13. Sereyyavaggo
1. Sereyyakattheraapadānaṃ
1.
‘‘ Ajjhāyako
M1.170V1.156P1.155 mantadharo , tiṇṇaṃ vedāna pāragū ;Abbhokāse ṭhito santo , addasaṃ lokanāyakaṃ .
2.
‘‘ Sīhaṃ yathā vanacaraṃ , byaggharājaṃva nittasaṃ ;
Tidhāpabhinnamātaṅgaṃ , kuñjaraṃva mahesinaṃ .
3.
‘‘ Sereyyakaṃ gahetvāna , ākāse ukkhipiṃ [ nikkhipiṃ ( ka .)] ahaṃ ;
Buddhassa ānubhāvena , parivārenti sabbaso [ sabbato ( sī .)].
4.
‘‘ Adhiṭṭhahi mahāvīro , sabbaññū lokanāyako ;
Samantā pupphacchadanā , okiriṃsu narāsabhaṃ .
5.
‘‘ Tato sā pupphakañcukā , antovaṇṭā bahimukhā ;
Sattāhaṃ chadanaṃ katvā , tato antaradhāyatha .
6.
‘‘ Tañca acchariyaṃ disvā , abbhutaṃ lomahaṃsanaṃ ;
Buddhe cittaṃ pasādesiṃ , sugate lokanāyake .
7.
‘‘ Tena cittappasādena , sukkamūlena codito ;
Kappānaṃ satasahassaṃ , duggatiṃ nupapajjahaṃ .
8.
‘‘ Pannarasasahassamhi
T1.223 , kappānaṃ pañcavīsati ;Vītamalā [ cittamālā ( sī .), vilāmālā ( syā .)] samānā ca , cakkavattī mahabbalā .
9.
‘‘ Paṭisambhidā catasso , vimokkhāpi ca aṭṭhime ;
Chaḷabhiññā sacchikatā , kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sereyyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Sereyyakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ .
2. Pupphathūpiyattheraapadānaṃ
10.
‘‘ Himavantassāvidūre
M1.171V1.157 , kukkuro nāma [ kukkuṭo nāma ( sī .)] pabbato ;Vemajjhe tassa vasati , brāhmaṇo mantapāragū .
11.
‘‘ Pañca sissasahassāni , parivārenti maṃ sadā ;
Pubbuṭṭhāyī ca te āsuṃ , mantesu ca visāradā .
12.
‘‘ Buddho
P1.156 loke samuppanno , taṃ vijānātha no bhavaṃ ;Asītibyañjanānassa , bāttiṃsavaralakkhaṇā .
13.
‘‘ Byāmappabho jinavaro , ādiccova virocati ;
Sissānaṃ vacanaṃ sutvā , brāhmaṇo mantapāragū .
14.
‘‘ Assamā abhinikkhamma , disaṃ pucchati sissake [ brāhmaṇo ( syā .)];
Yamhi dese mahāvīro , vasati lokanāyako .
15.
‘‘ Tāhaṃ disaṃ namassissaṃ , jinaṃ appaṭipuggalaṃ ;
Udaggacitto sumano , pūjesiṃ taṃ tathāgataṃ .
16.
‘‘ Etha
T1.224 sissā gamissāma , dakkhissāma tathāgataṃ ;Vanditvā satthuno pāde , sossāma jinasāsanaṃ .
17.
‘‘ Ekāhaṃ abhinikkhamma , byādhiṃ paṭilabhiṃ ahaṃ ;
Byādhinā pīḷito santo , sālaṃ vāsayituṃ gamiṃ .
18.
‘‘ Sabbe sisse samānetvā , apucchiṃ te tathāgataṃ ;
Kīdisaṃ lokanāthassa , guṇaṃ paramabuddhino .
19.
‘‘ Te me puṭṭhā viyākaṃsu , yathā dassāvino tathā ;
Sakkaccaṃ buddhaseṭṭhaṃ taṃ , desesuṃ [ dassesuṃ ( sī . syā .)] mama sammukhā .
20.
‘‘ Tesāhaṃ vacanaṃ sutvā , sakaṃ cittaṃ pasādayiṃ ;
Pupphehi thūpaṃ katvāna , tattha kālaṅkato ahaṃ .
21.
‘‘ Te me sarīraṃ jhāpetvā , agamuṃ buddhasantikaṃ ;
Añjaliṃ paggahetvāna , satthāramabhivādayuṃ .
22.
‘‘ Pupphehi thūpaṃ katvāna , sugatassa mahesino ;
Kappānaṃ satasahassaṃ , duggatiṃ nupapajjahaṃ .
23.
‘‘ Cattālīsasahassamhi
M1.172V1.158 , kappe soḷasa khattiyā ;Nāmenaggisamā nāma , cakkavattī mahabbalā .
24.
‘‘ Vīsakappasahassamhi , rājāno cakkavattino ;
Ghatāsanasanāmāva , aṭṭhattiṃsa mahīpatī .
25.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ
T1.225 sudaṃ āyasmā pupphathūpiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti .Pupphathūpiyattherassāpadānaṃ dutiyaṃ .
3. Pāyasadāyakattheraapadānaṃ
26.
Suvaṇṇavaṇṇaṃ … pe … purakkhataṃ-evaṃ dutiyantavasena sī .
syā .
potthakesu dissati ‘‘ suvaṇṇavaṇṇo
P1.157 sambuddho , bāttiṃsavaralakkhaṇo ;Pavanā [ padhāno ( ka .)] abhinikkhanto , bhikkhusaṅghapurakkhato [ suvaṇṇavaṇṇaṃ … pe … purakkhataṃ-evaṃ dutiyantavasena sī . syā . potthakesu dissati ].
27.
‘‘ Mahaccā [ sahatthā ( syā . ka .)] kaṃsapātiyā , vaḍḍhetvā pāyasaṃ [ pāyāsaṃ ( syā . ka .)] ahaṃ ;
Āhutiṃ yiṭṭhukāmo so , upanesiṃ baliṃ ahaṃ .
28.
‘‘ Bhagavā tamhi samaye , lokajeṭṭho narāsabho ;
Caṅkamaṃ susamārūḷho , ambare anilāyane .
29.
‘‘ Tañca acchariyaṃ disvā , abbhutaṃ lomahaṃsanaṃ ;
Ṭhapayitvā kaṃsapātiṃ , vipassiṃ abhivādayiṃ .
30.
‘‘ Tuvaṃ devosi [ buddhosi ( syā .)] sabbaññū , sadeve sahamānuse ;
Anukampaṃ upādāya , paṭigaṇha mahāmuni .
31.
‘‘ Paṭiggahesi bhagavā , sabbaññū lokanāyako ;
Mama saṅkappamaññāya , satthā loke mahāmuni [ anuttaro ( syā .)].
32.
‘‘ Ekanavutito kappe , yaṃ dānamadadiṃ tadā ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , pāyasassa [ pāyāsassa ( syā . ka .)] idaṃ phalaṃ .
33.
‘‘ Ekatālīsito
M1.173 kappe , buddho nāmāsi khattiyo ;Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
34.
‘‘ Paṭisambhidā
T1.226 catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.Itthaṃ sudaṃ āyasmā pāyasadāyako [ pāyāsadāyako ( syā . ka .)] thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Pāyasadāyakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ .
4. Gandhodakiyattheraapadānaṃ
35.
‘‘ Nisajja
V1.159 pāsādavare , vipassiṃ addasaṃ jinaṃ ;Kakudhaṃ vilasantaṃva , sabbaññuṃ tamanāsakaṃ [ sabbaññuttamanāyakaṃ ( syā .), sabbaññutamanāsavaṃ ( ka .)].
36.
‘‘ Pāsādassāvidūre ca , gacchati lokanāyako ;
Pabhā niddhāvate tassa , yathā ca sataraṃsino .
37.
‘‘ Gandhodakañca
P1.158 paggayha , buddhaseṭṭhaṃ samokiriṃ ;Tena cittappasādena , tattha kālaṅkato ahaṃ .
38.
‘‘ Ekanavutito kappe , yaṃ gandhodakamākiriṃ ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , buddhapūjāyidaṃ phalaṃ .
39.
‘‘ Ekattiṃse ito kappe , sugandho nāma khattiyo ;
Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
40.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ
T1.227 sudaṃ āyasmā gandhodakiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti .Gandhodakiyattherassāpadānaṃ catutthaṃ .
5. Sammukhāthavikattheraapadānaṃ
41.
‘‘ Jāyamāne vipassimhi , nimittaṃ byākariṃ ahaṃ ;
‘ Nibbāpayiñca [ nibbāpayaṃ ca ( sī . syā .), nibbāpayanto (?)] janataṃ , buddho loke bhavissati .
42.
‘‘‘ Yasmiñca
M1.174 jāyamānasmiṃ , dasasahassi kampati ;So dāni bhagavā satthā , dhammaṃ deseti cakkhumā .
43.
‘‘‘ Yasmiñca jāyamānasmiṃ , āloko vipulo ahu ;
So dāni bhagavā satthā , dhammaṃ deseti cakkhumā .
44.
‘‘‘ Yasmiñca jāyamānasmiṃ , saritāyo na sandayuṃ [ sandisuṃ ( sī . syā .)];
So dāni bhagavā satthā , dhammaṃ deseti cakkhumā .
45.
‘‘‘ Yasmiñca jāyamānasmiṃ , avīcaggi na pajjali ;
So dāni bhagavā satthā , dhammaṃ deseti cakkhumā .
46.
‘‘‘ Yasmiñca
V1.160 jāyamānasmiṃ , pakkhisaṅgho na saṃcari ;So dāni bhagavā satthā , dhammaṃ deseti cakkhumā .
47.
‘‘‘ Yasmiñca jāyamānasmiṃ , vātakkhandho na vāyati ;
So dāni bhagavā satthā , dhammaṃ deseti cakkhumā .
48.
‘‘‘ Yasmiñca
T1.228 jāyamānasmiṃ , sabbaratanāni jotayuṃ [ jotisuṃ ( sī . syā .)];So dāni bhagavā satthā , dhammaṃ deseti cakkhumā .
49.
‘‘‘ Yasmiñca jāyamānasmiṃ , sattāsuṃ padavikkamā ;
So dāni bhagavā satthā , dhammaṃ deseti cakkhumā .
50.
‘‘‘ Jātamatto
P1.159 ca sambuddho , disā sabbā vilokayi ;Vācāsabhimudīresi , esā buddhāna dhammatā ’.
51.
‘‘ Saṃvejayitvā janataṃ , thavitvā lokanāyakaṃ ;
Sambuddhaṃ abhivādetvā , pakkāmiṃ pācināmukho .
52.
‘‘ Ekanavutito kappe , yaṃ buddhamabhithomayiṃ ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , thomanāya idaṃ phalaṃ .
53.
‘‘ Ito navutikappamhi , sammukhāthavikavhayo ;
Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
54.
‘‘ Pathavīdundubhi nāma [ duddasi nāma ( ka .)], ekūnanavutimhito ;
Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
55.
‘‘ Aṭṭhāsītimhito
M1.175 kappe , obhāso nāma khattiyo ;Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
56.
‘‘ Sattāsītimhito kappe , saritacchedanavhayo ;
Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
57.
‘‘ Agginibbāpano nāma , kappānaṃ chaḷasītiyā ;
Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
58.
‘‘ Gatipacchedano nāma , kappānaṃ pañcasītiyā ;
Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
59.
‘‘ Rājā
T1.229 vātasamo nāma , kappānaṃ cullasītiyā ;Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
60.
‘‘ Ratanapajjalo
V1.161 nāma , kappānaṃ teasītiyā ;Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
61.
‘‘ Padavikkamano nāma , kappānaṃ dveasītiyā ;
Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
62.
‘‘ Rājā vilokano nāma , kappānaṃ ekasītiyā ;
Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
63.
‘‘ Girasāroti nāmena , kappesītimhi khattiyo ;
Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
64.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sammukhāthaviko thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Sammukhāthavikattherassāpadānaṃ pañcamaṃ .
6. Kusumāsaniyattheraapadānaṃ
65.
‘‘ Nagare
T1.230P1.160 dhaññavatiyā , ahosiṃ brāhmaṇo tadā ;Lakkhaṇe itihāse ca , sanighaṇḍusakeṭubhe .
66.
‘‘ Padako
M1.176 veyyākaraṇo , nimittakovido ahaṃ ;Mante ca sisse vācesiṃ , tiṇṇaṃ vedāna pāragū .
67.
‘‘ Pañca uppalahatthāni , piṭṭhiyaṃ ṭhapitāni me ;
Āhutiṃ yiṭṭhukāmohaṃ , pitumātusamāgame .
68.
‘‘ Tadā vipassī bhagavā , bhikkhusaṅghapurakkhato ;
Obhāsento disā sabbā , āgacchati narāsabho .
69.
‘‘ Āsanaṃ paññapetvāna , nimantetvā mahāmuniṃ ;
Santharitvāna taṃ pupphaṃ , abhinesiṃ sakaṃ gharaṃ .
70.
‘‘ Yaṃ me atthi sake gehe , āmisaṃ paccupaṭṭhitaṃ ;
Tāhaṃ buddhassa pādāsiṃ , pasanno sehi pāṇibhi .
71.
‘‘ Bhuttāviṃ kālamaññāya , pupphahatthamadāsahaṃ ;
Anumoditvāna sabbaññū , pakkāmi uttarāmukho .
72.
‘‘ Ekanavutito
V1.162 kappe , yaṃ pupphamadadiṃ tadā ;Duggatiṃ nābhijānāmi , pupphadānassidaṃ phalaṃ .
73.
‘‘ Anantaraṃ ito kappe , rājāhuṃ varadassano ;
Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
74.
‘‘ Paṭisambhidā
T1.231 catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.Itthaṃ sudaṃ āyasmā kusumāsaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Kusumāsaniyattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ .
7. Phaladāyakattheraapadānaṃ
75.
‘‘ Ajjhāyako mantadharo , tiṇṇaṃ vedāna pāragū ;
Himavantassāvidūre , vasāmi assame ahaṃ .
76.
‘‘ Aggihuttañca me atthi , puṇḍarīkaphalāni ca ;
Puṭake nikkhipitvāna , dumagge laggitaṃ mayā .
77.
‘‘ Padumuttaro
M1.177P1.161 lokavidū , āhutīnaṃ paṭiggaho ;Mamuddharitukāmo so , bhikkhanto mamupāgami .
78.
‘‘ Pasannacitto sumano , phalaṃ buddhassadāsahaṃ ;
Vittisañjanano mayhaṃ , diṭṭhadhammasukhāvaho .
79.
‘‘ Suvaṇṇavaṇṇo sambuddho , āhutīnaṃ paṭiggaho ;
Antalikkhe ṭhito satthā , imaṃ gāthaṃ abhāsatha .
80.
‘‘‘ Iminā phaladānena , cetanāpaṇidhīhi ca ;
Kappānaṃ satasahassaṃ , duggatiṃ nupapajjasi ’.
81.
‘‘ Teneva
T1.232 sukkamūlena , anubhotvāna sampadā ;Pattomhi acalaṃ ṭhānaṃ , hitvā jayaparājayaṃ .
82.
‘‘ Ito sattasate kappe , rājā āsiṃ sumaṅgalo ;
Sattaratanasampanno cakkavattī mahabbalo .
83.
‘‘ Paṭisambhidā
V1.163P1.162 catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.Itthaṃ sudaṃ āyasmā phaladāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Phaladāyakattherassāpadānaṃ sattamaṃ .
8. Ñāṇasaññikattheraapadānaṃ
84.
‘‘ Pabbate himavantamhi , vasāmi pabbatantare ;
Pulinaṃ sobhanaṃ disvā , buddhaseṭṭhaṃ anussariṃ .
85.
‘‘ Ñāṇe upanidhā natthi , saṅkhāraṃ [ saṅgāmaṃ ( sī . syā .), saṅkhātaṃ ( theragāthā aṭṭha .)] natthi satthuno ;
Sabbadhammaṃ abhiññāya , ñāṇena adhimuccati .
86.
‘‘ Namo te purisājañña , namo te purisuttama ;
Ñāṇena te samo natthi , yāvatā ñāṇamuttamaṃ .
87.
‘‘ Ñāṇe cittaṃ pasādetvā , kappaṃ saggamhi modahaṃ ;
Avasesesu kappesu , kusalaṃ caritaṃ [ karitaṃ ( sī . syā .), kiriyaṃ ( ka .)] mayā .
88.
‘‘ Ekanavutito
T1.233M1.178 kappe , yaṃ saññamalabhiṃ tadā ;Duggatiṃ nābhijānāmi , ñāṇasaññāyidaṃ phalaṃ .
89.
‘‘ Ito sattatikappamhi [ tesattatikappe ( sī . syā .)], eko pulinapupphiyo ;
Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
90.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ñāṇasaññiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Ñāṇasaññikattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ .
9. Gaṇṭhipupphiyattheraapadānaṃ
91.
‘‘ Suvaṇṇavaṇṇo sambuddho , vipassī dakkhiṇāraho ;
Purakkhato sāvakehi , ārāmā abhinikkhami .
92.
‘‘ Disvānahaṃ buddhaseṭṭhaṃ , sabbaññuṃ tamanāsakaṃ ;
Pasannacitto sumano , gaṇṭhipupphaṃ [ gatamaggaṃ ( syā . ka .)] apūjayiṃ .
93.
‘‘ Tena
V1.164 cittappasādena , dvipadindassa tādino ;Haṭṭho haṭṭhena cittena , puna vandiṃ tathāgataṃ .
94.
‘‘ Ekanavutito kappe , yaṃ pupphamabhiropayiṃ ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , buddhapūjāyidaṃ phalaṃ .
95.
‘‘ Ekatālīsito
T1.234 kappe , caraṇo nāma khattiyo ;Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
96.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā gaṇṭhipupphiyo [ gandhapupphiyo ( syā . ka .)] thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Gaṇṭhipupphiyattherassāpadānaṃ navamaṃ .
10. Padumapūjakattheraapadānaṃ
97.
‘‘ Himavantassāvidūre
M1.179 , gotamo nāma pabbato ;Nānārukkhehi sañchanno , mahābhūtagaṇālayo .
98.
‘‘ Vemajjhamhi ca tassāsi , assamo abhinimmito ;
Purakkhato sasissehi , vasāmi assame ahaṃ .
99.
‘‘ Āyantu
P1.163 me sissagaṇā , padumaṃ āharantu me ;Buddhapūjaṃ karissāmi , dvipadindassa tādino .
100.
‘‘ Evanti te paṭissutvā , padumaṃ āhariṃsu me ;
Tathā nimittaṃ katvāhaṃ , buddhassa abhiropayiṃ .
101.
‘‘ Sisse tadā samānetvā , sādhukaṃ anusāsahaṃ ;
Mā kho tumhe pamajjittha , appamādo sukhāvaho .
102.
‘‘ Evaṃ
T1.235 samanusāsitvā , te sisse vacanakkhame ;Appamādaguṇe yutto , tadā kālaṅkato ahaṃ .
103.
‘‘ Ekanavutito kappe , yaṃ pupphamabhiropayiṃ ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , buddhapūjāyidaṃ phalaṃ .
104.
‘‘ Ekapaññāsakappamhi , rājā āsiṃ jaluttamo ;
Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
105.
‘‘ Paṭisambhidā
V1.165 catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.Itthaṃ sudaṃ āyasmā padumapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti ;
Padumapūjakattherassāpadānaṃ dasamaṃ .
Sereyyavaggo terasamo .
Tassuddānaṃ –
Sereyyako pupphathūpi , pāyaso gandhathomako ;
Āsani phalasaññī ca , gaṇṭhipadumapupphiyo ;
Pañcuttarasatā gāthā , gaṇitā atthadassibhi .