīlena vā vatena vā tapena vā brahmacariyena vā devo vā bhavissāmi devaññataro vā ’ ti .
Yo so , bhikkhave , bhikkhu aññataraṃ devanikāyaṃ paṇidhāya brahmacariyaṃ carati –
‘ imināhaṃ sīlena vā vatena vā tapena vā brahmacariyena vā devo vā bhavissāmi devaññataro vā ’ ti , tassa cittaṃ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya .
Yassa cittaṃ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya , ayaṃ pañcamo cetasovinibandho .
Ime kho , bhikkhave , pañca cetasovinibandhā ’’ ti .
Chaṭṭhaṃ .

7. Yāgusuttaṃ

207.‘‘ PañcimeV2.230 , bhikkhave , ānisaṃsā yāguyā .
Katame pañca ?
Khuddaṃ [ khudaṃ ( sī . pī .) khudhāti sakkatānulomaṃ . mahāva .282] paṭihanati , pipāsaṃ paṭivineti , vātaṃ anulometi , vatthiṃ sodheti , āmāvasesaṃM2.219 pāceti .
Ime kho , bhikkhave , pañca ānisaṃsā yāguyā ’’ ti .
Sattamaṃ .

8. Dantakaṭṭhasuttaṃ

208.‘‘ Pañcime , bhikkhave , ādīnavā dantakaṭṭhassa akhādane .
Katame pañca ?
Acakkhussaṃ , mukhaṃ duggandhaṃ hoti , rasaharaṇiyo na visujjhanti , pittaṃ semhaṃ bhattaṃ pariyonandhati [ pariyonaddhanti ( sī . pī .), pariyonaddhati ( syā . kaṃ . ka .) cūḷava .282 passitabbaṃ ], bhattamassa nacchādeti .
Ime kho , bhikkhave , pañca ādīnavā dantakaṭṭhassa akhādane .
‘‘ Pañcime , bhikkhave , ānisaṃsā dantakaṭṭhassa khādane .
Katame pañca ?
Cakkhussaṃ , mukhaṃT3.279 na duggandhaṃ hoti , rasaharaṇiyo visujjhanti , pittaṃ semhaṃ bhattaṃ na pariyonandhati , bhattamassa chādeti .
Ime kho , bhikkhave , pañca ānisaṃsā dantakaṭṭhassa khādane ’’ ti .
Aṭṭhamaṃ .

9. Gītassarasuttaṃ

209.[ cūḷava .249]‘‘ PañcimeP3.251 , bhikkhave , ādīnavā āyatakena gītassarena dhammaṃ bhaṇantassa .
Katame pañca ?
Attanāpi tasmiṃ sare sārajjati , parepi tasmiṃ sare sārajjanti , gahapatikāpi ujjhāyanti –
‘ yatheva mayaṃ gāyāma , evamevaṃ kho samaṇā sakyaputtiyā gāyantī ’ ti , sarakuttimpi nikāmayamānassa samādhissa bhaṅgo hoti , pacchimā janatā diṭṭhānugatiṃ āpajjati .
Ime kho , bhikkhave , pañca ādīnavā āyatakena gītassarena dhammaṃ bhaṇantassā ’’ ti .
Navamaṃ .

10. Muṭṭhassatisuttaṃ

210.[ mahāva .353]‘‘ Pañcime , bhikkhave , ādīnavā muṭṭhassatissa asampajānassa niddaṃ okkamayatoV2.231 .
Katame pañca ?
Dukkhaṃ supati , dukkhaṃ paṭibujjhati , pāpakaṃ supinaṃ passati , devatā na rakkhanti , asuci muccati .
Ime kho , bhikkhave , pañca ādīnavā muṭṭhassatissa asampajānassa niddaṃ okkamayato .
‘‘ Pañcime , bhikkhave , ānisaṃsā upaṭṭhitassatissa sampajānassa niddaṃ okkamayato .
Katame pañca ?
Sukhaṃ supati , sukhaṃ paṭibujjhati , na pāpakaṃ supinaṃ passatiM2.220 , devatā rakkhanti , asuci na muccati .
Ime kho , bhikkhave , pañca ānisaṃsā upaṭṭhitassatissa sampajānassa niddaṃ okkamayato ’’ ti .
Dasamaṃ .
Kimilavaggo paṭhamo .
Tassuddānaṃ –
KimiloT3.280 dhammassavanaṃ , ājānīyo balaṃ khilaṃ ;
Vinibandhaṃ yāgu kaṭṭhaṃ , gītaṃ muṭṭhassatinā cāti .