7. Sakacintaniyavaggo
1. Sakacintaniyattheraapadānaṃ
1.
‘‘ Pavanaṃ
T1.161M1.124V1.111 kānanaṃ disvā , appasaddamannāvilaṃ ;Isīnaṃ anuciṇṇaṃva , āhutīnaṃ paṭiggahaṃ .
2.
‘‘ Thūpaṃ katvāna pulinaṃ [ veḷunā ( aṭṭha .), veḷinaṃ ( syā .)], nānāpupphaṃ samokiriṃ ;
Sammukhā viya sambuddhaṃ , nimmitaṃ abhivandahaṃ .
3.
‘‘ Sattaratanasampanno
P1.112 , rājā raṭṭhamhi issaro ;Sakakammābhiraddhohaṃ , pupphapūjāyidaṃ [ thūpapūjāyidaṃ ( sī .)] phalaṃ .
4.
‘‘ Ekanavutito kappe , yaṃ pupphamabhiropayiṃ ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , pupphapūjāyidaṃ [ thūpapūjāyidaṃ ( sī .)] phalaṃ .
5.
‘‘ Asītikappenantayaso , cakkavattī ahosahaṃ ;
Sattaratanasampanno , catudīpamhi issaro .
6.
‘‘ Paṭisambhidā catasso , vimokkhāpi ca aṭṭhime ;
Chaḷabhiññā sacchikatā , kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sakacintaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Sakacintaniyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ .
2. Avopupphiyattheraapadānaṃ
7.
‘‘ Vihārā abhinikkhamma , abbhuṭṭhahiya [ abbhuṭṭhāsi ca ( syā . ka .)] caṅkame ;
Catusaccaṃ pakāsanto , deseti [ desento ( syā . ka .)] amataṃ padaṃ .
8.
‘‘ Sikhissa
T1.162 giramaññāya , buddhaseṭṭhassa tādino ;Nānāpupphaṃ gahetvāna , ākāsamhi samokiriṃ .
9.
‘‘ Tena
V1.112 kammena dvipadinda , lokajeṭṭha narāsabha ;Pattomhi acalaṃ ṭhānaṃ , hitvā jayaparājayaṃ .
10.
‘‘ Ekattiṃse
M1.125 ito kappe , yaṃ pupphamabhiropayiṃ ;Duggatiṃ nābhijānāmi , pupphapūjāyidaṃ phalaṃ .
11.
‘‘ Ito vīsatikappamhi , sumedho nāma khattiyo ;
Sattaratanasampanno , cakkavattī mahabbalo .
12.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā avopupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Avopupphiyattherassāpadānaṃ dutiyaṃ .
3. Paccāgamaniyattheraapadānaṃ
13.
‘‘ Sindhuyā
P1.113 nadiyā tīre , cakkavāko ahaṃ tadā ;Suddhasevālabhakkhohaṃ , pāpesu ca susaññato .
14.
‘‘ Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ , gacchantaṃ anilañjase ;
Tuṇḍena sālaṃ paggayha , vipassissābhiropayiṃ .
15.
‘‘ Yassa
T1.163 saddhā tathāgate , acalā supatiṭṭhitā ;Tena cittappasādena , duggatiṃ so na gacchati .
16.
‘‘ Svāgataṃ vata me āsi , buddhaseṭṭhassa santike ;
Vihaṅgamena santena , subījaṃ ropitaṃ mayā .
17.
‘‘ Ekanavutito kappe , yaṃ pupphamabhiropayiṃ ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , buddhapūjāyidaṃ [ pupphapūjāyidaṃ ( sī .)] phalaṃ .
18.
‘‘ Sucārudassanā nāma , aṭṭhete ekanāmakā ;
Kappe sattarase āsuṃ , cakkavattī mahabbalā .
19.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā paccāgamaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Paccāgamaniyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ .
4. Parappasādakattheraapadānaṃ
20.
‘‘ Usabhaṃ
M1.126V1.113 pavaraṃ vīraṃ , mahesiṃ vijitāvinaṃ ;Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ , ko disvā nappasīdati .
21.
‘‘ Himavāvāparimeyyo , sāgarova duruttaro ;
Tatheva jhānaṃ buddhassa , ko disvā nappasīdati .
22.
‘‘ Vasudhā yathāppameyyā , cittā vanavaṭaṃsakā ;
Tatheva
T1.164 sīlaṃ buddhassa , ko disvā nappasīdati . 23.
‘‘ Anilañjasāsaṅkhubbho [ anilajova asaṅkhobho ( sī .)], yathākāso asaṅkhiyo ;
Tatheva ñāṇaṃ buddhassa , ko disvā nappasīdati .
24.
‘‘ Imāhi
P1.114 catugāthāhi , brāhmaṇo senasavhayo ;Buddhaseṭṭhaṃ thavitvāna , siddhatthaṃ aparājitaṃ .
25.
‘‘ Catunnavutikappāni , duggatiṃ nupapajjatha ;
Sugatiṃ sukhasampattiṃ [ sugatīsu susumpattiṃ ( sī . syā .)], anubhosimanappakaṃ .
26.
‘‘ Catunnavutito kappe , thavitvā lokanāyakaṃ ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , thomanāya [ thomanassa ( syā .)] idaṃ phalaṃ .
27.
‘‘ Cātuddasamhi kappamhi , caturo āsumuggatā ;
Sattaratanasampannā , cakkavattī mahabbalā .
28.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā parappasādako thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Parappasādakattherassāpadānaṃ catutthaṃ .
5. Bhisadāyakattheraapadānaṃ
29.
‘‘ Vessabhū nāma nāmena , isīnaṃ tatiyo ahu ;
Kānanaṃ vanamogayha , vihāsi purisuttamo .
30.
‘‘ Bhisamuḷālaṃ
T1.165M1.127V1.114 gaṇhitvā , agamaṃ buddhasantikaṃ ;Tañca buddhassa pādāsiṃ , pasanno sehi pāṇibhi .
31.
‘‘ Karena ca parāmaṭṭho , vessabhūvarabuddhinā ;
Sukhāhaṃ nābhijānāmi , samaṃ tena kutottariṃ .
32.
‘‘ Carimo vattate mayhaṃ , bhavā sabbe samūhatā ;
Hatthināgena santena , kusalaṃ ropitaṃ mayā [ nāgova bandhanaṃ chetvā , viharāmi anāsavo ( syā .)].
33.
‘‘ Ekattiṃse ito kappe , yaṃ kammamakariṃ tadā ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , bhisadānassidaṃ phalaṃ .
34.
‘‘ Samodhānā ca rājāno , soḷasa manujādhipā ;
Kappamhi cuddase [ terase ( sī . syā .)] āsuṃ , cakkavattī mahabbalā .
35.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bhisadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Bhisadāyakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ .
6. Sucintitattheraapadānaṃ
36.
‘‘ Giriduggacaro
P1.115 āsiṃ , abhijātova kesarī ;Migasaṅghaṃ vadhitvāna , jīvāmi pabbatantare .
37.
‘‘ Atthadassī
T1.166 tu bhagavā , sabbaññū vadataṃ varo ;Mamuddharitukāmo so , āgacchi pabbatuttamaṃ .
38.
‘‘ Pasadañca migaṃ hantvā , bhakkhituṃ samupāgamiṃ ;
Bhagavā tamhi samaye , bhikkhamāno [ sikkhācāro ( syā .)] upāgami .
39.
‘‘ Varamaṃsāni paggayha , adāsiṃ tassa satthuno ;
Anumodi mahāvīro , nibbāpento mamaṃ tadā .
40.
‘‘ Tena
V1.115 cittappasādena , giriduggaṃ pavisiṃ ahaṃ ;Pītiṃ uppādayitvāna , tattha kālaṅkato ahaṃ .
41.
‘‘ Etena
M1.128 maṃsadānena , cittassa paṇidhīhi ca ;Pannarase kappasate , devaloke ramiṃ ahaṃ .
42.
‘‘ Avasesesu kappesu , kusalaṃ cintitaṃ [ nicitaṃ ( sī .), karitaṃ ( syā .)] mayā ;
Teneva maṃsadānena , buddhānussaraṇena ca .
43.
‘‘ Aṭṭhattiṃsamhi kappamhi , aṭṭha dīghāyunāmakā ;
Saṭṭhimhito kappasate , duve varuṇanāmakā [ saraṇanāmakā ( syā .)].
44.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sucintito thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Sucintitattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ .
7. Vatthadāyakattheraapadānaṃ
45.
‘‘ Pakkhijāto
T1.167P1.116 tadā āsiṃ , supaṇṇo garuḷādhipo ;Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ , gacchantaṃ gandhamādanaṃ .
46.
‘‘ Jahitvā garuḷavaṇṇaṃ , māṇavakaṃ adhārayiṃ ;
Ekaṃ vatthaṃ mayā dinnaṃ , dvipadindassa tādino .
47.
‘‘ Tañca dussaṃ paṭiggayha , buddho lokagganāyako ;
Antalikkhe ṭhito satthā , imā gāthā abhāsatha .
48.
‘‘‘ Iminā vatthadānena , cittassa paṇidhīhi ca ;
Pahāya garuḷaṃ yoniṃ , devaloke ramissati ’.
49.
‘‘ Atthadassī tu bhagavā , lokajeṭṭho narāsabho ;
Vatthadānaṃ pasaṃsitvā , pakkāmi uttarāmukho .
50.
‘‘ Bhave nibbattamānamhi , honti me vatthasampadā ;
Ākāse chadanaṃ hoti , vatthadānassidaṃ phalaṃ .
51.
‘‘ Aruṇavā
M1.129 [ aruṇakā ( sī .), aruṇasā ( syā .)] satta janā , cakkavattī mahabbalā ;Chattiṃsatimhi āsiṃsu , kappamhi manujādhipā .
52.
‘‘ Paṭisambhidā
V1.116 catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.Itthaṃ sudaṃ āyasmā vatthadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Vatthadāyakattherassāpadānaṃ sattamaṃ .
8. Ambadāyakattheraapadānaṃ
53.
‘‘ Anomadassī
T1.168 bhagavā , nisinno pabbatantare ;Mettāya aphari loke , appamāṇe nirūpadhi .
54.
‘‘ Kapi ahaṃ tadā āsiṃ , himavante naguttame ;
Disvā anomadassiṃ taṃ [ anomaṃ amitaṃ ( sī .), anomamadhitaṃ ( syā .)], buddhe cittaṃ pasādayiṃ .
55.
‘‘ Avidūre himavantassa , ambāsuṃ phalino tadā ;
Tato pakkaṃ gahetvāna , ambaṃ samadhukaṃ adaṃ .
56.
‘‘ Taṃ
P1.117 me buddho viyākāsi , anomadassī mahāmuni ;Iminā madhudānena , ambadānena cūbhayaṃ .
57.
‘‘ Sattapaññāsakappamhi , devaloke ramissati ;
Avasesesu kappesu , vokiṇṇaṃ saṃsarissati .
58.
‘‘ Khepetvā pāpakaṃ kammaṃ , paripakkāya buddhiyā ;
Vinipātamagantvāna , kilese jhāpayissati .
59.
‘‘ Damena uttamenāhaṃ , damitomhi mahesinā ;
Pattomhi acalaṃ ṭhānaṃ , hitvā jayaparājayaṃ .
60.
‘‘ Sattasattatikappasate , ambaṭṭhajasanāmakā ;
Catuddasa te rājāno , cakkavattī mahabbalā .
61.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ
T1.169 sudaṃ āyasmā ambadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti .Ambadāyakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ .
9. Sumanattheraapadānaṃ
62.
‘‘ Sumano
M1.130V1.117 nāma nāmena , mālākāro ahaṃ tadā ;Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ , lokāhutipaṭiggahaṃ .
63.
‘‘ Ubho hatthehi paggayha , sumanaṃ pupphamuttamaṃ ;
Buddhassa abhiropesiṃ , sikhino lokabandhuno .
64.
‘‘ Imāya pupphapūjāya , cetanāpaṇidhīhi ca ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , buddhapūjāyidaṃ phalaṃ .
65.
‘‘ Ekattiṃse ito kappe , yaṃ pupphamabhiropayiṃ ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , buddhapūjāyidaṃ [ pupphapūjāyidaṃ ( sī .)] phalaṃ .
66.
‘‘ Chabbīsatimhi kappamhi , cattārosuṃ mahāyasā ;
Sattaratanasampannā , rājāno cakkavattino .
67.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sumano thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Sumanattherassāpadānaṃ navamaṃ .
10. Pupphacaṅkoṭiyattheraapadānaṃ
68.
‘‘ Abhītarūpaṃ
T1.170P1.118 sīhaṃva , garuḷaggaṃva pakkhinaṃ ;Byagghūsabhaṃva pavaraṃ , abhijātaṃva kesariṃ .
69.
‘‘ Sikhiṃ tilokasaraṇaṃ , anejaṃ aparājitaṃ ;
Nisinnaṃ samaṇānaggaṃ , bhikkhusaṅghapurakkhataṃ .
70.
‘‘ Caṅkoṭake [ caṅgoṭake ( sī .)] ṭhapetvāna , anojaṃ pupphamuttamaṃ ;
Saha caṅkoṭakeneva , buddhaseṭṭhaṃ samokiriṃ .
71.
‘‘ Tena cittappasādena , dvipadinda narāsabha ;
Pattomhi acalaṃ ṭhānaṃ , hitvā jayaparājayaṃ .
72.
‘‘ Ekattiṃse ito kappe , yaṃ kammamakariṃ tadā ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , buddhapūjāyidaṃ phalaṃ .
73.
‘‘ Sampuṇṇe
M1.131V1.118 tiṃsakappamhi , devabhūtisanāmakā ;Sattaratanasampannā , pañcāsuṃ cakkavattino .
74.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pupphacaṅkoṭiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti .
Pupphacaṅkoṭiyattherassāpadānaṃ dasamaṃ .
Sakacintaniyavaggo sattamo .
Tassuddānaṃ –
Sakacintī
T1.171 avopupphī , sapaccāgamanena ca ;Parappasādī bhisado , sucinti vatthadāyako .
Ambadāyī ca sumano , pupphacaṅkoṭakīpi ca ;
Gāthekasattati vuttā , gaṇitā atthadassibhi .