22. Hatthivaggo
1. Hatthidāyakattheraapadānaṃ
1.
‘‘ Siddhatthassa
T1.309M1.233V1.217 bhagavato , dvipadindassa tādino ;Nāgaseṭṭho mayā dinno , īsādanto urūḷhavā .
2.
‘‘ Uttamatthaṃ anubhomi , santipadamanuttaraṃ ;
Nāgadānaṃ [ aggadānaṃ ( sī . ka .)] mayā dinnaṃ , sabbalokahitesino .
3.
‘‘ Catunnavutito kappe , yaṃ nāga [ dāna ( sī . ka .)] madadiṃ tadā ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , nāgadānassidaṃ phalaṃ .
4.
‘‘ Aṭṭhasattatikappamhi , soḷasāsiṃsu khattiyā ;
Samantapāsādikā nāma , cakkavattī mahabbalā .
5.
‘‘ Paṭisambhidā catasso , vimokkhāpi ca aṭṭhime ;
Chaḷabhiññā sacchikatā , kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā hatthidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Hatthidāyakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ .
2. Pānadhidāyakattheraapadānaṃ
6.
‘‘ Āraññikassa isino , cirarattatapassino [ jhāyino , mettacittatapassino ( syā .)];
Buddhassa [ dhammassa ( syā . ka .)] bhāvitattassa , adāsiṃ pānadhiṃ ahaṃ .
7.
‘‘ Tena
T1.310 kammena dvipadinda , lokajeṭṭha narāsabha ;Dibbayānaṃ [ sabbaṃ yānaṃ ( sī .)] anubhomi , pubbakammassidaṃ phalaṃ .
8.
‘‘ Catunnavute
P1.209 ito kappe , yaṃ kammamakariṃ tadā ;Duggatiṃ nābhijānāmi , pānadhissa idaṃ phalaṃ .
9.
‘‘ Sattasattatito
M1.234V1.218 kappe , aṭṭha āsiṃsu khattiyā ;Suyānā nāma nāmena , cakkavattī mahabbalā .
10.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pānadhidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Pānadhidāyakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ .
3. Saccasaññakattheraapadānaṃ
11.
‘‘ Vessabhū tamhi samaye , bhikkhusaṅghapurakkhato ;
Deseti ariyasaccāni , nibbāpento mahājanaṃ .
12.
‘‘ Paramakāruññapattomhi , samitiṃ agamāsahaṃ ;
Sohaṃ nisinnako santo , dhammamassosi satthuno .
13.
‘‘ Tassāhaṃ dhammaṃ sutvāna , devalokaṃ agacchahaṃ ;
Tiṃsakappāni devesu , avasiṃ tatthahaṃ pure .
14.
‘‘ Ekattiṃse
T1.311 ito kappe , yaṃ saññamalabhiṃ tadā ;Duggatiṃ nābhijānāmi , saccasaññāyidaṃ phalaṃ .
15.
‘‘ Chabbīsamhi ito kappe , eko āsiṃ janādhipo ;
Ekaphusitanāmena , cakkavattī mahabbalo .
16.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā saccasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Saccasaññakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ .
4. Ekasaññakattheraapadānaṃ
17.
‘‘ Dumagge paṃsukūlikaṃ [ paṃsukūlakaṃ (?)], laggaṃ disvāna satthuno ;
Añjaliṃ paggahetvāna , paṃsukūlaṃ avandahaṃ .
18.
‘‘ Ekattiṃse ito kappe , yaṃ saññamalabhiṃ tadā ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , buddhapūjāyidaṃ phalaṃ .
19.
‘‘ Pañcavīse
M1.235V1.219P1.210 ito kappe , eko āsiṃ janādhipo ;Amitābhoti nāmena , cakkavattī mahabbalo .
20.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ
T1.312 sudaṃ āyasmā ekasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti .Ekasaññakattherassāpadānaṃ catutthaṃ .
5. Raṃsisaññakattheraapadānaṃ
21.
‘‘ Udentaṃ sataraṃsiṃva , pītaraṃsiṃva [ sitaraṃsiṃ va ( sī . syā .)] bhāṇumaṃ ;
Byagghūsabhaṃva pavaraṃ , sujātaṃ pabbatantare .
22.
‘‘ Buddhassa ānubhāvo so , jalate pabbatantare ;
Raṃse [ raṃsyā (?)] cittaṃ pasādetvā , kappaṃ saggamhi modahaṃ .
23.
‘‘ Avasesesu kappesu , kusalaṃ caritaṃ mayā ;
Tena cittappasādena , buddhānussatiyāpi ca .
24.
‘‘ Tiṃsakappasahasseto , yaṃ saññamalabhiṃ tadā ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , buddhasaññāyidaṃ phalaṃ .
25.
‘‘ Sattapaññāsakappamhi , eko āsiṃ janādhipo ;
Sujāto nāma nāmena , cakkavattī mahabbalo .
26.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā raṃsisaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Raṃsisaññakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ .
6. Sandhitattheraapadānaṃ
27.
‘‘ Assatthe
T1.313 haritobhāse , saṃvirūḷhamhi pādape ;Ekaṃ buddhagataṃ saññaṃ , alabhiṃhaṃ [ alabhissaṃ ( sī .)] patissato .
28.
‘‘ Ekattiṃse
M1.236 ito kappe , yaṃ saññamalabhiṃ tadā ;Tassā saññāya vāhasā , patto me āsavakkhayo .
29.
‘‘ Ito
V1.220 terasakappamhi , dhaniṭṭho nāma khattiyo ;Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
30.
‘‘ Paṭisambhidā
P1.211 catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.Itthaṃ sudaṃ āyasmā sandhito [ saṇṭhito ( sī .)] thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Sandhitattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ .
7. Tālavaṇṭadāyakattheraapadānaṃ
31.
‘‘ Tālavaṇṭaṃ mayā dinnaṃ , tissassādiccabandhuno ;
Gimhanibbāpanatthāya , pariḷāhopasantiyā .
32.
‘‘ Sannibbāpemi rāgaggiṃ , dosaggiñca taduttariṃ ;
Nibbāpemi ca mohaggiṃ , tālavaṇṭassidaṃ phalaṃ .
33.
‘‘ Kilesā
T1.314 jhāpitā mayhaṃ , bhavā sabbe samūhatā ;Dhāremi antimaṃ dehaṃ , sammāsambuddhasāsane .
34.
‘‘ Dvenavute ito kappe , yaṃ kammamakariṃ tadā ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , tālavaṇṭassidaṃ phalaṃ .
35.
‘‘ Tesaṭṭhimhi ito kappe , mahānāmasanāmako ;
Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
36.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tālavaṇṭadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Tālavaṇṭadāyakattherassāpadānaṃ sattamaṃ .
8. Akkantasaññakattheraapadānaṃ
37.
‘‘ Kusāṭakaṃ
M1.237 gahetvāna , upajjhāyassahaṃ pure ;Mantañca anusikkhāmi , ganthādosassa [ kaṇḍabhedassa ( sī .), gaṇḍabhedassa ( syā .)] pattiyā .
38.
‘‘ Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ , āhutīnaṃ paṭiggahaṃ ;
Usabhaṃ pavaraṃ aggaṃ , tissaṃ buddhaṃ gaṇuttamaṃ [ gajuttamaṃ ( syā .)].
39.
‘‘ Kusāṭakaṃ
V1.221 pattharitaṃ , akkamantaṃ naruttamaṃ ;Samuggataṃ mahāvīraṃ , lokajeṭṭhaṃ narāsabhaṃ .
40.
‘‘ Disvā
T1.315P1.212 taṃ lokapajjotaṃ , vimalaṃ candasannibhaṃ ;Avandiṃ satthuno pāde , vippasannena cetasā .
41.
‘‘ Catunnavutito kappe , yaṃ adāsiṃ kusāṭakaṃ ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , kusāṭakassidaṃ phalaṃ .
42.
‘‘ Sattatiṃse ito kappe , eko āsiṃ janādhipo ;
Sunando nāma nāmena , cakkavattī mahabbalo .
43.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā akkantasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti ;
Akkantasaññakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ .
9. Sappidāyakattheraapadānaṃ
44.
‘‘ Nisinno pāsādavare , nārīgaṇapurakkhato ;
Byādhitaṃ samaṇaṃ disvā , abhināmesahaṃ gharaṃ .
45.
‘‘ Upaviṭṭhaṃ mahāvīraṃ , devadevaṃ narāsabhaṃ ;
Sappitelaṃ mayā dinnaṃ , siddhatthassa mahesino .
46.
‘‘ Passaddhadarathaṃ disvā , vippasannamukhindriyaṃ ;
Vanditvā satthuno pāde , anusaṃsāvayiṃ pure .
47.
‘‘ Disvā
T1.316M1.238 maṃ suppasannattaṃ [ suppasannantaṃ ( syā . ka .) suppasannacittanti attho ], iddhiyā pāramiṅgato ;Nabhaṃ abbhuggamī dhīro , haṃsarājāva ambare .
48.
‘‘ Catunnavutito kappe , yaṃ dānamadadiṃ tadā ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , sappitelassidaṃ phalaṃ .
49.
‘‘ Ito sattarase kappe , jutideva [ dutideva ( syā .), tutideva ( ka .)] sanāmako ;
Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
50.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sappidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Sappidāyakattherassāpadānaṃ navamaṃ .
10. Pāpanivāriyattheraapadānaṃ
51.
‘‘ Piyadassissa
V1.222 bhagavato , caṅkamaṃ sodhitaṃ mayā ;Naḷakehi paṭicchannaṃ , vātātapanivāraṇaṃ .
52.
‘‘ Pāpaṃ vivajjanatthāya , kusalassupasampadā ;
Kilesānaṃ pahānāya , padahiṃ satthu sāsane .
53.
‘‘ Ito
P1.213 ekādase kappe , aggidevoti vissuto ;Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
54.
‘‘ Paṭisambhidā
T1.317 catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.Itthaṃ sudaṃ āyasmā pāpanivāriyo [ vātātapanivāriyo (?)] thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Pāpanivāriyattherassāpadānaṃ dasamaṃ .
Hatthivaggo bāvīsatimo .
Tassuddānaṃ –
Hatthi pānadhi saccañca , ekasaññi ca raṃsiko ;
Sandhito tālavaṇṭañca , tathā akkantasaññako ;
Sappi pāpanivārī ca , catuppaññāsa gāthakāti .