Issues
Select Version
Nidānavaggo
Nidānavaggo

8. Lakkhaṇasaṃyuttaṃ

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

8. Lakkhaṇasaṃyuttaṃ

1. Paṭhamavaggo

1. Aṭṭhisuttaṃ

202. EvaṃT2.298V1.231M1.446 me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā rājagahe viharati veḷuvane kalandakanivāpe .
Tena kho pana samayena āyasmā ca lakkhaṇo āyasmā ca mahāmoggallāno [ mahāmoggalāno ( ka .)] gijjhakūṭe pabbate viharanti .
Atha kho āyasmā mahāmoggallāno pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya yenāyasmā lakkhaṇo tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā āyasmantaṃ lakkhaṇaṃ etadavoca –
‘‘ āyāmāvuso [ ehi āvuso ( syā . kaṃ . ka .)] lakkhaṇa , rājagahaṃ piṇḍāya pavisissāmā ’’ ti .
‘‘ Evamāvuso ’’ ti kho āyasmā lakkhaṇo āyasmato mahāmoggallānassa paccassosi .
Atha kho āyasmā mahāmoggallāno gijjhakūṭā pabbatā orohanto aññatarasmiṃ padese sitaṃ pātvākāsi .
Atha kho āyasmā lakkhaṇo āyasmantaṃ mahāmoggallānaṃ etadavoca –
‘‘ ko nu kho , āvuso moggallāna , hetu ko paccayo sitassa pātukammāyā ’’ ti ?
‘‘ Akālo kho , āvuso lakkhaṇa , etassa pañhassa .
Bhagavato maṃ santike etaṃ pañhaṃ pucchā ’’ ti .
AthaP2.255 kho āyasmā ca lakkhaṇo āyasmā ca mahāmoggallānoT2.299 rājagahe piṇḍāya caritvā pacchābhattaṃ piṇḍapātapaṭikkantā yena bhagavā tenupasaṅkamiṃsu ;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu .
Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā lakkhaṇo āyasmantaṃ mahāmoggallānaṃ etadavoca –
‘‘ idhāyasmā mahāmoggallāno gijjhakūṭā pabbatā orohanto aññatarasmiṃ padese sitaṃ pātvākāsi .
Ko nu kho , āvuso moggallāna , hetu ko paccayo sitassa pātukammāyā ’’ ti ?
‘‘ Idhāhaṃ , āvuso , gijjhakūṭā pabbatā orohanto addasaṃ aṭṭhikasaṅkhalikaṃ vehāsaṃ gacchantiṃ .
Tamenaṃ gijjhāpi kākāpi kulalāpi anupatitvāM1.447V1.232 anupatitvā phāsuḷantarikāhi vitudenti vitacchenti virājenti [ vitudenti ( sī .), vitacchenti vibhajenti ( pī . ka .)].
Sā sudaṃ aṭṭassaraṃ karoti .
Tassa mayhaṃ , āvuso , etadahosi –
‘ acchariyaṃ vata , bho , abbhutaṃ vata , bho !
Evarūpopi nāma satto bhavissati !
Evarūpopi nāma yakkho bhavissati !
Evarūpopi nāma attabhāvapaṭilābho bhavissatī ’’’ ti !!
Atha kho bhagavā bhikkhū āmantesi –
‘‘ cakkhubhūtā vata , bhikkhave , sāvakā viharanti ;
ñāṇabhūtā vata , bhikkhave , sāvakā viharanti , yatra hi nāma sāvako evarūpaṃ ñassati vā dakkhati vā sakkhiṃ vā karissati .
Pubbeva me so , bhikkhave , satto diṭṭho ahosi , api cāhaṃ na byākāsiṃ .
Ahañcetaṃ [ ahamevetaṃ ( sī .)] byākareyyaṃ , pare ca me [ pare me ( sī .)] na saddaheyyuṃ .
Ye me na saddaheyyuṃ , tesaṃ taṃ assa dīgharattaṃ ahitāya dukkhāya .
Eso , bhikkhave , satto imasmiṃyeva rājagahe goghātakoT2.300 ahosi .
So tassa kammassa vipākena bahūni vassāni bahūni vassasatāni bahūni vassasahassāni bahūni vassasatasahassāni niraye paccitvā tasseva kammassa vipākāvasesenaP2.256 evarūpaṃ attabhāvapaṭilābhaṃ paṭisaṃvedayatī ’’ ti .( Sabbesaṃ suttantānaṃ eseva peyyālo ).
Paṭhamaṃ .

2. Pesisuttaṃ

203.‘‘ Idhāhaṃ , āvuso , gijjhakūṭā pabbatā orohanto addasaṃ maṃsapesiṃ vehāsaṃ gacchantiṃ .
Tamenaṃ gijjhāpi kākāpi kulalāpi anupatitvā anupatitvā vitacchenti virājenti [ virājenti ( sī . syā . kaṃ .), vibhajenti ( pī . ka .)].
Sā sudaṃ aṭṭassaraṃ karoti … pe … eso , bhikkhave , satto imasmiṃyeva rājagahe goghātako ahosi … pe ….
Dutiyaṃ .

3. Piṇḍasuttaṃ

204.‘‘ Idhāhaṃ , āvuso , gijjhakūṭā pabbatā orohanto addasaṃ maṃsapiṇḍaṃ vehāsaṃ gacchantaṃ .
Tamenaṃ gijjhāpi kākāpi kulalāpi anupatitvā anupatitvā vitacchenti virājentiV1.233 .
Sā sudaṃ aṭṭassaraṃ karoti … pe … eso , bhikkhave , satto imasmiṃyeva rājagahe sākuṇiko ahosi … pe ….
Tatiyaṃ .

4. Nicchavisuttaṃ

205.‘‘ IdhāhaṃM1.448 , āvuso , gijjhakūṭā pabbatā orohanto addasaṃ nicchaviṃ purisaṃ vehāsaṃ gacchantaṃ .
Tamenaṃ gijjhāpi kākāpi kulalāpi anupatitvā anupatitvā vitacchenti virājenti .
So sudaṃ aṭṭassaraṃ karoti … pe … eso , bhikkhave , satto imasmiṃyeva rājagahe orabbhiko ahosi … pe ….
Catutthaṃ .

5. Asilomasuttaṃ

206.‘‘ IdhāhaṃT2.301P2.257 , āvuso , gijjhakūṭā pabbatā orohanto addasaṃ asilomaṃ purisaṃ vehāsaṃ gacchantaṃ .
Tassa te asī uppatitvā uppatitvā tasseva kāye nipatanti .
So sudaṃ aṭṭassaraṃ karoti … pe … eso , bhikkhave , satto imasmiṃyeva rājagahe sūkariko ahosi … pe ….
Pañcamaṃ .

6. Sattisuttaṃ

207.‘‘ Idhāhaṃ , āvuso , gijjhakūṭā pabbatā orohanto addasaṃ sattilomaṃ purisaṃ vehāsaṃ gacchantaṃ .
Tassa tā sattiyo uppatitvā uppatitvā tasseva kāye nipatanti .
So sudaṃ aṭṭassaraṃ karoti … pe … eso , bhikkhave , satto imasmiṃyeva rājagahe māgaviko ahosi … pe ….
Chaṭṭhaṃ .

7. Usulomasuttaṃ

208.‘‘ Idhāhaṃ , āvuso , gijjhakūṭā pabbatā orohanto addasaṃ usulomaṃ purisaṃ vehāsaṃ gacchantaṃ .
Tassa te usū uppatitvā uppatitvā tasseva kāye nipatanti .
So sudaṃ aṭṭassaraṃV1.234 karoti … pe … eso , bhikkhave , satto imasmiṃyeva rājagahe kāraṇiko ahosi … pe ….
Sattamaṃ .

8. Sūcilomasuttaṃ

209.‘‘ Idhāhaṃ , āvuso , gijjhakūṭā pabbatā orohanto addasaṃ sūcilomaṃ purisaṃ vehāsaṃ gacchantaṃ .
Tassa tā sūciyo uppatitvā uppatitvā tasseva kāye nipatanti .
So sudaṃ aṭṭassaraṃ karoti … pe … esoM1.449 , bhikkhave , satto imasmiṃyeva rājagahe sūto [ sārathiko ( ka . vinayepi )] ahosi … pe ….
Aṭṭhamaṃ .

9. Dutiyasūcilomasuttaṃ

210.‘‘ Idhāhaṃ , āvuso , gijjhakūṭā pabbatā orohanto addasaṃ sūcilomaṃ purisaṃ vehāsaṃ gacchantaṃ .
TassaP2.258 tā sūciyo sīse pavisitvā mukhato nikkhamanti ;
mukhe pavisitvā urato nikkhamanti ;
ure pavisitvā udarato nikkhamanti ;
udare pavisitvā ūrūhi nikkhamanti ;
ūrūsu pavisitvāT2.302 jaṅghāhi nikkhamanti ;
jaṅghāsu pavisitvā pādehi nikkhamanti ;
so sudaṃ aṭṭassaraṃ karoti … pe … eso , bhikkhave , satto imasmiṃyeva rājagahe sūcako ahosi … pe ….
Navamaṃ .

10. Kumbhaṇḍasuttaṃ

211.‘‘ Idhāhaṃ , āvuso , gijjhakūṭā pabbatā orohanto addasaṃ kumbhaṇḍaṃ purisaṃ vehāsaṃ gacchantaṃ .
So gacchantopi teva aṇḍe khandhe āropetvā gacchati .
Nisīdantopi tesveva aṇḍesu nisīdati .
Tamenaṃ gijjhāpi kākāpi kulalāpi anupatitvā anupatitvā vitacchenti virājenti .
So sudaṃ aṭṭassaraṃ karoti … pe … eso , bhikkhave , satto imasmiṃyeva rājagahe gāmakūṭako ahosi … pe ….
Dasamaṃ .
Paṭhamo vaggo .
TassuddānaṃV1.235 –
Aṭṭhi pesi ubho gāvaghātakā ,
Piṇḍo sākuṇiyo nicchavorabbhi ;
Asi sūkariko sattimāgavi ,
Usu kāraṇiko sūci sārathi ;
Yo ca sibbiyati sūcako hi so ,
Aṇḍabhāri ahu gāmakūṭakoti .

2. Dutiyavaggo

1. Sasīsakasuttaṃ

212. EvaṃT2.303M1.450P2.259 me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ rājagahe veḷuvane .
‘‘ Idhāhaṃ , āvuso , gijjhakūṭā pabbatā orohanto addasaṃ purisaṃ gūthakūpe sasīsakaṃ nimuggaṃ … pe … eso , bhikkhave , satto imasmiṃyeva rājagahe pāradāriko ahosi … pe ….
Paṭhamaṃ .

2. Gūthakhādasuttaṃ

213.‘‘ Idhāhaṃ , āvuso , gijjhakūṭā pabbatā orohanto addasaṃ purisaṃ gūthakūpe nimuggaṃ ubhohi hatthehi gūthaṃ khādantaṃ … pe … eso , bhikkhave , satto imasmiṃyeva rājagahe duṭṭhabrāhmaṇo ahosi .
So kassapassa sammāsambuddhassa pāvacane bhikkhusaṅghaṃ bhattena nimantetvā doṇiyo [ doṇiyā ( syā . kaṃ . pī . ka .)] gūthassa pūrāpetvā etadavoca – aho bhonto , yāvadatthaṃ bhuñjantu ceva harantu cāti … pe ….
Dutiyaṃ .

3. Nicchavitthisuttaṃ

214.‘‘ IdhāhaṃV1.236 , āvuso , gijjhakūṭā pabbatā orohanto addasaṃ nicchaviṃ itthiṃ vehāsaṃ gacchantiṃ .
Tamenaṃ gijjhāpi kākāpi kulalāpi anupatitvā anupatitvā vitacchenti virājenti .
Sā sudaṃ aṭṭassaraṃ karoti … pe … esā , bhikkhave , itthī imasmiṃyeva rājagahe aticārinī ahosi … pe ….
Tatiyaṃ .

4. Maṅgulitthisuttaṃ

215.‘‘ IdhāhaṃP2.260 , āvuso , gijjhakūṭā pabbatā orohanto addasaṃ itthiṃ duggandhaṃ maṅguliṃ vehāsaṃ gacchantiṃ .
Tamenaṃ gijjhāpi kākāpi kulalāpiT2.304 anupatitvā anupatitvā vitacchenti virājenti .
Sā sudaṃ aṭṭassaraṃ karoti … pe … esā , bhikkhave , itthī imasmiṃyeva rājagahe ikkhaṇikā ahosi … pe ….
Catutthaṃ .

5. Okilinīsuttaṃ

216.‘‘ IdhāhaṃM1.451 , āvuso , gijjhakūṭā pabbatā orohanto addasaṃ itthiṃ uppakkaṃ okiliniṃ okiriniṃ vehāsaṃ gacchantiṃ .
Sā sudaṃ aṭṭassaraṃ karoti … pe … esā , bhikkhave , itthī kaliṅgassa rañño aggamahesī ahosi .
Sā issāpakatā sapattiṃ aṅgārakaṭāhena okiri … pe ….
Pañcamaṃ .

6. Asīsakasuttaṃ

217.‘‘ Idhāhaṃ , āvuso , gijjhakūṭā pabbatā orohanto addasaṃ asīsakaṃ kabandhaṃ [ kavandhaṃ ( sī . pī .)] vehāsaṃ gacchantaṃ .
Tassa ure akkhīni ceva honti mukhañca .
Tamenaṃ gijjhāpi kākāpi kulalāpi anupatitvā anupatitvā vitacchenti virājenti .
So sudaṃ aṭṭassaraṃ karoti … pe … eso , bhikkhave , satto imasmiṃyeva rājagahe hāriko nāma coraghātako ahosi … pe ….
Chaṭṭhaṃ .

7. Pāpabhikkhusuttaṃ

218.‘‘ IdhāhaṃV1.237 , āvuso , gijjhakūṭā pabbatā orohanto addasaṃ bhikkhuṃ vehāsaṃ gacchantaṃ .
Tassa saṅghāṭipi ādittā sampajjalitā sajotibhūtā [ sañjotibhūtā ( syā . kaṃ .)], pattopi āditto sampajjalito sajotibhūto , kāyabandhanampiP2.261 ādittaṃ sampajjalitaṃ sajotibhūtaṃ , kāyopi āditto sampajjalito sajotibhūto .
So sudaṃ aṭṭassaraṃ karoti … pe … eso , bhikkhave , bhikkhu kassapassa sammāsambuddhassa pāvacane pāpabhikkhu ahosi … pe ….
Sattamaṃ .

8. Pāpabhikkhunīsuttaṃ

219.‘‘ AddasaṃT2.305 bhikkhuniṃ vehāsaṃ gacchantiṃ .
Tassā saṅghāṭipi ādittā … pe … pāpabhikkhunī ahosi … pe ….
Aṭṭhamaṃ .

9. Pāpasikkhamānasuttaṃ

220.‘‘ AddasaṃM1.452 sikkhamānaṃ vehāsaṃ gacchantiṃ .
Tassā saṅghāṭipi ādittā … pe … pāpasikkhamānā ahosi … pe ….
Navamaṃ .

10. Pāpasāmaṇerasuttaṃ

221.‘‘ Addasaṃ sāmaṇeraṃ vehāsaṃ gacchantaṃ .
Tassa saṅghāṭipi ādittā … pe … pāpasāmaṇero ahosi … pe ….
Dasamaṃ .

11. Pāpasāmaṇerīsuttaṃ

222.‘‘ Idhāhaṃ , āvuso , gijjhakūṭā pabbatā orohanto addasaṃ sāmaṇeriṃ vehāsaṃ gacchantiṃ .
Tassā saṅghāṭipi ādittā sampajjalitā sajotibhūtā , pattopi āditto sampajjalitoV1.238 sajotibhūto , kāyabandhanampi ādittaṃ sampajjalitaṃ sajotibhūtaṃ , kāyopi āditto sampajjalito sajotibhūto .
Sā sudaṃ aṭṭassaraṃ karoti .
Tassa mayhaṃ , āvuso , etadahosi –
‘ acchariyaṃ vata , bho , abbhutaṃ vata , bho !
Evarūpopi nāma satto bhavissati !
Evarūpopi nāma yakkho bhavissati !
Evarūpopi nāma attabhāvapaṭilābho bhavissatī ’’’ ti !!
Atha kho bhagavā bhikkhū āmantesi –
‘‘ cakkhubhūtā vata , bhikkhave , sāvakā viharanti ;
ñāṇabhūtā vata , bhikkhave , sāvakā viharanti , yatra hi nāma sāvako evarūpaṃ ñassati vā dakkhati vā sakkhiṃ vā karissati .
PubbevaP2.262 me sā , bhikkhave , sāmaṇerī diṭṭhā ahosi .
Api cāhaṃ na byākāsiṃ .
Ahañcetaṃ byākareyyaṃ , pare ca me na saddaheyyuṃ .
Ye me na saddaheyyuṃ , tesaṃ taṃ assa dīgharattaṃ ahitāyaT2.306 dukkhāya .
Esā , bhikkhave , sāmaṇerī kassapassa sammāsambuddhassa pāvacane pāpasāmaṇerī ahosi .
Sā tassa kammassa vipākena bahūni vassāni bahūni vassasatāni bahūni vassasahassāni bahūni vassasatasahassāni niraye paccitvā tasseva kammassa vipākāvasesena evarūpaṃ attabhāvapaṭilābhaṃ paṭisaṃvedayatī ’’ ti .
Ekādasamaṃ .
Dutiyo vaggo .
Tassuddānaṃ –
KūpeM1.453 nimuggo hi so pāradāriko ;
Gūthakhādi ahu duṭṭhabrāhmaṇo .
Nicchavitthi aticārinī ahu ;
Maṅgulitthi ahu ikkhaṇitthikā .
Okilini sapattaṅgārokiri ;
Sīsacchinno ahu coraghātako .
BhikkhuV1.239 bhikkhunī sikkhamānā ;
Sāmaṇero atha sāmaṇerikā .
Kassapassa vinayasmiṃ pabbajjaṃ ;
Pāpakammaṃ kariṃsu tāvadeti .
Lakkhaṇasaṃyuttaṃ samattaṃ .