Dhammuddesavāro
Paṭhamacittakathāvaṇṇanā
365. Kusale
V0.115 vuttanayaṃ anugantvā yathānurūpaṃ veditabbatāya ‘‘ vuttanayenā ’’ ti āha .Gantabbābhāvatoti bujjhitabbābhāvato .
Diṭṭhiyā gatamattan ti diṭṭhiyā gatimattaṃ gahaṇamattaṃ .
Āsannakāraṇattā ayonisomanasikārassa visuṃ gahaṇaṃ ekantakāraṇattā ca .
Satisaṃvaroti idha sītādīhi phuṭṭhassa appamajjanaṃ khamanaṃ daṭṭhabbaṃ .
Pahānasaṃvaroti vīriyasaṃvaro .
Assādadassanan ti assādadiṭṭhi .
Phalaṭṭhena paccupaṭṭhānena asammāpaṭipattipaccupaṭṭhānomoho , sammāpaṭipattipaṭipakkhabhāvaggahaṇākāro vā .
Sabbassa lobhassa abhijjhābhāve satipi visesayuttāya abhijjhāya kammapathappattāya idhuppajjamānāya lakkhaṇādiṃ dassetuṃ ‘‘ sā parasampattīnan ’’ tiādimāha .
Attano pariṇāmanassa purecārikā taṇhābhirati abhirati .
Anupaparikkhā
M0.120 moho .Mohavasena hi diṭṭhivasena vā avatthusmiṃ sānunayo adhimokkho uppajjatīti .
Asatiyacitteti ahirikādīhi ārakkharahitacitte .
Satirahitattā satipaṭipakkhattā cāti etena satirahitā satipaṭipakkhā ca akusalā khandhā eva micchāsatīti dasseti .
Te pana upanāhādippavattiyaṃ cirakatādisallakkhaṇe paṭusaññāsampayuttā daṭṭhabbā .
Sadarathādibhāvo avisesena kilesasampayogato vutto lahutādiekantapaṭipakkhānaṃ thinamiddhādīnaṃ kesañci idha abhāvā .
Avūpasamoti asannisinnasabbhāvamāha .
Anavaṭṭhānarasan ti calanakiccaṃ .
Cetaso avūpasameti nipphādetabbe payojane bhummaṃ , avūpasamapaccayabhūtaṃ ārammaṇaṃ vā ‘‘ avūpasamo ’’ ti vuttaṃ .
Dhammuddesavārakathāvaṇṇanā niṭṭhitā .