2. Doṇabrāhmaṇasuttaṃ
192. Atha
P3.223 kho doṇo brāhmaṇo yena bhagavā tenupasaṅkami ;upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṃ sammodi .
Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi .
Ekamantaṃ nisinno kho doṇo brāhmaṇo bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ Sutaṃ
M2.197 metaṃ , bho gotama –‘ na samaṇo gotamo brāhmaṇe jiṇṇe vuḍḍhe mahallake addhagate vayoanuppatte abhivādeti vā paccuṭṭheti vā āsanena vā nimantetī ’ ti .
Tayidaṃ , bho gotama , tatheva .
Na hi bhavaṃ gotamo brāhmaṇe jiṇṇe vuḍḍhe mahallake addhagate vayoanuppatte abhivādeti vā paccuṭṭheti vā
T3.250 āsanena vā nimanteti .Tayidaṃ , bho gotama , na sampannamevā ’’ ti .
‘‘ Tvampi no , doṇa , brāhmaṇo paṭijānāsī ’’ ti ?
‘‘ Yañhi taṃ , bho gotama , sammā vadamāno vadeyya –
‘ brāhmaṇo ubhato sujāto – mātito ca pitito ca , saṃsuddhagahaṇiko , yāva sattamā pitāmahayugā akkhito anupakkuṭṭho jātivādena , ajjhāyako mantadharo , tiṇṇaṃ vedānaṃ pāragū sanighaṇḍukeṭubhānaṃ sākkharappabhedānaṃ itihāsapañcamānaṃ , padako veyyākaraṇo lokāyatamahāpurisalakkhaṇesu anavayo ’ ti , mameva taṃ , bho gotama , sammā vadamāno vadeyya .
Ahañhi , bho gotama , brāhmaṇo ubhato sujāto – mātito ca pitito ca , saṃsuddhagahaṇiko , yāva sattamā pitāmahayugā akkhitto anupakkuṭṭho jātivādena , ajjhāyako mantadharo , tiṇṇaṃ vedānaṃ pāragū sanighaṇḍukeṭubhānaṃ sākkharappabhedānaṃ itihāsapañcamānaṃ , padako veyyākaraṇo lokāyatamahāpurisalakkhaṇesu anavayo ’’ ti .
‘‘ Ye kho , te doṇa , brāhmaṇānaṃ pubbakā
P3.224 isayo mantānaṃ kattāro mantānaṃ pavattāro , yesamidaṃV2.209 etarahi brāhmaṇā porāṇaṃ mantapadaṃ gītaṃ pavuttaṃ samihitaṃ tadanugāyanti tadanubhāsanti bhāsitamanubhāsanti sajjhāyitamanusajjhāyanti vācitamanuvācenti , seyyathidaṃ – aṭṭhako , vāmako , vāmadevo , vessāmitto , yamadaggi [ yamataggi ( sī .) dī . ni .1.284,526,536; ma . ni .2.427; mahāva .300; a . ni .5.192 passitabbaṃ ], aṅgīraso , bhāradvājo , vāseṭṭho , kassapo , bhagu ;tyāssu ’ me pañca brāhmaṇe paññāpenti – brahmasamaṃ , devasamaṃ , mariyādaṃ , sambhinnamariyādaṃ , brāhmaṇacaṇḍālaṃyeva pañcamaṃ .
Tesaṃ tvaṃ doṇa , katamo ’’ ti ?
‘‘ Na kho mayaṃ , bho gotama , pañca brāhmaṇe jānāma , atha kho mayaṃ brāhmaṇātveva
T3.251 jānāma .Sādhu me bhavaṃ gotamo tathā dhammaṃ desetu yathā ahaṃ ime pañca brāhmaṇe jāneyyan ’’ ti .
‘‘ Tena hi , brāhmaṇa , suṇohi , sādhukaṃ
M2.198 manasi karohi ;bhāsissāmī ’’ ti .
‘‘ Evaṃ bho ’’ ti kho doṇo brāhmaṇo bhagavato paccassosi .
Bhagavā etadavoca –
‘‘ Kathañca , doṇa , brāhmaṇo brahmasamo hoti ?
Idha , doṇa , brāhmaṇo ubhato sujāto hoti – mātito ca pitito ca , saṃsuddhagahaṇiko , yāva sattamā pitāmahayugā akkhitto anupakkuṭṭho jātivādena .
So aṭṭhacattālīsavassāni komārabrahmacariyaṃ [ kodhāraṃ brahmacariyaṃ ( syā . ka .)] carati mante adhīyamāno .
Aṭṭhacattālīsavassāni komārabrahmacariyaṃ caritvā mante adhīyitvā ācariyassa ācariyadhanaṃ pariyesati dhammeneva , no adhammena .
‘‘ Tattha ca , doṇa , ko dhammo ?
Neva
P3.225 kasiyā na vaṇijjāya na gorakkhena na issatthena [ na issattena ( ka .)] na rājaporisena na sippaññatarena , kevalaṃ bhikkhācariyāya kapālaṃ anatimaññamāno .So ācariyassa ācariyadhanaṃ niyyādetvā [ nīyyādetvā ( sī .), nīyādetvā ( pī .), niyyātetvā ( katthaci )] kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajati .
So evaṃ pabbajito samāno mettāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā viharati , tathā dutiyaṃ tathā tatiyaṃ tathā catutthaṃ [ catutthiṃ ( sī .)], iti uddhamadho tiriyaṃ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṃ lokaṃ mettāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjena [ abyāpajjhena ( ka .) abyābajjhena (?)] pharitvā viharati .
Karuṇā … pe … muditā … upekkhāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā viharati , tathā dutiyaṃ tathā tatiyaṃ tathā catutthaṃ
T3.252 , iti uddhamadho tiriyaṃ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṃ lokaṃ upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjena pharitvā viharati .So ime cattāro
V2.210 brahmavihāre bhāvetvā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ brahmalokaṃ upapajjati .Evaṃ kho , doṇa , brāhmaṇo brahmasamo hoti .
‘‘ Kathañca , doṇa , brāhmaṇo devasamo hoti ?
Idha , doṇa , brāhmaṇo ubhato sujāto hoti – mātito ca pitito ca , saṃsuddhagahaṇiko , yāva sattamā pitāmahayugā akkhitto anupakkuṭṭho jātivādena
M2.199 .So aṭṭhacattālīsavassāni komārabrahmacariyaṃ carati mante adhīyamāno .
Aṭṭhacattālīsavassāni komārabrahmacariyaṃ caritvā mante adhīyitvā ācariyassa ācariyadhanaṃ pariyesati dhammeneva , no adhammena .
Tattha ca , doṇa , ko dhammo ?
Neva kasiyā na vaṇijjāya na gorakkhena na issatthena na rājaporisena na sippaññatarena , kevalaṃ bhikkhācariyāya kapālaṃ
P3.226 anatimaññamāno .So ācariyassa ācariyadhanaṃ niyyādetvā dāraṃ pariyesati dhammeneva , no adhammena .
‘‘ Tattha ca , doṇa , ko dhammo ?
Neva kayena na vikkayena , brāhmaṇiṃyeva udakūpassaṭṭhaṃ .
So brāhmaṇiṃyeva gacchati , na khattiyiṃ na vessiṃ na suddiṃ na caṇḍāliṃ na nesādiṃ na veniṃ [ na veṇiṃ ( sī . syā . kaṃ . pī .)] na rathakāriṃ na pukkusiṃ gacchati , na gabbhiniṃ gacchati , na pāyamānaṃ gacchati , na anutuniṃ gacchati .
Kasmā ca , doṇa , brāhmaṇo na gabbhiniṃ gacchati ?
Sace , doṇa , brāhmaṇo gabbhiniṃ gacchati , atimīḷhajo nāma so hoti māṇavako vā māṇavikā [ māṇavakī ( ka .)] vā
T3.253 .Tasmā , doṇa , brāhmaṇo na gabbhiniṃ gacchati .
Kasmā ca , doṇa , brāhmaṇo na pāyamānaṃ gacchati ?
Sace , doṇa , brāhmaṇo pāyamānaṃ gacchati , asucipaṭipīḷito nāma so hoti māṇavako vā māṇavikā vā .
Tasmā , doṇa , brāhmaṇo na pāyamānaṃ gacchati .
Tassa sā hoti brāhmaṇī neva kāmatthā na davatthā na ratatthā , pajatthāva brāhmaṇassa brāhmaṇī hoti .
So methunaṃ uppādetvā kesamassuṃ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṃ pabbajati .
So evaṃ pabbajito samāno vivicceva kāmehi … pe … catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati .
So ime cattāro jhāne
V2.211 bhāvetvā kāyassa bhedāP3.227 paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati .Evaṃ kho , doṇa , brāhmaṇo devasamo hoti .
‘‘ Kathañca , doṇa , brāhmaṇo mariyādo hoti ?
Idha , doṇa , brāhmaṇo ubhato sujāto hoti – mātito ca pitito ca , saṃsuddhagahaṇiko , yāva sattamā pitāmahayugā akkhitto anupakkuṭṭho jātivādena .
So aṭṭhacattālīsavassāni komārabrahmacariyaṃ carati mante adhīyamāno .
Aṭṭhacattālīsavassāni komārabrahmacariyaṃ caritvā mante adhīyitvā ācariyassa ācariyadhanaṃ pariyesati dhammeneva , no adhammena
M2.200 .Tattha ca , doṇa , ko dhammo ?
Neva kasiyā na vaṇijjāya na gorakkhena na issatthena na rājaporisena na sippaññatarena , kevalaṃ bhikkhācariyāya kapālaṃ anatimaññamāno .
So ācariyassa ācariyadhanaṃ niyyādetvā dāraṃ pariyesati dhammeneva , no adhammena .
‘‘ Tattha ca , doṇa
T3.254 , ko dhammo ?Neva kayena na vikkayena , brāhmaṇiṃyeva udakūpassaṭṭhaṃ .
So brāhmaṇiṃyeva gacchati , na khattiyiṃ na vessiṃ na suddiṃ na caṇḍāliṃ na nesādiṃ na veniṃ na rathakāriṃ na pukkusiṃ gacchati , na gabbhiniṃ gacchati , na pāyamānaṃ gacchati , na anutuniṃ gacchati .
Kasmā ca , doṇa , brāhmaṇo na gabbhiniṃ gacchati ?
Sace , doṇa , brāhmaṇo gabbhiniṃ gacchati , atimīḷhajo nāma so hoti māṇavako vā māṇavikā vā .
Tasmā , doṇa , brāhmaṇo na gabbhiniṃ gacchati .
Kasmā ca , doṇa , brāhmaṇo na pāyamānaṃ gacchati ?
Sace , doṇa , brāhmaṇo pāyamānaṃ gacchati , asucipaṭipīḷito nāma so hoti māṇavako vā māṇavikā vā .
Tasmā , doṇa , brāhmaṇo na pāyamānaṃ gacchati .
Tassa sā hoti brāhmaṇī neva kāmatthā na davatthā na ratatthā , pajatthāva brāhmaṇassa brāhmaṇī hoti .
So methunaṃ uppādetvā tameva puttassādaṃ nikāmayamāno kuṭumbaṃ ajjhāvasati , na agārasmā anagāriyaṃ pabbajati .
Yāva porāṇānaṃ brāhmaṇānaṃ mariyādo tattha tiṭṭhati , taṃ na vītikkamati .
‘ Yāva porāṇānaṃ brāhmaṇānaṃ mariyādo tattha brāhmaṇo ṭhito taṃ na vītikkamatī ’ ti , kho , doṇa , tasmā brāhmaṇo mariyādoti vuccati .
Evaṃ kho , doṇa , brāhmaṇo mariyādo hoti .
‘‘ Kathañca , doṇa , brāhmaṇo sambhinnamariyādo hoti ?
Idha
P3.228 , doṇa , brāhmaṇo ubhato sujāto hoti – mātito ca pitito ca , saṃsuddhagahaṇiko , yāva sattamā pitāmahayugā akkhittoV2.212 anupakkuṭṭho jātivādenaT3.255 .So aṭṭhacattālīsavassāni komārabrahmacariyaṃ carati mante adhīyamāno .
Aṭṭhacattālīsavassāni komārabrahmacariyaṃ caritvā mante adhīyitvā ācariyassa ācariyadhanaṃ pariyesati dhammeneva , no adhammena .
‘‘ Tattha ca , doṇa , ko dhammo ?
Neva kasiyā na vaṇijjāya na gorakkhena na issatthena na rājaporisena na sippaññatarena , kevalaṃ bhikkhācariyāya kapālaṃ anatimaññamāno .
So ācariyassa ācariyadhanaṃ niyyādetvā dāraṃ
M2.201 pariyesati dhammenapi adhammenapi kayenapi vikkayenapi brāhmaṇimpi udakūpassaṭṭhaṃ .So brāhmaṇimpi gacchati khattiyimpi gacchati vessimpi gacchati suddimpi gacchati caṇḍālimpi gacchati nesādimpi gacchati venimpi gacchati rathakārimpi gacchati pukkusimpi gacchati gabbhinimpi gacchati pāyamānampi gacchati utunimpi gacchati anutunimpi gacchati .
Tassa sā hoti brāhmaṇī kāmatthāpi davatthāpi ratatthāpi pajatthāpi brāhmaṇassa brāhmaṇī hoti .
Yāva porāṇānaṃ brāhmaṇānaṃ mariyādo tattha na tiṭṭhati , taṃ vītikkamati .
‘ Yāva porāṇānaṃ brāhmaṇānaṃ mariyādo tattha brāhmaṇo na ṭhito taṃ vītikkamatī ’ ti kho , doṇa , tasmā brāhmaṇo sambhinnamariyādoti vuccati .
Evaṃ kho , doṇa , brāhmaṇo sambhinnamariyādo hoti .
‘‘ Kathañca , doṇa , brāhmaṇo brāhmaṇacaṇḍālo hoti ?
Idha , doṇa , brāhmaṇo ubhato sujāto hoti – mātito ca pitito ca , saṃsuddhagahaṇiko , yāva sattamā pitāmahayugā akkhitto
T3.256 anupakkuṭṭho jātivādena .So aṭṭhacattālīsavassāni
P3.229 komārabrahmacariyaṃ carati mante adhīyamāno .Aṭṭhacattālīsavassāni komārabrahmacariyaṃ caritvā mante adhīyitvā ācariyassa ācariyadhanaṃ pariyesati dhammenapi adhammenapi kasiyāpi vaṇijjāyapi gorakkhenapi issatthenapi rājaporisenapi sippaññatarenapi , kevalampi bhikkhācariyāya , kapālaṃ anatimaññamāno .
‘‘ So ācariyassa ācariyadhanaṃ niyyādetvā dāraṃ pariyesati dhammenapi adhammenapi kayenapi vikkayenapi brāhmaṇimpi udakūpassaṭṭhaṃ .
So brāhmaṇimpi gacchati khattiyimpi gacchati vessimpi gacchati suddimpi gacchati caṇḍālimpi gacchati nesādimpi gacchati venimpi gacchati rathakārimpi gacchati pukkusimpi gacchati gabbhinimpi gacchati pāyamānampi gacchati utunimpi gacchati anutunimpi gacchati .
Tassa sā hoti brāhmaṇī kāmatthāpi davatthāpi ratatthāpi pajatthāpi brāhmaṇassa
V2.213 brāhmaṇī hoti .So sabbakammehi jīvikaṃ [ jīvitaṃ ( ka .)] kappeti .
Tamenaṃ brāhmaṇā evamāhaṃsu –
‘ kasmā bhavaṃ brāhmaṇo paṭijānamāno sabbakammehi jīvikaṃ kappetī ’ ti ?
So evamāha –
‘ seyyathāpi , bho , aggi sucimpi ḍahati asucimpi ḍahati , na ca tena aggi upalippati [ upalimpati ( ka .)];
evamevaṃ kho , bho , sabbakammehi cepi brāhmaṇo jīvikaṃ kappeti , na ca tena brāhmaṇo upalippati ’.
‘ Sabbakammehi jīvikaṃ kappetī ’ ti kho , doṇa
M2.202 , tasmā brāhmaṇo brāhmaṇacaṇḍāloti vuccati .Evaṃ kho , doṇa , brāhmaṇo brāhmaṇacaṇḍālo hoti .
‘‘ Ye kho te , doṇa , brāhmaṇānaṃ pubbakā
T3.257 isayo mantānaṃ kattāro mantānaṃ pavattāro yesamidaṃ etarahi brāhmaṇā porāṇaṃ mantapadaṃ gītaṃ pavuttaṃ samīhitaṃ tadanugāyanti tadanubhāsanti bhāsitamanubhāsanti sajjhāyitamanusajjhāyanti vācimanuvācenti , seyyathidaṃ – aṭṭhako , vāmako , vāmadevo , vessāmitto , yamadaggi , aṅgīraso , bhāradvājo , vāseṭṭhoP3.230 , kassapo , bhagu ;tyāssume pañca brāhmaṇe paññāpenti – brahmasamaṃ , devasamaṃ , mariyādaṃ , sambhinnamariyādaṃ , brāhmaṇacaṇḍālaṃyeva pañcamaṃ .
Tesaṃ tvaṃ , doṇa , katamo ’’ ti ?
‘‘ Evaṃ sante mayaṃ , bho gotama , brāhmaṇacaṇḍālampi na pūrema .
Abhikkantaṃ , bho gotama … pe … upāsakaṃ maṃ bhavaṃ gotamo dhāretu ajjatagge pāṇupetaṃ saraṇaṃ gatan ’’ ti .
Dutiyaṃ .