Piṇḍolabhāradvājattheravatthu
195. Aṭṭhame abhītanādabhāvena sīhassa viya nādo sīhanādo , so etesaṃ atthīti sīhanādikā , tesaṃ sīhanādikānaṃ .
Garahitabbapasaṃsitabbadhamme yāthāvato jānantasseva garahā pasaṃsā
V1.143M1.157 ca yuttarūpāti āha –
‘‘ buddhā ca nāmā ’’ tiādi .Khīṇā jātītiādīhi paccavekkhaṇañāṇassa bhūmiṃ dasseti .
Tena hi ñāṇena ariyasāvako paccavekkhanto ‘‘ khīṇā jātī ’’ tiādiṃ pajānāti .
Katamā panassa jāti khīṇā , kathañca pajānātīti ?
Na tāvassa atītā khīṇā pubbeva khīṇattā , na anāgatā anāgate vāyāmābhāvato , na paccuppannā vijjamānattā .
Yā pana maggassa abhāvitattā uppajjeyya ekacatupañcavokārabhavesu ekacatupañcakkhandhappabhedā jāti , sā maggassa bhāvitattā anuppādadhammataṃ āpajjanena khīṇā .
Taṃ so maggabhāvanāya pahīnakilese paccavekkhitvā ‘‘ kilesābhāve vijjamānampi kammaṃ āyatiṃ appaṭisandhikaṃ hotī ’’ ti jānanto pajānāti .
Vusitan ti vuṭṭhaṃ parivuṭṭhaṃ , kataṃ caritaṃ niṭṭhitanti attho .
Brahmacariyan ti maggabrahmacariyaṃ .
Puthujjanakalyāṇakena hi saddhiṃ satta sekkhā maggabrahmacariyaṃ vasanti nāma , khīṇāsavo vuṭṭhavāso .
Tasmā ariyasāvako attano brahmacariyavāsaṃ paccavekkhanto ‘‘ vusitaṃ brahmacariyan ’’ ti pajānāti .
Kataṃ karaṇīyan ti catūsu saccesu catūhi maggehi pariññāpahānasacchikiriyābhāvanābhisamayavasena soḷasavidhaṃ kiccaṃ niṭṭhāpitanti attho .
Puthujjanakalyāṇakādayo hi taṃ kiccaṃ karonti , khīṇāsavo katakaraṇīyo .
Tasmā ariyasāvako attano karaṇīyaṃ paccavekkhanto ‘‘ kataṃ karaṇīyan ’’ ti pajānāti .
Nāparaṃ itthattāyāti idāni puna itthabhāvāya evaṃ soḷasavidhakiccabhāvāya , kilesakkhayāya vā maggabhāvanāya kiccaṃ me natthīti pajānāti .
Atha vā itthattāyāti itthabhāvato imasmā evaṃpakārā idāni vattamānakkhandhasantānā aparaṃ khandhasantānaṃ mayhaṃ natthi , ime pana pañcakkhandhā pariññātā tiṭṭhanti chinnamūlakā rukkhā viya , te carimakaviññāṇanirodhena anupādāno viya jātavedo nibbāyissantīti pajānāti .