Issues
Mohavicchedanī
Mohavicchedanī

Sampayogavippayogapadatthavaṇṇanā

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

Sampayogavippayogapadatthavaṇṇanā

SampayogavippayogapadeM0.334 pana yāni padāni nibbānena , rūpena vā missesu sattasu viññāṇadhātūsu ekāyapi avippayutte arūpadhamme pakāsenti , tesaṃ dhammāyatanadukkhasaccādīnaṃ niddeso na sambhavati .
Kāhici pana viññāṇadhātūhi vippayuttānaṃ rūpamissārūpadhammānaṃ , kevalānārammaṇānaṃ vā sakalarūpakkhandhānaṃ vā pakāsakānaṃ rūpabhavarūpakkhandhakusalādipadānaṃ sampayogapade eva niddeso na sambhavati , vippayogapade pana sambhavati .
Arūpakkhandhānaṃ pana paccekaṃ , dvinnaṃ , tiṇṇaṃ , tadekadesānaṃ vā tadubhayepi sambhavati .
‘‘ Catūhi sampayogo , catūhi vippayogo , sabhāgo visabhāgo ’’ ti hi vacanato catūhi arūpakkhandheheva sabhāgānaṃ ekasantāne ekakkhaṇeva uppannānaṃ arūpakkhandhānaṃ eva aññamaññaṃ sampayogo labbhati .
RūpadhammānaṃV0.256 pana rūpena , nibbānena vā , nibbānassa ca rūpena saddhiṃ sampayogo nāma natthi , tathā rūpanibbānānaṃ arūpakkhandhehi .
Visabhāgā hi te tesaṃ yathā arūpakkhandhānaṃ rūpanibbānehi , evaṃ bhinnasantānikehi nānakkhaṇikehi arūpadhammehipi saddhiṃ natthiyeva .
Tepi hi tesaṃ santānakkhaṇavisabhāgatāya visabhāgā eva .
Ayaṃ pana visabhāgatā idha sāmaññato na gahitā tesaṃ avisesena sampayogassāpi sambhavā .
Yattha pana visesetvā cakkhuviññāṇataṃsampayuttādayo nikkhittā , tatthāyampi visabhāgatā gahitā .
Yattha pana ye aniddhāritavisesanā , tatthāpi sabbathā sampayogalakkhaṇaṃ na sambhavati .
So ca tassa ekantena visabhāgoti idha gayhati .
Tatrāyaṃ nayo – rūpakkhandho kenaci sampayuttoti ?
Natthi .
Katihi vippayutto ?
Catūhi khandhehi ekenāyatanena sattahiM0.335 dhātūhi vippayutto , ekenāyatanena ekāya dhātuyā kehici vippayutto .
Esa nayo cakkhāyatanādianārammaṇesupi .
Sārammaṇesu pana vedanākkhandho tīhi khandhehi ekenāyatanena sattahi dhātūhi sampayutto , ekenāyatanena ekāya dhātuyā kehici sampayutto .
Ekena khandhena dasahi āyatanehi dasahi dhātūhi vippayutto , ekenāyatanena ekāya dhātuyā kehici vippayutto .
Esa nayo saññākkhandhādīsupi .
Tattha ekenāti manāyatanena .
Sattahīti viññāṇadhātūhi .
Kehicīti dhammāyatanadhammadhātupariyāpannehi vedanāsaññāsaṅkhārehi .
Dutiyanaye tīhīti attānaṃ ṭhapetvā sesehi arūpakkhandhehi .
Kehici vippayuttoti dhammāyatanadhammadhātūsu saññāsaṅkhārehi .
Kehici vippayuttoti rūpanibbānehi .
Evaṃ uparipi sabbattha yathānurūpaṃ ñātabbaṃ .
Sesaṃ vuttanayameva .
Ayaṃ pana viseso ‘‘ samudayamaggasaccādayo ekāya manoviññāṇadhātuyā sampayuttā , adhimokkho pana manodhātumanoviññāṇadhātūhi dvīhevā ’’ ti .
Ayaṃ sampayogavippayogapade nayo .