1. Avijjāsuttaṃ
61.‘‘ Purimā
M3.346V3.94P5.113 , bhikkhave , koṭi na paññāyati avijjāya –‘ ito pubbe avijjā nāhosi , atha pacchā samabhavī ’ ti .
Evañcetaṃ , bhikkhave , vuccati , atha ca pana paññāyati –
‘ idappaccayā avijjā ’ ti .
‘‘ Avijjampāhaṃ [ avijjampahaṃ ( sī . syā .)], bhikkhave , sāhāraṃ vadāmi , no anāhāraṃ .
Ko cāhāro avijjāya ?
‘ Pañca nīvaraṇā ’ tissa vacanīyaṃ .
Pañcapāhaṃ , bhikkhave , nīvaraṇe sāhāre vadāmi
T5.121 , no anāhāre .Ko cāhāro pañcannaṃ nīvaraṇānaṃ ?
‘ Tīṇi duccaritānī ’ tissa vacanīyaṃ .
Tīṇipāhaṃ , bhikkhave , duccaritāni sāhārāni vadāmi , no anāhārāni .
Ko cāhāro tiṇṇaṃ duccaritānaṃ ?
‘ Indriyaasaṃvaro ’ tissa vacanīyaṃ .
Indriyaasaṃvarampāhaṃ , bhikkhave , sāhāraṃ vadāmi , no anāhāraṃ .
Ko cāhāro indriyaasaṃvarassa ?
‘ Asatāsampajaññan ’ tissa vacanīyaṃ .
Asatāsampajaññampāhaṃ , bhikkhave , sāhāraṃ vadāmi , no anāhāraṃ .
Ko cāhāro asatāsampajaññassa ?
‘ Ayonisomanasikāro ’ tissa vacanīyaṃ .
Ayonisomanasikārampāhaṃ , bhikkhave , sāhāraṃ vadāmi , no anāhāraṃ .
Ko cāhāro ayonisomanasikārassa ?
‘ Assaddhiyan ’ tissa vacanīyaṃ .
Assaddhiyampāhaṃ , bhikkhave , sāhāraṃ vadāmi , no anāhāraṃ .
Ko cāhāro assaddhiyassa ?
‘ Asaddhammassavanan ’ tissa vacanīyaṃ .
Asaddhammassavanampāhaṃ , bhikkhave , sāhāraṃ vadāmi , no anāhāraṃ .
Ko cāhāro asaddhammassavanassa ?
‘ Asappurisasaṃsevo ’ tissa vacanīyaṃ .
‘‘ Iti kho , bhikkhave , asappurisasaṃsevo paripūro asaddhammassavanaṃ paripūreti , asaddhammassavanaṃ paripūraṃ assaddhiyaṃ paripūreti , assaddhiyaṃ paripūraṃ ayonisomanasikāraṃ paripūreti , ayonisomanasikāro paripūro asatāsampajaññaṃ paripūreti , asatāsampajaññaṃ paripūraṃ indriyaasaṃvaraṃ
P5.114 paripūreti , indriyaasaṃvaro paripūro tīṇi duccaritāni paripūreti , tīṇiV3.95 duccaritāni paripūrāni pañca nīvaraṇe paripūrenti , pañca nīvaraṇā paripūrā avijjaṃ paripūrenti .Evametissā avijjāya āhāro hoti , evañca pāripūri .
‘‘ Seyyathāpi
M3.347 , bhikkhave , uparipabbate thullaphusitakeT5.122 deve vassante ()[( galagalāyante )( sī .),( gaḷagaḷāyante )( syā .)] taṃ udakaṃ yathāninnaṃ pavattamānaṃ pabbatakandarapadarasākhā paripūreti , pabbatakandarapadarasākhā paripūrā kusobbhe [ kussubbhe ( sī .), kusubbhe ( syā .), kusombhe ( ka .) a . ni .3.96] paripūrenti .Kusobbhā paripūrā mahāsobbhe [ mahāsombhe ( ka .)] paripūrenti , mahāsobbhā paripūrā kunnadiyo paripūrenti , kunnadiyo paripūrā mahānadiyo paripūrenti , mahānadiyo paripūrā mahāsamuddaṃ sāgaraṃ paripūrenti ;
evametassa mahāsamuddassa sāgarassa āhāro hoti , evañca pāripūri .
‘‘ Evamevaṃ kho , bhikkhave , asappurisasaṃsevo paripūro asaddhammassavanaṃ paripūreti , asaddhammassavanaṃ paripūraṃ assaddhiyaṃ paripūreti , assaddhiyaṃ paripūraṃ ayonisomanasikāraṃ paripūreti , ayonisomanasikāro paripūro asatāsampajaññaṃ paripūreti , asatāsampajaññaṃ paripūraṃ indriyaasaṃvaraṃ paripūreti , indriyaasaṃvaro paripūro tīṇi duccaritāni paripūreti , tīṇi duccaritāni paripūrāni pañca nīvaraṇe paripūrenti , pañca nīvaraṇā paripūrā avijjaṃ paripūrenti ;
evametissā avijjāya āhāro hoti , evañca pāripūri .
‘‘ Vijjāvimuttimpāhaṃ , bhikkhave , sāhāraṃ vadāmi , no anāhāraṃ .
Ko cāhāro vijjāvimuttiyā ?
‘ Satta bojjhaṅgā ’ tissa vacanīyaṃ .
Sattapāhaṃ , bhikkhave , bojjhaṅge sāhāre vadāmi , no anāhāre .
Ko cāhāro sattannaṃ bojjhaṅgānaṃ ?
‘ Cattāro satipaṭṭhānā ’ tissa vacanīyaṃ .
Cattāropāhaṃ , bhikkhave , satipaṭṭhāne sāhāre vadāmi , no anāhāre .
Ko cāhāro catunnaṃ satipaṭṭhānānaṃ ?
‘ Tīṇi sucaritānī ’ tissa
P5.115 vacanīyaṃ .Tīṇipāhaṃ , bhikkhave , sucaritāni sāhārāni vadāmi , no anāhārāni .
Ko cāhāro tiṇṇaṃ sucaritānaṃ ?
‘ Indriyasaṃvaro ’ tissa
T5.123 vacanīyaṃ .Indriyasaṃvarampāhaṃ , bhikkhave , sāhāraṃ vadāmi , no anāhāraṃ .
Ko cāhāro indriyasaṃvarassa ?
‘ Satisampajaññan ’ tissa vacanīyaṃ .
Satisampajaññampāhaṃ , bhikkhave , sāhāraṃ vadāmi , no anāhāraṃ .
Ko cāhāro satisampajaññassa ?
‘ Yonisomanasikāro ’ tissa vacanīyaṃ .
Yonisomanasikārampāhaṃ , bhikkhave , sāhāraṃ vadāmi , no anāhāraṃ .
Ko cāhāro yonisomanasikārassa ?
‘ Saddhā ’ tissa vacanīyaṃ .
Saddhampāhaṃ , bhikkhave , sāhāraṃ vadāmi , no anāhāraṃ .
Ko cāhāro saddhāya
M3.348 ?‘ Saddhammassavanan ’ tissa vacanīyaṃ .
Saddhammassavanampāhaṃ , bhikkhave
V3.96 , sāhāraṃ vadāmi , no anāhāraṃ .Ko cāhāro saddhammassavanassa ?
‘ Sappurisasaṃsevo ’ tissa vacanīyaṃ .
‘‘ Iti kho , bhikkhave , sappurisasaṃsevo paripūro saddhammassavanaṃ paripūreti , saddhammassavanaṃ paripūraṃ saddhaṃ paripūreti , saddhā paripūrā yonisomanasikāraṃ paripūreti , yonisomanasikāro paripūro satisampajaññaṃ paripūreti , satisampajaññaṃ paripūraṃ indriyasaṃvaraṃ paripūreti , indriyasaṃvaro paripūro tīṇi sucaritāni paripūreti , tīṇi sucaritāni paripūrāni cattāro satipaṭṭhāne paripūrenti , cattāro satipaṭṭhānā paripūrā satta bojjhaṅge paripūrenti , satta bojjhaṅgā paripūrā vijjāvimuttiṃ paripūrenti ;
evametissā vijjāvimuttiyā āhāro hoti , evañca pāripūri .
‘‘ Seyyathāpi , bhikkhave , uparipabbate thullaphusitake deve vassante taṃ udakaṃ yathāninnaṃ pavattamānaṃ pabbatakandarapadarasākhā paripūreti , pabbatakandarapadarasākhā paripūrā kusobbhe paripūrenti , kusobbhā paripūrā mahāsobbhe
T5.124 paripūrenti , mahāsobbhā paripūrā kunnadiyo paripūrenti , kunnadiyo paripūrā mahānadiyo paripūrenti , mahānadiyo paripūrā mahāsamuddaṃP5.116 sāgaraṃ paripūrenti ;evametassa mahāsamuddassa sāgarassa āhāro hoti , evañca pāripūri .
‘‘ Evamevaṃ kho , bhikkhave , sappurisasaṃsevo paripūro saddhammassavanaṃ paripūreti , saddhammassavanaṃ paripūraṃ saddhaṃ paripūreti , saddhā paripūrā yonisomanasikāraṃ paripūreti , yonisomanasikāro paripūro satisampajaññaṃ paripūreti , satisampajaññaṃ paripūraṃ indriyasaṃvaraṃ paripūreti , indriyasaṃvaro paripūro tīṇi sucaritāni paripūreti , tīṇi sucaritāni paripūrāni cattāro satipaṭṭhāne paripūrenti , cattāro satipaṭṭhānā paripūrā satta bojjhaṅge paripūrenti , satta bojjhaṅgā paripūrā vijjāvimuttiṃ paripūrenti ;
evametissā vijjāvimuttiyā āhāro hoti , evañca pāripūrī ’’ ti .
Paṭhamaṃ .