Caritabhedavaṇṇanā
3. Rāgo va caritā pakatīti rāgacaritā .
Evaṃ dosacaritā dayopi .
Caritasaṅgahoti mūlacaritavasena puggalasaṅgaho , saṃsaggavasena pana tesaṭṭhi caritā honti .
Vuttañhi –
‘‘ Rāgādike tike satta , satta saddhādike tike ;
Ekadvitikamūlamhi , missato sattasattakan ’’ ti .
Ettha hi rāgacaritā dosacaritā mohacaritā rāgadosacaritā rāgamohacaritā dosamohacaritā rāgadosamohacaritāti
M0.257 evaṃ rāgādike tike sattakamekaṃ .Tathā saddhācaritā buddhicaritā vitakkacaritā saddhābuddhicaritā saddhābuddhivitakkacaritā buddhivitakkacaritā saddhābuddhivitakkacaritāti saddhādikepi tike ekanti evaṃ dve tike amissetvā cuddasa caritā honti .
Rāgāditike pana ekadvitikamūlavasena saddhāditikena saha yojite rāgasaddhācaritā rāgabuddhicaritā rāgavitakkacaritā rāgasaddhābuddhicaritā rāgasaddhāvitakkacaritā rāgabuddhivitakkacaritā rāgasaddhābuddhivitakkacaritāti rāgamūlanaye ekaṃ sattakaṃ , tathā ‘‘ dosasaddhācaritā dosabuddhicaritā dosavitakkacaritā ’’ tyādinā dosamūlanayepi ekaṃ ,‘‘ mohasaddhācaritā ’’ tyādinā mohamūlanayepi ekanti evaṃ ekamūlanaye sattakattayaṃ hoti .
Yathā
V0.224 cettha , evaṃ dvimūlakanayepi ‘‘ rāgadosasaddhācaritā rāgadosabuddhicaritā rāgadosavitakkacaritā ’’ tyādinā sattakattayaṃ .Timūlakanaye pana ‘‘ rāgadosamohasaddhācaritā ’’ tyādinā ekaṃ sattakanti evaṃ missato sattasattakavasena ekūnapaññāsa caritā honti .
Iti imā ekūnapaññāsa , purimā ca cuddasāti tesaṭṭhi caritā daṭṭhabbā .
Keci pana diṭṭhiyā saddhiṃ ‘‘ catusaṭṭhī ’’ ti vaṇṇenti .
Caritabhedavaṇṇanā niṭṭhitā .