Koṭṭhāsavāravaṇṇanā
58-120.
Niddesavāre
V0.94 pucchādīnaṃ paccekaṃ anekattepi pucchādibhāvena ekattaṃ upanetvā catuparicchedatā vuttā .Cattāro dveti evamādikaṃ saṅkhipitvā saha vā gahaṇaṃ saṅgaho .
Ṭhapetvā yevāpanaketi saṅgahetabbe sandhāya vuttaṃ .
Te hi visuṃ visuṃ uddiṭṭhattā niddiṭṭhattā ca vippakiṇṇāti saṅgahetabbā honti , na yevāpanakā saṅgahagamaneneva tathā avippakiṇṇattā .
Yasmā pana saṅkhārakkhandhapariyāpannā honti , tasmā taṃniddese akhandhabhāvanivāraṇatthaṃ yevāpanātveva vuttāti na yevāpanakā ṭhapetabbāti .
Paccayasaṅkhātenāti āhārapaccayasaṅkhātenāti vuttaṃ hoti .
Atha vā ‘‘ hetu paccayo ’’ ti etesu dvīsu janako hetu upatthambhako paccayoti evaṃ visesavantesu paccayasaṅkhātena .
Yathā hi kabaḷīkārāhāro ojaṭṭhamakarūpāharaṇena rūpakāyaṃ upatthambheti , evamimepi vedanādiāharaṇena nāmakāyanti .
Tathā ca hontīti sādhāraṇe sahajātādipaccaye sandhāyāha .
Aññathā cāti aññena ca ekenākārena paccayā hontiyevāti āhārāti vuccantīti attho .
Tasmā āharaṇakiccarahitānaṃ hetuadhipatiādīnaṃ natthi āhārabhāvappasaṅgo .
Tisso ca vedanā āharatītiādi yathāsambhavavasena vuttaṃ , na imasmiṃyeva citte phassādivasena .
Tayo ca bhaveti kāmādibhavabhūtaṃ viññāṇaṃ visesena , avisesena ca pañcupādānakkhandhe .
Ārammaṇaṃ upagantvā nijjhāyanaṃ cintanaṃ upanijjhāyanaṃ .
Hetvaṭṭhenāti upāyatthena , na mūlatthena .
Pubbabhāge gato paṭipanno nānākkhaṇiko aṭṭhaṅgiko maggo lokuttarakkhaṇeva saha pavatto yathāgatamaggoti vutto .
Vipassanākkhaṇato pubbeva kāyakammādīnaṃ suparisuddhatāya aṭṭhaṅgikamaggupanissayassa ‘‘ ariyo aṭṭhaṅgiko maggo bhāvanāpāripūriṃ gacchatī ’’ ti
M0.99 ( ma . ni .3.431) evaṃ vuttena pariyāyena pubbabhāgamaggassa aṭṭhaṅgikatā yathāgatavacanena dīpitā , na ekakkhaṇe aṭṭhannaṃ aṅgānaṃ sabbhāvāti evamassapi pariyāyadesanatā veditabbā .Vijānanameva cittavicittatāti ‘‘ cittavicittaṭṭhena ekova dhammo viññāṇakkhandho ’’ ti āha .
Cattāro khandhā hontītiādīsu vedanākkhandhādīnaṃ saṅgahe katepi puna ‘‘ eko vedanākkhandho hotī ’’ tiādivacanaṃ na aneke vedanākkhandhādayo jātiniddesena idha vuttāti dassanatthaṃ .
Indriyesu ca ekassa jātiniddesabhāve paṭikkhitte aññesaṃ indriyānaṃ āhārādīnañca tappaṭikkhepo kato hotīti pubbaṅgamassa manindriyasseva katoti daṭṭhabbo .
Koṭṭhāsavāravaṇṇanā niṭṭhitā .