Issues
ဗားရှင်းရွေးချယ်ပါ
Vibhaṅgapāḷi
Vibhaṅgapāḷi

1. Mettā

စာရေးဆရာ: _System_commentary_ @ Administrator

643. Idāni yadetaṃ ‘‘ kathañca , bhikkhave , mettāsahagatena cetasā ’’ tiādinā nayena vuttaṃ padabhājanīyaṃ , tattha yasmā idaṃ kammaṭṭhānaṃ dosacaritassa sappāyaṃ , tasmā yathārūpe puggale ayaṃ mettā appanaṃ pāpuṇāti , taṃ mettāya vatthubhūtaṃ puggalaṃ tāva dassetuṃ seyyathāpi nāma ekaṃ puggalan tiādi vuttaṃ . Tattha seyyathāpi nāmāti opammatthe nipāto , yathā ekaṃ puggalanti attho . Piyan ti pemanīyaṃ . Manāpan ti hadayavuḍḍhikaraṃ . Tattha pubbeva sannivāsena paccuppannahitena vā piyo nāma hoti , sīlādiguṇasamāyogena manāpo nāma ; dānasamānattatāhi vā piyatā , piyavacanaatthacariyatāhi manāpatā veditabbā . Yasmā cettha piyatāya imassa byāpādassa pahānaṃ hoti , tato mettā sukhaṃ pharati , manāpatāya udāsīnatā na saṇṭhāti , hirottappañca paccupaṭṭhāti , tato hirottappānupālitā mettā na parihāyati , tasmā taṃ upamaṃ katvā idaṃ vuttaṃ – piyaṃ manāpan ti . Mettāyeyyāti mettāya phareyya ; tasmiṃ puggale mettaṃ kareyya pavatteyyāti attho . EvamevaP0.379 sabbe satteti yathā piyaṃ puggalaṃ mettāyeyya , evaṃ tasmiṃ puggale appanāppattāya vasībhāvaṃ upagatāya mettāya majjhattaverisaṅkhātepi sabbe satte anukkamena pharatīti attho .
Metti mettāyanātiādīni vuttatthāneva .
644. Vidisaṃ vāti padaṃ tiriyaṃ vāti etassa atthavibhāvanatthaṃ vuttaṃ .
645. PharitvātiV0.358 ārammaṇakaraṇavasena phusitvā . Adhimuñcitvāti adhikabhāvena muñcitvā , yathā muttaṃ sumuttaṃ hoti suppasāritaṃ suvitthataṃ tathā muñcitvāti attho .
648. Sabbadhi ādiniddese yasmā tīṇipi etāni padāni sabbasaṅgāhikāni , tasmā nesaṃ ekatova atthaṃ dassetuṃ sabbena sabban tiādi vuttaṃ . Tassattho heṭṭhā vuttoyeva .
650. Vipulā diniddeseM0.363 yasmā yaṃ appanāppattaṃ hutvā anantasattapharaṇavasena vipulaṃ , taṃ niyamato bhūmivasena mahaggataṃ hoti . Yañca mahaggataṃ taṃ appamāṇagocaravasena appamāṇaṃ . Yaṃ appamāṇaṃ taṃ paccatthikavighātavasena averaṃ . Yañca averaṃ taṃ vihatabyāpajjatāya abyāpajjaṃ . Tasmā ‘‘ yaṃ vipulaṃ taṃ mahaggatan ’’ tiādi vuttaṃ . Avero abyāpajjoti cettha liṅgavipariyāyena vuttaṃ . Manena vā saddhiṃ yojanā kātabbā – yaṃ appamāṇaṃ cittaṃ , so avero mano ; yo avero so abyāpajjoti . Apicettha heṭṭhimaṃ heṭṭhimaṃ padaṃ uparimassa uparimassa , uparimaṃ vā uparimaṃ heṭṭhimassa heṭṭhimassa atthotipi veditabbo .