Issues
Select Version
Suttanipāta-aṭṭhakathā
Suttanipāta-aṭṭhakathā

6. Upasīvasuttavaṇṇanā

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

6. Upasīvasuttavaṇṇanā

1076. EkoV2.284 ahan ti upasīvasuttaṃ .
Tattha mahantamoghan ti mahantaṃ oghaṃ .
Anissitoti puggalaṃ vā dhammaṃ vā anissito .
No visahāmīti na sakkomi .
Ārammaṇan ti nissayaṃ .
Yaṃ nissitoti yaṃ puggalaṃ vā dhammaṃ vā nissito .
1077. Idāni yasmā so brāhmaṇo ākiñcaññāyatanalābhī tañca santampi nissayaṃ na jānāti , tenassa bhagavā tañca nissayaṃ uttari ca niyyānapathaṃ dassento ‘‘ ākiñcaññan ’’ ti gāthamāha .
Tattha pekkhamānoti taṃ ākiñcaññāyatanasamāpattiṃ sato samāpajjitvā vuṭṭhahitvā ca aniccādivasena passamāno .
Natthīti nissāyāti taṃ ‘‘ natthi kiñcī ’’ ti pavattasamāpattiṃ ārammaṇaṃ katvā .
Tarassu oghan ti tato pabhuti pavattāya vipassanāya yathānurūpaṃ catubbidhampi oghaṃ tarassu .
Kathāhīti kathaṃkathāhi .
Taṇhakkhayaṃ nattamahābhipassāti rattindivaṃ nibbānaṃ vibhūtaṃ katvā passa .
Etenassa diṭṭhadhammasukhavihāraṃ katheti .
1078-9.
Idāni ‘‘ kāme pahāyā ’’ ti sutvā vikkhambhanavasena attanā pahīne kāme sampassamāno ‘‘ sabbesū ’’ ti gāthamāha .
Tattha hitvā maññan ti aññaṃ tato heṭṭhā chabbidhampi samāpattiṃP2.594 hitvā .
Saññāvimokkhe parameti sattasu saññāvimokkhesu uttame ākiñcaññāyatane .
Tiṭṭhe nuM2.309 so tattha anānuyāyīti so puggalo tattha ākiñcaññāyatanabrahmaloke avigacchamāno tiṭṭheyya nūti pucchati .
Athassa bhagavā saṭṭhikappasahassamattaṃyeva ṭhānaṃ anujānanto tatiyagāthamāha .
1080. Evaṃ tassa tattha ṭhānaṃ sutvā idānissa sassatucchedabhāvaṃ pucchanto ‘‘ tiṭṭhe ce ’’ ti gāthamāha .
Tattha pūgampi vassānan ti anekasaṅkhyampi vassānaṃ , gaṇarāsinti attho .
‘‘ Pūgampi vassānī ’’ tipi pāṭho , tattha vibhattibyattayena sāmivacanassa paccattavacanaṃ kattabbaṃ , pūganti vā etassa bahūnīti attho vattabbo .
‘‘ Pūgānī ’’ ti vāpi paṭhanti , purimapāṭhoyeva sabbasundaro .
Tattheva so sīti siyā vimuttoti so puggalo tatthevākiñcaññāyatane nānādukkhehiV2.285 vimutto sītibhāvappatto bhaveyya , nibbānappatto sassato hutvā tiṭṭheyyāti adhippāyo .
Cavetha viññāṇaṃ tathāvidhassāti udāhu tathāvidhassa viññāṇaṃ anupādāya parinibbāyeyyāti ucchedaṃ pucchati , paṭisandhiggahaṇatthaṃ vāpi bhaveyyāti paṭisandhimpi tassa pucchati .
1081. Athassa bhagavā ucchedasassataṃ anupagamma tattha uppannassa ariyasāvakassa anupādāya parinibbānaṃ dassento ‘‘ accī yathā ’’ ti gāthamāha .
Tattha atthaṃ paletīti atthaṃ gacchati .
Na upeti saṅkhan ti ‘‘ asukaṃ nāma disaṃ gato ’’ ti vohāraṃ na gacchati .
Evaṃ munī nāmakāyā vimuttoti evaṃ tattha uppanno sekkhamuni pakatiyā pubbeva rūpakāyā vimutto tattha catutthamaggaṃ nibbattetvā dhammakāyassa pariññātattā puna nāmakāyāpi vimutto ubhatobhāgavimutto khīṇāsavo hutvā anupādāparinibbānasaṅkhātaṃ atthaṃ paleti , na upeti saṅkhaṃ ‘‘ khattiyo vā brāhmaṇo vā ’’ ti evamādikaṃ .
1082. IdāniP2.595 ‘‘ atthaṃ paletī ’’ ti sutvā tassa yoniso atthaṃ asallakkhento ‘‘ atthaṅgato so ’’ ti gāthamāha .
Tassattho – so atthaṅgato udāhu natthi , udāhu ve sassatiyā sassatabhāvena arogo avipariṇāmadhammo soti evaṃ taṃ me munī sādhu viyākarohi .
Kiṃ kāraṇaṃ ?
Tathā hi te vidito esa dhammoti .
1083. AthassaM2.310 bhagavā tathā avattabbataṃ dassento ‘‘ atthaṅgatassā ’’ ti gāthamāha .
Tattha atthaṅgatassāti anupādāparinibbutassa .
Na pamāṇamatthīti rūpādippamāṇaṃ natthi .
Yena naṃ vajjun ti yena rāgādinā naṃ vadeyyuṃ .
Sabbesu dhammesūti sabbesu khandhādidhammesu .
Sesaṃ sabbattha pākaṭameva .
Evaṃ bhagavā imaṃ suttaṃ arahattanikūṭeneva desesi .
Desanāpariyosāne ca vuttasadiso eva dhammābhisamayo ahosīti .
Paramatthajotikāya khuddaka-aṭṭhakathāya
Suttanipāta-aṭṭhakathāya upasīvasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .