(21)1. Karajakāyavaggo
1. Paṭhamanirayasaggasuttaṃ
211.‘‘ Dasahi
T5.305M3.490V3.252P5.283 , bhikkhave , dhammehi samannāgato yathābhataṃ nikkhitto evaṃ niraye .Katamehi dasahi ?
Idha , bhikkhave , ekacco pāṇātipātī hoti luddo lohitapāṇi hatapahate niviṭṭho adayāpanno sabbapāṇabhūtesu [ natthettha pāṭhabhedo ].
‘‘ Adinnādāyī hoti .
Yaṃ taṃ parassa paravittūpakaraṇaṃ gāmagataṃ vā araññagataṃ vā , taṃ adinnaṃ theyyasaṅkhātaṃ ādātā hoti .
‘‘ Kāmesu micchācārī hoti .
Yā tā māturakkhitā piturakkhitā mātāpiturakkhitā bhāturakkhitā bhaginirakkhitā ñātirakkhitā gottarakkhitā dhammarakkhitā sasāmikā saparidaṇḍā antamaso mālāguḷaparikkhittāpi , tathārūpāsu cārittaṃ āpajjitā hoti .
‘‘ Musāvādī hoti .
Sabhaggato vā parisaggato vā ñātimajjhagato vā pūgamajjhagato vā rājakulamajjhagato vā abhinīto sakkhipuṭṭho –
‘ ehambho purisa , yaṃ jānāsi taṃ vadehī ’ ti , so ajānaṃ vā āha ‘ jānāmī ’ ti , jānaṃ vā āha ‘ na jānāmī ’ ti , apassaṃ vā āha ‘ passāmī ’ ti , passaṃ vā āha ‘ na passāmī ’ ti .
Iti attahetu vā parahetu vā āmisakiñcikkhahetu vā sampajānamusā bhāsitā hoti .
‘‘ Pisuṇavāco hoti – ito sutvā amutra akkhātā imesaṃ bhedāya , amutra vā sutvā imesaṃ akkhātā amūsaṃ bhedāya .
Iti samaggānaṃ vā bhettā bhinnānaṃ vā anuppadātā vaggārāmo
T5.306 vaggarato vagganandī , vaggakaraṇiṃ vācaṃ bhāsitā hoti .‘‘ Pharusavāco
V3.253 hoti – yā sā vācā aṇḍakā kakkasā parakaṭukā parābhisajjanī kodhasāmantā asamādhisaṃvattanikā , tathārūpiṃ vācaṃ bhāsitā hoti .‘‘ Samphappalāpī
M3.491 hoti akālavādī abhūtavādī anatthavādī adhammavādī avinayavādī , anidhānavatiṃ vācaṃ bhāsitā hoti akālena anapadesaṃ apariyantavatiṃ anatthasaṃhitaṃ .‘‘ Abhijjhālu
P5.284 hoti .Yaṃ taṃ parassa paravittūpakaraṇaṃ taṃ abhijjhātā hoti –
‘ aho vata yaṃ parassa taṃ mama assā ’ ti .
‘‘ Byāpannacitto hoti paduṭṭhamanasaṅkappo –
‘ ime sattā haññantu vā bajjhantu vā ucchijjantu vā vinassantu vā mā vā ahesun ’ ti .
‘‘ Micchādiṭṭhiko hoti viparītadassano –
‘ natthi dinnaṃ , natthi yiṭṭhaṃ , natthi hutaṃ , natthi sukatadukkaṭānaṃ kammānaṃ phalaṃ vipāko , natthi ayaṃ loko , natthi paro loko , natthi mātā , natthi pitā , natthi sattā opapātikā , natthi loke samaṇabrāhmaṇā sammaggatā sammāpaṭipannā ye imañca lokaṃ parañca lokaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā pavedentī ’ ti .
Imehi kho , bhikkhave , dasahi dhammehi samannāgato yathābhataṃ nikkhitto evaṃ niraye .
‘‘ Dasahi , bhikkhave , dhammehi samannāgato yathābhataṃ nikkhitto evaṃ sagge .
Katamehi dasahi ?
Idha , bhikkhave , ekacco pāṇātipātaṃ pahāya pāṇātipātā paṭivirato hoti nihitadaṇḍo nihitasattho lajjī dayāpanno , sabbapāṇabhūtahitānukampī viharati .
‘‘ Adinnādānaṃ pahāya adinnādānā paṭivirato hoti .
Yaṃ taṃ parassa paravittūpakaraṇaṃ gāmagataṃ vā araññagataṃ vā , na
T5.307 taṃ adinnaṃ theyyasaṅkhātaṃ ādātā hoti .‘‘ Kāmesumicchācāraṃ pahāya kāmesumicchācārā paṭivirato hoti .
Yā tā māturakkhitā … pe … antamaso mālāguḷaparikkhittāpi , tathārūpāsu na cārittaṃ āpajjitā hoti .
‘‘ Musāvādaṃ
V3.254 pahāya musāvādā paṭivirato hoti .Sabhaggato vā parisaggato vā ñātimajjhagato vā pūgamajjhagato vā rājakulamajjhagato vā abhinīto sakkhipuṭṭho –
‘ ehambho purisa , yaṃ jānāsi taṃ vadehī ’ ti , so ajānaṃ vā āha ‘ na jānāmī ’ ti , jānaṃ vā āha ‘ jānāmī ’ ti , apassaṃ vā āha ‘ na passāmī ’ ti , passaṃ vā āha ‘ passāmī ’ ti .
Iti attahetu vā parahetu vā āmisakiñcikkhahetu vā na sampajānamusā
P5.285 bhāsitā hoti .‘‘ Pisuṇavācaṃ
M3.492 pahāya pisuṇāya vācāya paṭivirato hoti – na ito sutvā amutra akkhātā imesaṃ bhedāya , amutra vā sutvā imesaṃ akkhātā amūsaṃ bhedāya .Iti bhinnānaṃ vā sandhātā sahitānaṃ vā anuppadātā samaggārāmo samaggarato samagganandī , samaggakaraṇiṃ vācaṃ bhāsitā hoti .
‘‘ Pharusavācaṃ pahāya pharusāya vācāya paṭivirato hoti .
Yā sā vācā nelā kaṇṇasukhā pemanīyā hadayaṅgamā porī bahujanakantā bahujanamanāpā , tathārūpiṃ vācaṃ bhāsitā hoti .
‘‘ Samphappalāpaṃ pahāya samphappalāpā paṭivirato hoti kālavādī bhūtavādī , atthavādī dhammavādī vinayavādī , nidhānavatiṃ vācaṃ bhāsitā hoti kālena sāpadesaṃ pariyantavatiṃ atthasaṃhitaṃ .
‘‘ Anabhijjhālu hoti
T5.308 .Yaṃ taṃ parassa paravittūpakaraṇaṃ taṃ anabhijjhātā hoti –
‘ aho vata yaṃ parassa taṃ mama assā ’ ti .
‘‘ Abyāpannacitto hoti appaduṭṭhamanasaṅkappo –
‘ ime sattā averā hontu abyāpajjā anīghā , sukhī attānaṃ pariharantū ’ ti .
‘‘ Sammādiṭṭhiko hoti aviparītadassano –
‘ atthi dinnaṃ , atthi yiṭṭhaṃ , atthi hutaṃ , atthi sukaṭadukkaṭānaṃ kammānaṃ phalaṃ vipāko , atthi ayaṃ loko , atthi paro loko , atthi mātā , atthi pitā , atthi sattā opapātikā , atthi loke samaṇabrāhmaṇā sammaggatā sammāpaṭipannā
V3.255 ye imañca lokaṃ parañca lokaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā pavedentī ’ ti .Imehi kho , bhikkhave , dasahi dhammehi samannāgato yathābhataṃ nikkhitto evaṃ sagge ’’ ti .
Paṭhamaṃ .
2. Dutiyanirayasaggasuttaṃ
212.‘‘ Dasahi , bhikkhave , dhammehi samannāgato yathābhataṃ nikkhitto evaṃ niraye .
Katamehi dasahi ?
Idha , bhikkhave , ekacco pāṇātipātī hoti luddo lohitapāṇi hatapahate niviṭṭho adayāpanno sabbapāṇabhūtesu .
‘‘ Adinnādāyī hoti … kāmesumicchācārī hoti … musāvādī hoti … pisuṇavāco hoti … pharusavāco hoti
P5.286 … samphappalāpī hoti … abhijjhāluM3.493 hoti … byāpannacitto hoti … micchādiṭṭhiko hoti viparītadassano –‘ natthi dinnaṃ … pe … sayaṃ abhiññā sacchikatvā pavedentī ’ ti .
Imehi kho , bhikkhave , dasahi dhammehi samannāgato yathābhataṃ nikkhitto evaṃ niraye .
‘‘ Dasahi , bhikkhave , dhammehi samannāgato yathābhataṃ nikkhitto evaṃ sagge .
Katamehi dasahi ?
Idha , bhikkhave , ekacco pāṇātipātaṃ pahāya pāṇātipātā paṭivirato hoti nihitadaṇḍo nihitasattho lajjī dayāpanno , sabbapāṇabhūtahitānukampī viharati .
‘‘ Adinnādānaṃ pahāya adinnādānā paṭivirato hoti … kāmesumicchācāraṃ pahāya kāmesumicchācārā paṭivirato hoti … musāvādaṃ pahāya musāvādā paṭivirato hoti … pisuṇaṃ vācaṃ pahāya pisuṇāya vācāya paṭivirato hoti … pharusaṃ vācaṃ pahāya pharusāya vācāya paṭivirato hoti … samphappalāpaṃ pahāya samphappalāpā paṭivirato hoti … anabhijjhālu hoti … abyāpannacitto hoti … sammādiṭṭhiko hoti aviparītadassano –
‘ atthi dinnaṃ … pe … ye imañca lokaṃ parañca lokaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā pavedentī ’ ti .
Imehi kho , bhikkhave , dasahi dhammehi samannāgato yathābhataṃ nikkhitto evaṃ sagge ’’ ti .
Dutiyaṃ .
3. Mātugāmasuttaṃ
213.‘‘ Dasahi
V3.256 , bhikkhave , dhammehi samannāgato mātugāmo yathābhataṃ nikkhitto evaṃ niraye .Katamehi dasahi ?
Pāṇātipātī
P5.287 hoti … pe … adinnādāyī hoti … kāmesumicchācārī hoti … musāvādī hoti … pisuṇavāco hoti … pharusavāco hoti … samphappalāpī hoti … abhijjhālu hoti … byāpannacitto hoti … micchādiṭṭhiko hoti ….Imehi kho , bhikkhave , dasahi dhammehi samannāgato mātugāmo yathābhataṃ nikkhitto evaṃ niraye .
‘‘ Dasahi , bhikkhave , dhammehi samannāgato mātugāmo yathābhataṃ nikkhitto evaṃ sagge .
Katamehi dasahi ?
Pāṇātipātā paṭivirato hoti … pe … adinnādānā paṭivirato hoti … kāmesumicchācārā paṭivirato hoti … musāvādā paṭivirato hoti … pisuṇāya vācāya paṭivirato
M3.494 hoti … pharusāya vācāya paṭivirato hoti … samphappalāpā paṭivirato hoti … anabhijjhālu hoti … abyāpannacitto hoti … sammādiṭṭhiko hoti … imehi kho , bhikkhave , dasahi dhammehi samannāgato mātugāmo yathābhataṃ nikkhitto evaṃ sagge ’’ ti .Tatiyaṃ .
4. Upāsikāsuttaṃ
214.‘‘ Dasahi , bhikkhave , dhammehi samannāgatā upāsikā yathābhataṃ nikkhittā evaṃ niraye .
Katamehi dasahi ?
Pāṇātipātinī hoti … pe … micchādiṭṭhikā
T5.309 hoti ….Imehi kho , bhikkhave , dasahi dhammehi samannāgatā upāsikā yathābhataṃ nikkhittā evaṃ niraye .
‘‘ Dasahi , bhikkhave , dhammehi samannāgatā upāsikā yathābhataṃ nikkhittā evaṃ sagge .
Katamehi dasahi ?
Pāṇātipātā paṭiviratā hoti … pe … sammādiṭṭhikā hoti ….
Imehi kho , bhikkhave , dasahi dhammehi samannāgatā upāsikā yathābhataṃ nikkhittā evaṃ sagge ’’.
Catutthaṃ .
5. Visāradasuttaṃ
215.‘‘ Dasahi
V3.257P5.288 , bhikkhave , dhammehi samannāgatā upāsikā avisāradā agāraṃ ajjhāvasati .Katamehi dasahi ?
Pāṇātipātinī hoti … adinnādāyinī hoti … kāmesumicchācārinī hoti … musāvādinī hoti … pisuṇāvācā hoti … pharusavācā hoti … samphappalāpinī hoti … abhijjhālunī hoti … byāpannacittā hoti … micchādiṭṭhikā hoti ….
Imehi kho , bhikkhave , dasahi dhammehi samannāgatā upāsikā avisāradā agāraṃ ajjhāvasati .
‘‘ Dasahi , bhikkhave , dhammehi samannāgatā upāsikā visāradā agāraṃ ajjhāvasati .
Katamehi dasahi ?
Pāṇātipātā paṭiviratā hoti … adinnādānā paṭiviratā hoti … kāmesumicchācārā paṭiviratā hoti … musāvādā paṭiviratā hoti … pisuṇāya vācāya paṭiviratā hoti … pharusāya vācāya paṭiviratā hoti … samphappalāpā paṭiviratā hoti … anabhijjhālunī hoti … abyāpannacittā hoti … sammādiṭṭhikā hoti ….
Imehi kho , bhikkhave , dasahi dhammehi samannāgatā upāsikā visāradā agāraṃ ajjhāvasatī ’’ ti .
Pañcamaṃ .
6. Saṃsappanīyasuttaṃ
216.‘‘ Saṃsappanīyapariyāyaṃ
M3.495 vo , bhikkhave , dhammapariyāyaṃ desessāmi .Taṃ suṇātha , sādhukaṃ manasi karotha ;
bhāsissāmī ’’ ti .
‘‘ Evaṃ , bhante ’’ ti kho te bhikkhū bhagavato paccassosuṃ .
Bhagavā etadavoca –
‘‘ Katamo ca , bhikkhave , saṃsappanīyapariyāyo dhammapariyāyo ?
Kammassakā , bhikkhave , sattā kammadāyādā kammayonī kammabandhū kammapaṭisaraṇā , yaṃ kammaṃ karonti – kalyāṇaṃ vā pāpakaṃ vā – tassa dāyādā bhavanti .
‘‘ Idha
P5.289 , bhikkhave , ekacco pāṇātipātīT5.310 hoti luddo lohitapāṇi hatapahate niviṭṭho , adayāpannoV3.258 sabbapāṇabhūtesu .So saṃsappati kāyena , saṃsappati vācāya , saṃsappati manasā .
Tassa jimhaṃ kāyakammaṃ hoti , jimhaṃ vacīkammaṃ , jimhaṃ manokammaṃ , jimhā gati , jimhupapatti .
‘‘ Jimhagatikassa kho panāhaṃ , bhikkhave , jimhupapattikassa dvinnaṃ gatīnaṃ aññataraṃ gatiṃ vadāmi – ye vā ekantadukkhā nirayā yā vā saṃsappajātikā tiracchānayoni .
Katamā ca sā , bhikkhave , saṃsappajātikā tiracchānayoni ?
Ahi vicchikā satapadī nakulā biḷārā mūsikā ulūkā , ye vā panaññepi keci tiracchānayonikā sattā manusse disvā saṃsappanti .
Iti kho , bhikkhave , bhūtā bhūtassa upapatti hoti .
Yaṃ karoti tena upapajjati .
Upapannamenaṃ phassā phusanti .
Evamahaṃ , bhikkhave ,‘ kammadāyādā sattā ’ ti vadāmi .
‘‘ Idha pana , bhikkhave , ekacco adinnādāyī hoti … pe … kāmesumicchācārī hoti … musāvādī hoti … pisuṇavāco hoti … pharusavāco hoti … samphappalāpī hoti … abhijjhālu hoti … byāpannacitto hoti … micchādiṭṭhiko hoti viparītadassano –
‘ natthi dinnaṃ … pe … sayaṃ abhiññā sacchikatvā pavedentī ’ ti .
So saṃsappati kāyena , saṃsappati vācāya , saṃsappati manasā .
Tassa jimhaṃ kāyakammaṃ
T5.311 hoti , jimhaṃ vacīkammaṃ , jimhaṃ manokammaṃ , jimhā gati , jimhupapattiP5.290 .‘‘ Jimhagatikassa kho panāhaṃ , bhikkhave , jimhupapattikassa dvinnaṃ gatīnaṃ aññataraṃ gatiṃ vadāmi – ye vā ekantadukkhā nirayā yā vā saṃsappajātikā tiracchānayoni .
Katamā ca sā , bhikkhave , saṃsappajātikā tiracchānayoni
M3.496 ?Ahi vicchikā satapadī nakulā biḷārā mūsikā ulūkā , ye vā panaññepi keci tiracchānayonikā sattā manusse disvā saṃsappanti .
Iti kho , bhikkhave , bhūtā bhūtassa upapatti hoti , yaṃ karoti tena upapajjati .
Upapannamenaṃ phassā phusanti .
Evamahaṃ , bhikkhave ,‘ kammadāyādā sattā ’ ti vadāmi .
Kammassakā , bhikkhave , sattā kammadāyādā kammayonī kammabandhū kammapaṭisaraṇā , yaṃ kammaṃ karonti – kalyāṇaṃ vā pāpakaṃ vā – tassa dāyādā bhavanti .
‘‘ Idha , bhikkhave , ekacco pāṇātipātaṃ pahāya pāṇātipātā paṭivirato hoti nihitadaṇḍo
V3.259 nihitasattho , lajjī dayāpanno sabbapāṇabhūtahitānukampī viharati .So na saṃsappati kāyena , na saṃsappati vācāya , na saṃsappati manasā .
Tassa uju kāyakammaṃ hoti , uju vacīkammaṃ , uju manokammaṃ , uju gati , ujupapatti .
‘‘ Ujugatikassa kho panāhaṃ , bhikkhave , ujupapattikassa dvinnaṃ gatīnaṃ aññataraṃ gatiṃ vadāmi – ye vā ekantasukhā saggā yāni vā pana tāni uccākulāni khattiyamahāsālakulāni vā brāhmaṇamahāsālakulāni vā gahapatimahāsālakulāni vā aḍḍhāni mahaddhanāni mahābhogāni pahūtajātarūparajatāni pahūtavittūpakaraṇāni pahūtadhanadhaññāni .
Iti kho , bhikkhave , bhūtā bhūtassa
T5.312 upapatti hoti .Yaṃ karoti tena upapajjati .
Upapannamenaṃ phassā phusanti .
Evamahaṃ , bhikkhave ,‘ kammadāyādā sattā ’ ti vadāmi .
‘‘ Idha pana , bhikkhave , ekacco adinnādānaṃ pahāya adinnādānā paṭivirato hoti … pe … kāmesumicchācārā paṭivirato hoti … musāvādaṃ
P5.291 pahāya musāvādā paṭivirato hoti … pisuṇaṃ vācaṃ pahāya pisuṇāya vācāya paṭivirato hoti … pharusaṃ vācaṃ pahāya pharusāya vācāya paṭivirato hoti … samphappalāpaṃ pahāya samphappalāpā paṭivirato hoti … anabhijjhālu hoti … abyāpannacitto hoti … sammādiṭṭhiko hoti aviparītadassano –‘ atthi dinnaṃ … pe … ye imañca lokaṃ parañca lokaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā pavedentī ’ ti .
So na saṃsappati kāyena , na saṃsappati vācāya , na saṃsappati manasā .
Tassa uju kāyakammaṃ hoti , uju vacīkammaṃ , uju manokammaṃ , uju gati , ujupapatti .
‘‘ Ujugatikassa
M3.497 kho pana ahaṃ , bhikkhave , ujupapattikassa dvinnaṃ gatīnaṃ aññataraṃ gatiṃ vadāmi – ye vā ekantasukhā saggā yāni vā pana tāni uccākulāni khattiyamahāsālakulāni vā brāhmaṇamahāsālakulāni vā gahapatimahāsālakulāni vā aḍḍhāni mahaddhanāni mahābhogāni pahūtajātarūparajatāni pahūtavittūpakaraṇāni pahūtadhanadhaññāni .Iti kho , bhikkhave , bhūtā bhūtassa
T5.313 upapatti hoti .Yaṃ karoti tena upapajjati .
Upapannamenaṃ phassā phusanti .
Evamahaṃ , bhikkhave ,‘ kammadāyādā sattā ’ ti vadāmi .
‘‘ Kammassakā
V3.260 , bhikkhave , sattā kammadāyādā kammayonī kammabandhū kammapaṭisaraṇā , yaṃ kammaṃ karonti – kalyāṇaṃ vā pāpakaṃ vā – tassa dāyādā bhavanti .Ayaṃ kho so , bhikkhave , saṃsappanīyapariyāyo dhammapariyāyo ’’ ti .
Chaṭṭhaṃ .
7. Paṭhamasañcetanikasuttaṃ
217.‘‘ Nāhaṃ
P5.292 , bhikkhave , sañcetanikānaṃ kammānaṃ katānaṃ upacitānaṃ appaṭisaṃveditvā [ appaṭisaṃviditvā ( sī . syā . pī .)] byantībhāvaṃ vadāmi .Tañca kho diṭṭheva dhamme upapajje vā [ upapajjaṃ vā ( ka .) a . ni .6.63 passitabbaṃ , upapajja vā ( ma . ni .3.303)] apare vā pariyāye .
Na tvevāhaṃ , bhikkhave , sañcetanikānaṃ kammānaṃ katānaṃ upacitānaṃ appaṭisaṃveditvā dukkhassantakiriyaṃ vadāmi .
‘‘ Tatra , bhikkhave , tividhā kāyakammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikā dukkhudrayā dukkhavipākā [ akusalaṃ sañcetanikaṃ dukkhudrayaṃ dukkhavipākaṃ ( ka .)] hoti ;
catubbidhā vacīkammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikā dukkhudrayā dukkhavipākā hoti ;
tividhā manokammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikā dukkhudrayā dukkhavipākā hoti .
‘‘ Kathañca , bhikkhave , tividhā kāyakammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikā dukkhudrayā dukkhavipākā hoti ?
Idha , bhikkhave , ekacco pāṇātipātī hoti luddo lohitapāṇi hatapahate niviṭṭho adayāpanno sabbapāṇabhūtesu .
‘‘ Adinnādāyī
M3.498 hoti .Yaṃ taṃ parassa paravittūpakaraṇaṃ gāmagataṃ vā araññagataṃ vā , taṃ adinnaṃ theyyasaṅkhātaṃ ādātā hoti .
‘‘ Kāmesumicchācārī hoti .
Yā tā māturakkhitā … pe … antamaso mālāguḷaparikkhittāpi
T5.314 , tathārūpāsu cārittaṃ āpajjitā hoti .Evaṃ kho , bhikkhave , tividhā kāyakammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikā dukkhudrayā dukkhavipākā hoti .
‘‘ Kathañca , bhikkhave , catubbidhā vacīkammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikā dukkhudrayā
V3.261 dukkhavipākā hoti ?Idha
P5.293 , bhikkhave , ekacco musāvādī hoti .Sabhaggato vā parisaggato vā ñātimajjhagato vā pūgamajjhagato vā rājakulamajjhagato vā abhinīto sakkhipuṭṭho ‘ ehambho purisa , yaṃ jānāsi taṃ vadehī ’ ti , so ajānaṃ vā āha ‘ jānāmī ’ ti , jānaṃ vā āha ‘ na jānāmī ’ ti , apassaṃ vā āha ‘ passāmī ’ ti , passaṃ vā āha ‘ na passāmī ’ ti , iti attahetu vā parahetu vā āmisakiñcikkhahetu vā sampajānamusā bhāsitā hoti .
‘‘ Pisuṇavāco hoti .
Ito sutvā amutra akkhātā imesaṃ bhedāya , amutra vā sutvā imesaṃ akkhātā amūsaṃ bhedāya .
Iti samaggānaṃ vā bhettā bhinnānaṃ vā anuppadātā vaggārāmo vaggarato vagganandī , vaggakaraṇiṃ vācaṃ bhāsitā hoti .
‘‘ Pharusavāco hoti .
Yā sā vācā aṇḍakā kakkasā parakaṭukā parābhisajjanī kodhasāmantā .
Asamādhisaṃvattanikā , tathārūpiṃ vācaṃ bhāsitā hoti .
‘‘ Samphappalāpī hoti akālavādī abhūtavādī anatthavādī adhammavādī avinayavādī , anidhānavatiṃ vācaṃ bhāsitā hoti akālena anapadesaṃ apariyantavatiṃ anatthasaṃhitaṃ .
Evaṃ kho , bhikkhave , catubbidhā vacīkammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikā dukkhudrayā dukkhavipākā hoti .
‘‘ Kathañca
T5.315 , bhikkhave , tividhā manokammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikā dukkhudrayā dukkhavipākā hoti ?Idha , bhikkhave , ekacco abhijjhālu hoti .
Yaṃ taṃ parassa paravittūpakaraṇaṃ , taṃ abhijjhātā hoti –
‘ aho vata , yaṃ parassa taṃ mama assā ’ ti .
‘‘ Byāpannacitto
M3.499 hoti paduṭṭhamanasaṅkappo –‘ ime sattā haññantu vā bajjhantu vā ucchijjantu vā vinassantu vā mā vā ahesun ’ ti .
Micchādiṭṭhiko hoti viparītadassano –
‘ natthi dinnaṃ … pe .
P5.294 … ye imañca lokaṃ parañca lokaṃV3.262 sayaṃ abhiññā sacchikatvā pavedentī ’ ti .Evaṃ kho , bhikkhave , tividhā manokammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikā dukkhudrayā dukkhavipākā hoti .
‘‘ Tividha kāyakammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikāhetu [… sañcetanikahetu ( ka .)] vā , bhikkhave , sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjanti ;
catubbidhavacīkammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikāhetu vā , bhikkhave , sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjanti ;
tividhamanokammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikāhetu vā , bhikkhave , sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjanti .
‘‘ Seyyathāpi , bhikkhave , apaṇṇako maṇi uddhaṃkhitto yena yeneva patiṭṭhāti suppatiṭṭhitaṃyeva patiṭṭhāti
T5.316 ;evamevaṃ kho , bhikkhave , tividhakāyakammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikāhetu vā sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjanti ;
catubbidhavacīkammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikāhetu vā sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjanti ;
tividhamanokammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikāhetu vā sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjantīti .
‘‘ Nāhaṃ , bhikkhave , sañcetanikānaṃ kammānaṃ katānaṃ upacitānaṃ appaṭisaṃveditvā byantībhāvaṃ vadāmi , tañca kho diṭṭheva dhamme upapajje vā apare vā pariyāye .
Na tvevāhaṃ , bhikkhave , sañcetanikānaṃ kammānaṃ katānaṃ upacitānaṃ appaṭisaṃveditvā dukkhassantakiriyaṃ vadāmi .
‘‘ Tatra , bhikkhave , tividhā kāyakammantasampatti kusalasañcetanikā sukhudrayā sukhavipākā hoti ;
catubbidhā vacīkammantasampatti kusalasañcetanikā sukhudrayā sukhavipākā hoti ;
tividhā manokammantasampatti
P5.295 kusalasañcetanikā sukhudrayā sukhavipākā hoti .‘‘ Kathañca
M3.500 , bhikkhave , tividhā kāyakammantasampatti kusalasañcetanikā sukhudrayā sukhavipākāV3.263 hoti ?Idha , bhikkhave , ekacco pāṇātipātaṃ pahāya pāṇātipātā paṭivirato hoti nihitadaṇḍo nihitasattho lajjī dayāpanno , sabbapāṇabhūtahitānukampī viharati … pe ….
‘‘ Adinnādānaṃ pahāya , adinnādānā paṭivirato hoti .
Yaṃ taṃ parassa paravittūpakaraṇaṃ gāmagataṃ vā araññagataṃ vā , na taṃ adinnaṃ theyyasaṅkhātaṃ ādātā hoti .
‘‘ Kāmesumicchācāraṃ pahāya , kāmesumicchācārā paṭivirato hoti .
Yā tā māturakkhitā
T5.317 … pe … antamaso mālāguḷaparikkhittāpi , tathārūpāsu na cārittaṃ āpajjitā hoti .Evaṃ kho , bhikkhave , tividhā kāyakammantasampatti kusalasañcetanikā sukhudrayā sukhavipākā hoti .
‘‘ Kathañca , bhikkhave , catubbidhā vacīkammantasampatti kusalasañcetanikā sukhudrayā sukhavipākā hoti ?
Idha , bhikkhave , ekacco musāvādaṃ pahāya musāvādā paṭivirato hoti .
Sabhaggato vā parisaggato vā ñātimajjhagato vā pūgamajjhagato vā rājakulamajjhagato vā abhinīto sakkhipuṭṭho ‘ ehambho purisa , yaṃ jānāsi taṃ vadehī ’ ti , so ajānaṃ vā āha ‘ na jānāmī ’ ti , jānaṃ vā āha ‘ jānāmī ’ ti , apassaṃ vā āha ‘ na passāmī ’ ti , passaṃ vā āha ‘ passāmī ’ ti , iti attahetu vā parahetu vā āmisakiñcikkhahetu vā na sampajānamusā bhāsitā hoti .
‘‘ Pisuṇaṃ vācaṃ pahāya , pisuṇāya vācāya paṭivirato hoti – na ito sutvā amutra akkhātā imesaṃ bhedāya , amutra vā sutvā na imesaṃ akkhātā amūsaṃ bhedāya .
Iti bhinnānaṃ vā sandhātā
P5.296 sahitānaṃ vā anuppadātā samaggārāmo samaggarato samagganandiṃ , samaggakaraṇiṃ vācaṃ bhāsitā hoti .‘‘ Pharusaṃ vācaṃ pahāya , pharusāya vācāya paṭivirato hoti .
Yā sā vācā nelā kaṇṇasukhā pemanīyā hadayaṅgamā porī bahujanakantā bahujanamanāpā , tathārūpiṃ vācaṃ bhāsitā hoti .
‘‘ Samphappalāpaṃ
V3.264 pahāya , samphappalāpā paṭivirato hoti kālavādī bhūtavādī atthavādī dhammavādī vinayavādī , nidhānavatiṃT5.318 vācaṃ bhāsitā hoti kālenaM3.501 sāpadesaṃ pariyantavatiṃ atthasaṃhitaṃ .Evaṃ kho , bhikkhave , catubbidhā vacīkammantasampatti kusalasañcetanikā sukhudrayā sukhavipākā hoti .
‘‘ Kathañca , bhikkhave , tividhā manokammantasampatti kusalasañcetanikā sukhudrayā sukhavipākā hoti ?
Idha , bhikkhave , ekacco anabhijjhālu hoti .
Yaṃ taṃ parassa paravittūpakaraṇaṃ taṃ anabhijjhātā hoti –
‘ aho vata , yaṃ parassa taṃ mamassā ’ ti .
‘‘ Abyāpannacitto hoti appaduṭṭhamanasaṅkappo –
‘ ime sattā averā hontu abyāpajjā anīghā , sukhī attānaṃ pariharantū ’ ti .
‘‘ Sammādiṭṭhiko hoti aviparītadassano –
‘ atthi dinnaṃ , atthi yiṭṭhaṃ … pe … ye imañca lokaṃ parañca lokaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā pavedentī ’ ti .
Evaṃ kho , bhikkhave , tividhā manokammantasampatti kusalasañcetanikā sukhudrayā sukhavipākā hoti .
‘‘ Tividhakāyakammantasampattikusalasañcetanikāhetu vā , bhikkhave , sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjanti ;
catubbidhavacīkammantasampattikusalasañcetanikāhetu vā , bhikkhave , sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjanti ;
tividhamanokammantasampattikusalasañcetanikāhetu vā , bhikkhave , sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjanti .
‘‘ Seyyathāpi , bhikkhave , apaṇṇako maṇi uddhaṃkhitto yena yeneva patiṭṭhāti suppatiṭṭhitaṃyeva patiṭṭhāti ;
evamevaṃ kho , bhikkhave , tividhakāyakammantasampattikusalasañcetanikāhetu
P5.297 vā sattāT5.319 kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjanti ;catubbidhavacīkammantasampattikusalasañcetanikāhetu vā sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjanti ;
tividhamanokammantasampattikusalasañcetanikāhetu vā sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjanti .
Nāhaṃ , bhikkhave , sañcetanikānaṃ
V3.265 kammānaṃ katānaṃ upacitānaṃ appaṭisaṃveditvā byantībhāvaṃ vadāmi .Tañca kho diṭṭheva dhamme upapajje vā apare vā pariyāye .
Na tvevāhaṃ , bhikkhave , sañcetanikānaṃ kammānaṃ katānaṃ upacitānaṃ appaṭisaṃveditvā dukkhassantakiriyaṃ vadāmī ’’ ti .
Sattamaṃ .[ aṭṭhakathāyaṃ pana aṭṭhamasuttampi ettheva pariyāpannaṃ viya saṃvaṇṇanā dissati ]
8. Dutiyasañcetanikasuttaṃ
218.‘‘ Nāhaṃ
M3.502 , bhikkhave , sañcetanikānaṃ kammānaṃ katānaṃ upacitānaṃ appaṭisaṃveditvā byantībhāvaṃ vadāmi , tañca kho diṭṭheva dhamme upapajje vā apare vā pariyāye .Na tvevāhaṃ , bhikkhave , sañcetanikānaṃ kammānaṃ katānaṃ upacitānaṃ appaṭisaṃveditvā dukkhassantakiriyaṃ vadāmi .
‘‘ Tatra , bhikkhave , tividhā kāyakammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikā dukkhudrayā dukkhavipākā hoti ;
catubbidhā vacīkammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikā dukkhudrayā dukkhavipākā hoti ;
tividhā manokammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikā dukkhudrayā dukkhavipākā hoti .
‘‘ Kathañca , bhikkhave , tividhā kāyakammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikā dukkhudrayā dukkhavipākā hoti … pe … evaṃ kho , bhikkhave , tividhā kāyakammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikā dukkhudrayā dukkhavipākā hoti .
‘‘ Kathañca , bhikkhave , catubbidhā vacīkammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikā dukkhudrayā dukkhavipākā hoti … pe … evaṃ
P5.298 kho , bhikkhave , catubbidhā vacīkammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikā dukkhudrayā dukkhavipākāT5.320 hoti .‘‘ Kathañca , bhikkhave , tividhā manokammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikā dukkhudrayā dukkhavipākā hoti … pe … evaṃ kho , bhikkhave , tividhā manokammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikā dukkhudrayā dukkhavipākā hoti .
‘‘ Tividha
V3.266 kāyakammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikāhetu vā , bhikkhave , sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjanti , catubbidhavacīkammanta … pe … tividhamanokammantasandosabyāpatti akusalasañcetanikāhetu vā , bhikkhave , sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjanti .‘‘ Nāhaṃ , bhikkhave , sañcetanikānaṃ kammānaṃ katānaṃ upacitānaṃ appaṭisaṃveditvā byantībhāvaṃ vadāmi , tañca kho diṭṭheva dhamme upapajje vā apare vā pariyāye
M3.503 .Na tvevāhaṃ , bhikkhave , sañcetanikānaṃ kammānaṃ katānaṃ upacitānaṃ appaṭisaṃveditvā dukkhassantakiriyaṃ vadāmi .
‘‘ Tatra kho , bhikkhave , tividhā kāyakammantasampatti kusalasañcetanikā sukhudrayā sukhavipākā hoti ;
catubbidhā vacīkammantasampatti kusalasañcetanikā sukhudrayā sukhavipākā hoti ;
tividhā manokammantasampatti kusalasañcetanikā sukhudrayā sukhavipākā hoti .
‘‘ Kathañca , bhikkhave , tividhā kāyakammantasampatti kusalasañcetanikā sukhudrayā sukhavipākā hoti … pe … evaṃ kho , bhikkhave , tividhā kāyakammantasampatti kusalasañcetanikā sukhudrayā sukhavipākā hoti .
‘‘ Kathañca
T5.321 , bhikkhave , catubbidhā vacīkammantasampatti kusalasañcetanikā sukhudrayā sukhavipākā hoti … pe … evaṃ kho , bhikkhave , catubbidhā vacīkammantasampatti kusalasañcetanikā sukhudrayā sukhavipākā hotiP5.299 .‘‘ Kathañca , bhikkhave , tividhā manokammantasampatti kusalasañcetanikā sukhudrayā sukhavipākā hoti … pe … evaṃ kho , bhikkhave , tividhā manokammantasampatti kusalasañcetanikā sukhudrayā sukhavipākā hoti .
‘‘ Tividhakāyakammantasampattikusalasañcetanikāhetu vā , bhikkhave , sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjanti ;
catubbidhavacīkammantasampatti … pe … tividhamanokammantasampattikusalasañcetanikāhetu
V3.267 vā , bhikkhave , sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjanti … pe ….[ upapajjanti .( syā . ka .) tathā sati ‘‘ nāhaṃ bhikkhave sañcetanikāna ’’ miccādinā vuccamānavacanena saha ekasuttanti gahetabbaṃ . peyyālena pana purimasutte viya nigamanaṃ dassitaṃ ] Aṭṭhamaṃ .9. Karajakāyasuttaṃ
219.‘‘ Nāhaṃ , bhikkhave , sañcetanikānaṃ kammānaṃ katānaṃ upacitānaṃ appaṭisaṃveditvā byantībhāvaṃ vadāmi , tañca kho diṭṭheva dhamme upapajje vā apare vā pariyāye .
Na tvevāhaṃ , bhikkhave , sañcetanikānaṃ kammānaṃ katānaṃ upacitānaṃ appaṭisaṃveditvā dukkhassantakiriyaṃ vadāmi .
‘‘ Sa kho so , bhikkhave , ariyasāvako evaṃ vigatābhijjho vigatabyāpādo asammūḷho sampajāno paṭissato mettāsahagatena cetasā
M3.504 ekaṃ disaṃ pharitvā viharati tathā dutiyaṃ tathā tatiyaṃ tathā catutthaṃ [ catutthiṃ (?)].Iti uddhamadho tiriyaṃ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṃ lokaṃ mettāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena
T5.322 appamāṇena averena abyāpajjena pharitvā viharati .‘‘ So evaṃ pajānāti –
‘ pubbe kho me idaṃ cittaṃ parittaṃ ahosi abhāvitaṃ , etarahi pana me idaṃ cittaṃ appamāṇaṃ subhāvitaṃ .
Yaṃ kho pana kiñci pamāṇakataṃ kammaṃ , na taṃ tatrāvasissati na taṃ tatrāvatiṭṭhatī ’ ti
P5.300 .‘‘ Taṃ kiṃ maññatha , bhikkhave , daharatagge ce so ayaṃ [ ce ayaṃ ( syā .)] kumāro mettaṃ cetovimuttiṃ bhāveyya , api nu kho [ api nu so (?)] pāpakammaṃ kareyyā ’’ ti ?
‘‘ No hetaṃ , bhante ’’.
‘‘ Akarontaṃ kho pana pāpakammaṃ api nu kho dukkhaṃ phuseyyā ’’ ti ?
‘‘ No hetaṃ , bhante .
Akarontañhi , bhante , pāpakammaṃ kuto dukkhaṃ phusissatī ’’ ti !
‘‘ Bhāvetabbā kho panāyaṃ , bhikkhave , mettācetovimutti itthiyā vā purisena vā .
Itthiyā vā , bhikkhave , purisassa vā nāyaṃ kāyo ādāya gamanīyo .
Cittantaro ayaṃ , bhikkhave
V3.268 , macco .So evaṃ pajānāti –
‘ yaṃ kho me idaṃ kiñci pubbe iminā karajakāyena pāpakammaṃ kataṃ , sabbaṃ taṃ idha vedanīyaṃ ;
na taṃ anugaṃ bhavissatī ’ ti .
Evaṃ bhāvitā kho , bhikkhave , mettā cetovimutti anāgāmitāya saṃvattati , idha paññassa bhikkhuno uttari [ uttariṃ ( sī . syā . pī .)] vimuttiṃ appaṭivijjhato .
‘‘ Karuṇāsahagatena cetasā … muditāsahagatena cetasā … upekkhāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā viharati tathā dutiyaṃ tathā tatiyaṃ tathā catutthaṃ .
Iti uddhamadho tiriyaṃ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṃ lokaṃ upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjena pharitvā viharati .
‘‘ So evaṃ pajānāti –
‘ pubbe kho me idaṃ cittaṃ parittaṃ ahosi abhāvitaṃ , etarahi pana me idaṃ cittaṃ appamāṇaṃ
T5.323 subhāvitaṃ .Yaṃ kho pana kiñci pamāṇakataṃ kammaṃ
P5.301 , na taṃ tatrāvasissati na taṃ tatrāvatiṭṭhatī ’ ti .‘‘ Taṃ
M3.505 kiṃ maññatha , bhikkhave , daharatagge ce so ayaṃ kumāro upekkhaṃ cetovimuttiṃ bhāveyya , api nu kho pāpakammaṃ kareyyā ’’ ti ?‘‘ No hetaṃ , bhante ’’.
‘‘ Akarontaṃ kho pana pāpakammaṃ api nu kho dukkhaṃ phuseyyā ’’ ti ?
‘‘ No hetaṃ , bhante .
Akarontañhi , bhante , pāpakammaṃ kuto dukkhaṃ phusissatī ’’ ti !
‘‘ Bhāvetabbā kho panāyaṃ , bhikkhave , upekkhā cetovimutti itthiyā vā purisena vā .
Itthiyā vā , bhikkhave , purisassa vā nāyaṃ kāyo ādāya gamanīyo .
Cittantaro ayaṃ , bhikkhave , macco .
So evaṃ pajānāti –
‘ yaṃ kho me idaṃ kiñci pubbe iminā karajakāyena pāpakammaṃ kataṃ , sabbaṃ taṃ idha vedanīyaṃ ;
na taṃ anugaṃ bhavissatī ’ ti .
Evaṃ bhāvitā kho , bhikkhave , upekkhā cetovimutti anāgāmitāya saṃvattati , idha paññassa bhikkhuno uttari vimuttiṃ appaṭivijjhato ’’ ti .
Navamaṃ .
10. Adhammacariyāsuttaṃ
220.[ a . ni .2.16] Atha
V3.269 kho aññataro brāhmaṇo yena bhagavā tenupasaṅkami ;upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṃ sammodi .
Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi .
Ekamantaṃ nisinno kho so brāhmaṇo bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ ko nu kho , bho gotama , hetu ko paccayo yenamidhekacce sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjantī ’’ ti ?
‘‘ Adhammacariyāvisamacariyāhetu kho , brāhmaṇa , evamidhekacce sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjantī ’’ ti .
‘‘ Ko pana , bho gotama , hetu ko paccayo
T5.324 yenamidhekacce sattā kāyassa bhedāP5.302 paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjantī ’’ ti ?‘‘ Dhammacariyāsamacariyāhetu kho , brāhmaṇa , evamidhekacce sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjantī ’’ ti .
‘‘ Na kho ahaṃ imassa bhoto gotamassa saṃkhittena bhāsitassa vitthārena atthaṃ ājānāmi .
Sādhu me bhavaṃ gotamo tathā dhammaṃ desetu yathāhaṃ imassa bhoto gotamassa saṃkhittena bhāsitassa vitthārena atthaṃ ājāneyyan ’’ ti .
‘‘ Tena hi , brāhmaṇa , suṇāhi , sādhukaṃ manasi karohi
M3.506 ;bhāsissāmī ’’ ti .
‘‘ Evaṃ , bho ’’ ti kho so brāhmaṇo bhagavato paccassosi .
Bhagavā etadavoca –
‘‘ Tividhā
T5.325 kho , brāhmaṇa , kāyena adhammacariyāvisamacariyā hoti ;catubbidhā vācāya adhammacariyāvisamacariyā hoti ;
tividhā manasā adhammacariyāvisamacariyā hoti .
‘‘ Kathañca , brāhmaṇa , tividhā kāyena adhammacariyāvisamacariyā hoti … pe … evaṃ kho , brāhmaṇa , tividhā kāyena adhammacariyā visamacariyā hoti .
‘‘ Kathañca , brāhmaṇa , catubbidhā vācāya adhammacariyāvisamacariyā hoti … pe … evaṃ kho , brāhmaṇa , catubbidhā vācāya adhammacariyā visamacariyā hoti .
‘‘ Kathañca
V3.270 , brāhmaṇa , tividhā manasā adhammacariyāvisamacariyā hoti … pe … evaṃ kho , brāhmaṇa , tividhā manasā adhammacariyāvisamacariyā hoti .Evaṃ adhammacariyāvisamacariyāhetu kho , brāhmaṇa , evamidhekacce sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjanti .
‘‘ Tividhā brāhmaṇa , kāyena dhammacariyāsamacariyā hoti ;
catubbidhā vācāya dhammacariyāsamacariyā hoti ;
tividhā manasā dhammacariyāsamacariyā hoti .
‘‘ Kathañca , brāhmaṇa , tividhā kāyena dhammacariyāsamacariyā hoti … pe … evaṃ
P5.303 kho , brāhmaṇa , tividhā kāyena dhammacariyāsamacariyā hoti .‘‘ Kathañca , brāhmaṇa , catubbidhā vācāya dhammacariyāsamacariyā hoti … pe … evaṃ kho , brāhmaṇa , catubbidhā vācāya dhammacariyāsamacariyā hoti .
‘‘ Kathañca , brāhmaṇa , tividhā manasā dhammacariyāsamacariyā hoti … pe … evaṃ kho , brāhmaṇa , tividhā manasā dhammacariyāsamacariyā hoti .
Evaṃ dhammacariyāsamacariyāhetu kho , brāhmaṇa , evamidhekacce sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjantī ’’ ti .
‘‘ Abhikkantaṃ , bho gotama , abhikkantaṃ , bho gotama … pe … upāsakaṃ maṃ bhavaṃ gotamo dhāretu ajjatagge pāṇupetaṃ saraṇaṃ gatan ’’ ti .
Dasamaṃ .
Karajakāyavaggo paṭhamo .