Issues
Select Version
Uparipaṇṇāsapāḷi
Uparipaṇṇāsapāḷi

3. Sappurisasuttaṃ

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

3. Sappurisasuttaṃ

105. EvaṃT3.134V3.85 me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme .
Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi –
‘‘ bhikkhavo ’’ ti .
‘‘ Bhadante ’’ ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṃ .
Bhagavā etadavoca –
‘‘ sappurisadhammañca vo , bhikkhave , desessāmi asappurisadhammañca .
Taṃ suṇātha , sādhukaṃ manasi karotha ;
bhāsissāmī ’’ ti .
‘‘ Evaṃ , bhante ’’ ti kho te bhikkhū bhagavato paccassosuṃ .
Bhagavā etadavoca –
‘‘ Katamo ca , bhikkhave , asappurisadhammo ?
Idha , bhikkhave , asappuriso uccākulā pabbajito hoti .
So iti paṭisañcikkhati –
‘ ahaṃ khomhi uccākulā pabbajito , ime panaññe bhikkhū na uccākulā pabbajitā ’ ti .
So tāya uccākulīnatāya attānukkaṃseti , paraṃ vambheti .
Ayaṃ [ ayampi ( sī . pī .)], bhikkhave , asappurisadhammo .
Sappuriso ca kho , bhikkhave , iti paṭisañcikkhati –
‘ na kho uccākulīnatāya lobhadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti , dosadhammā vā parikkhayaṃ gacchantiM3.87 , mohadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti .
No cepi uccākulā pabbajito hoti ;
so ca hoti dhammānudhammappaṭipanno sāmīcippaṭipanno anudhammacārīP3.38 , so tattha pujjo , so tattha pāsaṃso ’ ti .
So paṭipadaṃyeva antaraṃ karitvā tāya uccākulīnatāya nevattānukkaṃseti na paraṃ vambheti .
Ayaṃ , bhikkhave , sappurisadhammo .
‘‘ PunaT3.135 caparaṃ , bhikkhave , asappuriso mahākulā pabbajito hoti … pe …[ yathā uccākulavāre tathā vitthāretabbaṃ ] mahābhogakulā pabbajito hoti … pe … uḷārabhogakulā pabbajito hoti .
So iti paṭisañcikkhati –
‘ ahaṃ khomhi uḷārabhogakulā pabbajito , ime panaññe bhikkhū na uḷārabhogakulā pabbajitā ’ ti .
So tāya uḷārabhogatāya attānukkaṃseti , paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , asappurisadhammo .
Sappuriso ca kho , bhikkhave , iti paṭisañcikkhati –
‘ na kho uḷārabhogatāya lobhadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti , dosadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti , mohadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti .
No cepi uḷārabhogakulā pabbajito hoti ;
soV3.86 ca hoti dhammānudhammappaṭipanno sāmīcippaṭipanno anudhammacārī , so tattha pujjo , so tattha pāsaṃso ’ ti .
So paṭipadaṃyeva antaraṃ karitvā tāya uḷārabhogatāya nevattānukkaṃseti , na paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , sappurisadhammo .
106.‘‘ Puna caparaṃ , bhikkhave , asappuriso ñāto hoti yasassī .
So iti paṭisañcikkhati –
‘ ahaṃ khomhi ñāto yasassī , ime panaññe bhikkhū appaññātā appesakkhā ’ ti .
So tena ñattena [ ñātena ( sī . ka .), ñātattena ( syā . kaṃ . pī .)] attānukkaṃseti , paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , asappurisadhammo .
Sappuriso ca kho , bhikkhave , iti paṭisañcikkhati –
‘ na kho ñattena lobhadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti , dosadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti , mohadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti .
No cepi ñāto hoti yasassī ;
so ca hoti dhammānudhammappaṭipanno sāmīcippaṭipanno anudhammacārī , so tattha pujjoT3.136 , so tattha pāsaṃso ’ ti .
So paṭipadaṃyeva antaraṃ karitvā tena ñattena nevattānukkaṃseti , na paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , sappurisadhammo .
‘‘ PunaP3.39 caparaṃ , bhikkhave , asappuriso lābhī hoti cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārānaṃ .
So iti paṭisañcikkhati –
‘ ahaṃ khomhiM3.88 lābhī cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārānaṃ , ime panaññe bhikkhū na lābhino cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārānan ’ ti .
So tena lābhena attānukkaṃseti , paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , asappurisadhammo .
Sappuriso ca kho , bhikkhave , iti paṭisañcikkhati –
‘ na kho lābhena lobhadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti , dosadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti , mohadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti .
No cepi lābhī hoti cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārānaṃ ;
so ca hoti dhammānudhammappaṭipanno sāmīcippaṭipanno anudhammacārī , so tattha pujjo , so tattha pāsaṃso ’ ti .
So paṭipadaṃyeva antaraṃ karitvā tena lābhena nevattānukkaṃseti , na paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , sappurisadhammo .
‘‘ Puna caparaṃ , bhikkhave , asappuriso bahussuto hoti .
So iti paṭisañcikkhati –
‘ ahaṃ khomhi bahussuto , ime panaññe bhikkhū na bahussutā ’ ti .
So tena bāhusaccena attānukkaṃseti , paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , asappurisadhammo .
Sappuriso ca kho , bhikkhaveV3.87 , iti paṭisañcikkhati –
‘ na kho bāhusaccena lobhadhammā vā parikkhayaṃ gacchantiT3.137 , dosadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti , mohadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti .
No cepi bahussuto hoti ;
so ca hoti dhammānudhammappaṭipanno sāmīcippaṭipanno anudhammacārī , so tattha pujjo , so tattha pāsaṃso ’ ti .
So paṭipadaṃyeva antaraṃ karitvā tena bāhusaccena nevattānukkaṃseti , na paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , sappurisadhammo .
‘‘ Puna caparaṃ , bhikkhave , asappuriso vinayadharo hoti .
So iti paṭisañcikkhati –
‘ ahaṃ khomhi vinayadharo , ime panaññe bhikkhū na vinayadharā ’ ti .
So tena vinayadharattena attānukkaṃseti , paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , asappurisadhammo .
Sappuriso ca kho , bhikkhave , iti paṭisañcikkhati –
‘ na kho vinayadharattena lobhadhammāP3.40 vā parikkhayaṃ gacchanti , dosadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti , mohadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti .
No cepi vinayadharo hoti ;
so ca hoti dhammānudhammappaṭipanno sāmīcippaṭipanno anudhammacārī , so tattha pujjo , so tattha pāsaṃso ’ ti .
So paṭipadaṃyeva antaraṃ karitvā tena vinayadharattena nevattānukkaṃseti , na paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , sappurisadhammo .
‘‘ PunaM3.89 caparaṃ , bhikkhave , asappuriso dhammakathiko hoti .
So iti paṭisañcikkhati –
‘ ahaṃ khomhi dhammakathiko , ime panaññe bhikkhū na dhammakathikā ’ ti .
So tena dhammakathikattena attānukkaṃseti , paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , asappurisadhammo .
Sappuriso ca kho , bhikkhave , iti paṭisañcikkhati –
‘ na kho dhammakathikattena lobhadhammā vāT3.138 parikkhayaṃ gacchanti , dosadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti , mohadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti .
No cepi dhammakathiko hoti ;
so ca hoti dhammānudhammappaṭipanno sāmīcippaṭipanno anudhammacārī , so tattha pujjo , so tattha pāsaṃso ’ ti .
So paṭipadaṃyeva antaraṃ karitvā tena dhammakathikattena nevattānukkaṃseti , na paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , sappurisadhammo .
107.‘‘ Puna caparaṃ , bhikkhave , asappuriso āraññiko hoti .
So iti paṭisañcikkhati –
‘ ahaṃ khomhi āraññiko ime panaññe bhikkhū na āraññikā ’ ti .
So tena āraññikattena attānukkaṃseti , paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , asappurisadhammo .
Sappuriso ca kho , bhikkhave , iti paṭisañcikkhati –
‘ na kho āraññikattena lobhadhammā vāV3.88 parikkhayaṃ gacchanti , dosadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti , mohadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti .
No cepi āraññiko hoti ;
so ca hoti dhammānudhammappaṭipanno sāmīcippaṭipanno anudhammacārī , so tattha pujjo , so tattha pāsaṃso ’ ti .
So paṭipadaṃyeva antaraṃ karitvā tena āraññikattena nevattānukkaṃseti , na paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , sappurisadhammo .
‘‘ Puna caparaṃ , bhikkhave , asappuriso paṃsukūliko hoti .
SoP3.41 iti paṭisañcikkhati –
‘ ahaṃ khomhi paṃsukūliko , ime panaññe bhikkhū na paṃsukūlikā ’ ti .
So tena paṃsukūlikattena attānukkaṃseti , paraṃ vambhetiT3.139 .
Ayampi , bhikkhave , asappurisadhammo .
Sappuriso ca kho , bhikkhave , iti paṭisañcikkhati –
‘ na kho paṃsukūlikattena lobhadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti , dosadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti , mohadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti .
No cepi paṃsukūliko hoti ;
so ca hoti dhammānudhammappaṭipanno sāmīcippaṭipanno anudhammacārī , so tattha pujjo , so tattha pāsaṃso ’ ti .
So paṭipadaṃyeva antaraṃ karitvā tena paṃsukūlikattena nevattānukkaṃseti , na paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , sappurisadhammo .
‘‘ PunaM3.90 caparaṃ , bhikkhave , asappuriso piṇḍapātiko hoti .
So iti paṭisañcikkhati –
‘ ahaṃ khomhi piṇḍapātiko , ime panaññe bhikkhū na piṇḍapātikā ’ ti .
So tena piṇḍapātikattena attānukkaṃseti , paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , asappurisadhammo .
Sappuriso ca kho , bhikkhave , iti paṭisañcikkhati –
‘ na kho piṇḍapātikattena lobhadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti , dosadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti , mohadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti .
No cepi piṇḍapātiko hoti ;
so ca hoti dhammānudhammappaṭipanno sāmīcippaṭipanno anudhammacārī , so tattha pujjo , so tattha pāsaṃso ’ ti .
So paṭipadaṃyeva antaraṃ karitvā tena piṇḍapātikattena nevattānukkaṃseti , na paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , sappurisadhammo .
‘‘ Puna caparaṃ , bhikkhave , asappuriso rukkhamūliko hoti .
So iti paṭisañcikkhati –
‘ ahaṃ khomhi rukkhamūliko , ime panaññe bhikkhū naT3.140 rukkhamūlikā ’ ti .
So tena rukkhamūlikattena attānukkaṃseti , paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , asappurisadhammo .
Sappuriso ca kho , bhikkhave , iti paṭisañcikkhati –
‘ na kho rukkhamūlikattenaV3.89 lobhadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti , dosadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti , mohadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti .
No cepi rukkhamūliko hoti ;
so ca hoti dhammānudhammappaṭipanno sāmīcippaṭipanno anudhammacārī , so tattha pujjo , so tattha pāsaṃso ’ ti .
So paṭipadaṃyevaP3.42 antaraṃ karitvā tena rukkhamūlikattena nevattānukkaṃseti , na paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , sappurisadhammo .
‘‘ Puna caparaṃ , bhikkhave , asappuriso sosāniko hoti … pe … abbhokāsiko hoti … nesajjiko hoti …V3.90 yathāsanthatiko hoti … ekāsaniko hoti .
So iti paṭisañcikkhati –
‘ ahaṃ khomhi ekāsaniko , ime panaññe bhikkhū na ekāsanikā ’ ti .
So tena ekāsanikattena attānukkaṃseti , paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , asappurisadhammo .
Sappuriso ca kho , bhikkhave , iti paṭisañcikkhati –
‘ na kho ekāsanikattena lobhadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti , dosadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti , mohadhammā vā parikkhayaṃ gacchanti .
No cepi ekāsaniko hoti ;
so ca hoti dhammānudhammappaṭipanno sāmīcippaṭipanno anudhammacārī , so tattha pujjo , so tattha pāsaṃso ’ ti .
So paṭipadaṃyeva antaraṃ karitvāM3.91 tena ekāsanikattena nevattānukkaṃseti , na paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , sappurisadhammo .
108.‘‘ PunaT3.141 caparaṃ , bhikkhave , asappuriso vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaṃ savicāraṃ vivekajaṃ pītisukhaṃ paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati .
So iti paṭisañcikkhati –
‘ ahaṃ khomhi paṭhamajjhānasamāpattiyā lābhī , ime panaññe bhikkhū paṭhamajjhānasamāpattiyā na lābhino ’ ti .
So tāya paṭhamajjhānasamāpattiyā attānukkaṃseti , paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , asappurisadhammo .
Sappuriso ca kho , bhikkhave , iti paṭisañcikkhatiV3.91 –
‘ paṭhamajjhānasamāpattiyāpi kho atammayatā vuttā bhagavatā .
Yena yena hi maññanti tato taṃ hoti aññathā ’ ti .
So atammayataññevaP3.43 antaraṃ karitvā tāya paṭhamajjhānasamāpattiyā nevattānukkaṃseti , na paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , sappurisadhammo .
‘‘ Puna caparaṃ , bhikkhave , asappuriso vitakkavicārānaṃ vūpasamā ajjhattaṃ sampasādanaṃ cetaso ekodibhāvaṃ avitakkaṃ avicāraṃ samādhijaṃ pītisukhaṃ dutiyaṃ jhānaṃ … pe … tatiyaṃ jhānaṃ … catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati .
So iti paṭisañcikkhati –
‘ ahaṃ khomhi catutthajjhānasamāpattiyā lābhī , ime panaññe bhikkhū catutthajjhānasamāpattiyā na lābhino ’ ti .
So tāya catutthajjhānasamāpattiyā attānukkaṃseti , paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , asappurisadhammo .
Sappuriso ca khoT3.142 , bhikkhave , iti paṭisañcikkhati –
‘ catutthajjhānasamāpattiyāpi kho atammayatā vuttā bhagavatā .
Yena yena hi maññanti tato taṃ hoti aññathā ’ ti .
So atammayataññeva antaraṃ karitvā tāya catutthajjhānasamāpattiyā nevattānukkaṃseti , na paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , sappurisadhammo .
‘‘ Puna caparaṃ , bhikkhave , asappuriso sabbaso rūpasaññānaṃ samatikkamā paṭighasaññānaṃ atthaṅgamā nānattasaññānaṃ amanasikārā ‘ ananto ākāso ’ ti ākāsānañcāyatanaṃ upasampajja viharati .
So iti paṭisañcikkhati –
‘ ahaṃ khomhi ākāsānañcāyatanasamāpattiyā lābhī , ime panaññe bhikkhū ākāsānañcāyatanasamāpattiyā na lābhino ’ ti .
So tāya ākāsānañcāyatanasamāpattiyā attānukkaṃseti , paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , asappurisadhammo .
Sappuriso ca kho , bhikkhave , iti paṭisañcikkhatiM3.92 –
‘ ākāsānañcāyatanasamāpattiyāpi kho atammayatā vuttā bhagavatā .
Yena yena hi maññanti tato taṃ hoti aññathā ’ ti .
So atammayataññeva antaraṃ karitvā tāya ākāsānañcāyatanasamāpattiyāV3.92 nevattānukkaṃseti , na paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , sappurisadhammo .
‘‘ Puna caparaṃ , bhikkhave , asappuriso sabbaso ākāsānañcāyatanaṃ samatikkamma ‘ anantaṃ viññāṇan ’ ti viññāṇañcāyatanaṃ upasampajja viharati .
So iti paṭisañcikkhati –
‘ ahaṃ khomhi viññāṇañcāyatanasamāpattiyāT3.143 lābhī , ime panaññe bhikkhūP3.44 viññāṇañcāyatanasamāpattiyā na lābhino ’ ti .
So tāya viññāṇañcāyatanasamāpattiyā attānukkaṃseti , paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , asappurisadhammo .
Sappuriso ca kho , bhikkhave , iti paṭisañcikkhati –
‘ viññāṇañcāyatanasamāpattiyāpi kho atammayatā vuttā bhagavatā .
Yena yena hi maññanti tato taṃ hoti aññathā ’ ti .
So atammayataññeva antaraṃ karitvā tāya viññāṇañcāyatanasamāpattiyā nevattānukkaṃseti , na paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , sappurisadhammo .
‘‘ Puna caparaṃ , bhikkhave , asappuriso sabbaso viññāṇañcāyatanaṃ samatikkamma ‘ natthi kiñcī ’ ti ākiñcaññāyatanaṃ upasampajja viharati .
So iti paṭisañcikkhati –
‘ ahaṃ khomhi ākiñcaññāyatanasamāpattiyā lābhī , ime panaññe bhikkhū ākiñcaññāyatanasamāpattiyā na lābhino ’ ti .
So tāya ākiñcaññāyatanasamāpattiyā attānukkaṃseti , paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , asappurisadhammo .
Sappuriso ca kho , bhikkhave , iti paṭisañcikkhati –
‘ ākiñcaññāyatanasamāpattiyāpi kho atammayatā vuttā bhagavatā .
Yena yena hi maññanti tato taṃ hoti aññathā ’ ti .
So atammayataññeva antaraṃ karitvā tāya ākiñcaññāyatanasamāpattiyā nevattānukkaṃseti , na paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , sappurisadhammo .
‘‘ Puna caparaṃ , bhikkhave , asappuriso sabbaso ākiñcaññāyatanaṃ samatikkammaT3.144 nevasaññānāsaññāyatanaṃ upasampajja viharati .
So iti paṭisañcikkhati –
‘ ahaṃ khomhi nevasaññānāsaññāyatanasamāpattiyā lābhī , ime panaññe bhikkhū nevasaññānāsaññāyatanasamāpattiyā na lābhino ’ ti .
So tāya nevasaññānāsaññāyatanasamāpattiyā attānukkaṃsetiM3.93 , paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , asappurisadhammo .
Sappuriso ca kho , bhikkhaveV3.93 , iti paṭisañcikkhati –
‘ nevasaññānāsaññāyatanasamāpattiyāpi kho atammayatā vuttā bhagavatā .
Yena yena hi maññanti tato taṃ hoti aññathā ’ ti .
So atammayataññeva antaraṃ karitvā tāya nevasaññānāsaññāyatanasamāpattiyā nevattānukkaṃseti , na paraṃ vambheti .
Ayampi , bhikkhave , sappurisadhammo .
‘‘ PunaP3.45 caparaṃ , bhikkhave , sappuriso sabbaso nevasaññānāsaññāyatanaṃ samatikkamma saññāvedayitanirodhaṃ upasampajja viharati .
Paññāya cassa disvā āsavā [ ekacce āsavā ( ka .)] parikkhīṇā honti .
Ayaṃ [ ayaṃ kho ( syā . kaṃ .)], bhikkhave , bhikkhu na kiñci maññati , na kuhiñci maññati , na kenaci maññatī ’’ ti .
Idamavoca bhagavā .
Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṃ abhinandunti .
Sappurisasuttaṃ niṭṭhitaṃ tatiyaṃ .