(14)4. Catutthaetadaggavaggavaṇṇanā
Ānandattheravatthu
219-223.
Catutthavaggassa
V1.168M1.183 paṭhame heṭṭhā vuttappamāṇan ti heṭṭhā koṇḍaññattherassa vatthumhi ‘‘ tassa dhurapattāni navutihatthāni honti , kesaraṃ tiṃsahatthaṃ , kaṇṇikā dvādasahatthā , pādena patiṭṭhitaṭṭhānaṃ ekādasahatthan ’’ ti evaṃ vuttappamāṇaṃ .Rañño pesesīti paccantassa kupitabhāvaṃ ārocetvā pesesi .
Na metaṃ cittaṃ atthīti mama evarūpaṃ cittaṃ natthi .
Avañjhan ti atucchaṃ .
Aññaṃ varehīti aññaṃ patthehi , aññaṃ gaṇhāhīti vuttaṃ hoti .
Aññaṃ varehīti aññaṃ patthehi , aññaṃ gaṇhāhīti vuttaṃ hoti .
Udakaṃ adhiṭṭhāyāti ‘‘ udakaṃ hotū ’’ ti adhiṭṭhahitvā .
Gatenāti gamanena .
Na āmisacakkhukāti cīvarādipaccayasaṅkhātaṃ āmisaṃ na olokenti .
Vasanaṭṭhānasabhāgeyevāti vasanaṭṭhānasamīpeyeva .
Ekantavallabhoti upaṭṭhākaṭṭhāne ekantena vallabho .
Etassevāti etasseva bhikkhussa .
Dvejjhakathā na hontīti dvidhābhūtakathā na honti , anekantikakathā na hontīti vuttaṃ hoti .
Anibaddhāti aniyatā .
Lohitena galantenāti itthambhūtakkhāne karaṇavacanaṃ , galantena lohitena yuttoti attho .
Anvāsattoti anugato .
Uṭṭhehi , āvuso ānanda , uṭṭhehi , āvuso ānandāti turite idamāmeḍitavacanaṃ .
Duvidhena udakenāti sītudakena uṇhudakena ca .
Tividhena dantakaṭṭhenāti khuddakaṃ mahantaṃ majjhimanti evaṃ tippakārena dantakaṭṭhena .
Nava vāre anupariyāyatīti satthari pakkosante paṭivacanadānāya thinamiddhavinodanatthaṃ navakkhattuṃ anupariyāyati .
Tenevāha –
‘‘ evañhissa ahosī ’’ tiādi .
Sesamettha suviññeyyameva .