3. Paṭhamadhammavihārīsuttaṃ
73. Atha kho aññataro bhikkhu yena bhagavā tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi .
Ekamantaṃ nisinno kho so bhikkhu bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘‘ dhammavihārī , dhammavihārī ’ ti , bhante , vuccati .
Kittāvatā nu kho , bhante , bhikkhu dhammavihārī hotī ’’ ti ?
‘‘ Idha , bhikkhu , bhikkhu dhammaṃ pariyāpuṇāti – suttaṃ , geyyaṃ , veyyākaraṇaṃ , gāthaṃ , udānaṃ , itivuttakaṃ , jātakaṃ , abbhutadhammaṃ , vedallaṃ .
So tāya dhammapariyattiyā divasaṃ atināmeti , riñcati paṭisallānaṃ , nānuyuñjati ajjhattaṃ cetosamathaṃ .
Ayaṃ vuccati , bhikkhu –
‘ bhikkhu pariyattibahulo , no dhammavihārī ’’’.
‘‘ Puna
T3.99V2.82P3.87 caparaṃ , bhikkhu , bhikkhu yathāsutaṃ yathāpariyattaṃ dhammaṃ vitthārena paresaṃ deseti .So tāya dhammapaññattiyā divasaṃ atināmeti , riñcati paṭisallānaṃ , nānuyuñjati ajjhattaṃ cetosamathaṃ .
Ayaṃ vuccati , bhikkhu –
‘ bhikkhu paññattibahulo , no dhammavihārī ’’’.
‘‘ Puna caparaṃ , bhikkhu , bhikkhu yathāsutaṃ yathāpariyattaṃ dhammaṃ vitthārena sajjhāyaṃ karoti .
So tena sajjhāyena divasaṃ atināmeti , riñcati paṭisallānaṃ , nānuyuñjati ajjhattaṃ cetosamathaṃ .
Ayaṃ vuccati , bhikkhu –
‘ bhikkhu sajjhāyabahulo , no dhammavihārī ’’’.
‘‘ Puna
M2.77 caparaṃ , bhikkhu , bhikkhu yathāsutaṃ yathāpariyattaṃ dhammaṃ cetasā anuvitakketi anuvicāreti manasānupekkhati .So tehi dhammavitakkehi divasaṃ atināmeti , riñcati paṭisallānaṃ , nānuyuñjati ajjhattaṃ cetosamathaṃ .
Ayaṃ vuccati , bhikkhu –
‘ bhikkhu vitakkabahulo , no dhammavihārī ’’’.
‘‘ Idha , bhikkhu , bhikkhu dhammaṃ pariyāpuṇāti – suttaṃ , geyyaṃ , veyyākaraṇaṃ , gāthaṃ , udānaṃ , itivuttakaṃ , jātakaṃ , abbhutadhammaṃ , vedallaṃ .
So tāya dhammapariyattiyā na divasaṃ atināmeti , nāpi riñcati paṭisallānaṃ , anuyuñjati ajjhattaṃ cetosamathaṃ .
Evaṃ kho , bhikkhu , bhikkhu dhammavihārī hoti .
‘‘ Iti kho , bhikkhu , desito mayā pariyattibahulo , desito paññattibahulo , desito sajjhāyabahulo , desito vitakkabahulo , desito dhammavihārī .
Yaṃ kho , bhikkhu [ yaṃ bhikkhu ( syā . kaṃ . pī .)], satthārā karaṇīyaṃ sāvakānaṃ hitesinā anukampakena anukampaṃ upādāya , kataṃ vo taṃ mayā .
Etāni , bhikkhu , rukkhamūlāni , etāni suññāgārāni .
Jhāyatha , bhikkhu , mā pamādattha
T3.100 , mā pacchā vippaṭisārino ahuvattha .Ayaṃ vo amhākaṃ anusāsanī ’’ ti .
Tatiyaṃ .