Mahārājapabbaṃ

2303.

‘‘ KassetaṃV2.272 mukhamābhāti , hemaṃ vuttattamagginā ;

Nikkhaṃva jātarūpassa , ukkāmukhapahaṃsitaṃ .

2304.

‘‘ Ubho sadisapaccaṅgā , ubho sadisalakkhaṇā ;

Jālissa sadiso eko , ekā kaṇhājinā yathā .

2305.

‘‘ Sīhā bilāva nikkhantā , ubho sampatirūpakā ;

Jātarūpamayāyeva , ime dissanti dārakā ’’.

2306.

‘‘ Kuto nu bhavaṃ bhāradvāja , ime ānesi dārake ;

Ajja raṭṭhaṃ anuppatto , kuhiṃ gacchasi brāhmaṇa ’’[ idaṃ gāthaddhaṃ pī potthake natthi ].

2307.

‘‘ Mayhaṃ te dārakā deva , dinnā vittena sañjaya ;

Ajja pannarasā ratti , yato laddhā [ dinnā ( sī . pī .)] me dārakā ’’.

2308.

‘‘ KenaT2.438 vā vācapeyyena , sammāñāyena saddahe ;

Ko tetaṃ dānamadadā , puttake dānamuttamaṃ ’’.

2309.

‘‘ Yo yācataṃ patiṭṭhāsi , bhūtānaṃ dharaṇīriva ;

So me vessantaro rājā , puttedāsi vane vasaṃ .

2310.

‘‘ Yo yācataṃ gatī āsi , savantīnaṃva sāgaro ;

So me vessantaro rājā , puttedāsi vane vasaṃ ’’.

2311.

‘‘ DukkaṭaṃM2.367 vata bho raññā , saddhena gharamesinā ;

Kathaṃ nu puttake dajjā , araññe avaruddhako .

2312.

‘‘ Imaṃ bhonto nisāmetha , yāvantettha samāgatā ;

Kathaṃ vessantaro rājā , puttedāsi vane vasaṃ .

2313.

‘‘ Dāsiṃ dāsaṃ ca [ dāsaṃ dāsi ca ( sī . pī .)] so dajjā , assaṃ cassatarīrathaṃ ;

Hatthiñca kuñjaraṃ dajja , kathaṃ so dajja dārake ’’.

2314.

‘‘ Yassa nassa [ natthi ( sī . pī .)] ghare dāso , asso cassatarīratho ;

Hatthī ca kuñjaro nāgo , kiṃ so dajjā pitāmaha ’’.

2315.

‘‘ Dānamassa pasaṃsāma , na ca nindāma puttakā ;

Kathaṃ nu hadayaṃ āsi , tumhe datvā vanibbake ’’.

2316.

‘‘ Dukkhassa hadayaṃ āsi , atho uṇhampi passasi ;

RohinīhevaT2.439 tambakkhī , pitā assūni vattayi ’’.

2317.

‘‘ YaṃV2.273 taṃ kaṇhājināvoca , ayaṃ maṃ tāta brāhmaṇo ;

Laṭṭhiyā paṭikoṭeti , ghare jātaṃva dāsiyaṃ .

2318.

‘‘ Na cāyaṃ brāhmaṇo tāta , dhammikā honti brāhmaṇā ;

Yakkho brāhmaṇavaṇṇena , khādituṃ tāta neti no ;

Nīyamāne pisācena , kinnu tāta udikkhasi ’’.

2319.

‘‘ Rājaputtī ca vo mātā , rājaputto ca vo pitā ;

Pubbe me aṅgamāruyha , kiṃ nu tiṭṭhatha ārakā ’’.

2320.

‘‘ Rājaputtī ca no mātā , rājaputto ca no pitā ;

Dāsā mayaṃ brāhmaṇassa , tasmā tiṭṭhāma ārakā ’’.

2321.

‘‘ Mā sammevaṃ avacuttha , ḍayhate hadayaṃ mama ;

Citakāyaṃva me kāyo , āsane na sukhaṃ labhe .

2322.

‘‘ Mā sammevaṃ avacuttha , bhiyyo sokaṃ janetha maṃ ;

Nikkiṇissāmi dabbena , na vo dāsā bhavissatha .

2323.

‘‘ KimagghiyañhiM2.368 vo tāta , brāhmaṇassa pitā adā ;

Yathābhūtaṃ me akkhātha , paṭipādentu brāhmaṇaṃ ’’.

2324.

‘‘ Sahassagghañhi maṃ tāta , brāhmaṇassa pitā adā ;

Atha [ acchaṃ ( sī . syā . ka .)] kaṇhājinaṃ kaññaṃ , hatthinā ca satena ca ’’[ hatthiādisatena ca ( syā .), hatthinādisatena ca ( ka .)].

2325.

‘‘ Uṭṭhehi katte taramāno , brāhmaṇassa avākara ;

Dāsisataṃ dāsasataṃ , gavaṃ hatthusabhaṃ sataṃ ;

JātarūpasahassañcaT2.440 , puttānaṃ dehi nikkayaṃ .

2326.

‘‘ Tato kattā taramāno , brāhmaṇassa avākari ;

Dāsisataṃ dāsasataṃ , gavaṃ hatthusabhaṃ sataṃ ;

Jātarūpasahassañca , puttānaṃdāsi nikkayaṃ ’’.

2327.

‘‘ Nikkiṇitvā nahāpetvā , bhojayitvāna dārake ;

Samalaṅkaritvā bhaṇḍena , ucchaṅge upavesayuṃ .

2328.

‘‘ Sīsaṃ nhāte sucivatthe , sabbābharaṇabhūsite ;

Rājā aṅke karitvāna , ayyako paripucchatha .

2329.

‘‘ Kuṇḍale ghusite māle , sabbābharaṇabhūsite ;

Rājā aṅke karitvāna , idaṃ vacanamabravi .

2330.

‘‘ KacciV2.274 ubho arogā te , jāli mātāpitā tava ;

Kacci uñchena yāpetha , kacci mūlaphalā bahū .

2331.

‘‘ Kacci ḍaṃsā makasā ca , appameva sarīsapā ;

Vane vāḷamigākiṇṇe , kacci hiṃsā na vijjati ’’.

2332.

‘‘ Atho ubho arogā me , deva mātāpitā mama ;

AthoT2.441 uñchena yāpenti , atho mūlaphalā bahū .

2333.

‘‘ Atho ḍaṃsā makasā ca , appameva sarīsapā ;

Vane vāḷamigākiṇṇe , hiṃsā nesaṃ na vijjati .

2334.

‘‘ Khaṇantālukalambāni , bilāni takkalāni ca ;

Kolaṃ bhallātakaṃ bellaṃ , sā no āhatva posati .

2335.

‘‘ YañcevaM2.369 sā āharati , vanamūlaphalahāriyā ;

Taṃ no sabbe samāgantvā , rattiṃ bhuñjāma no divā .

2336.

‘‘ Ammāva no kisā paṇḍu , āharantī dumapphalaṃ ;

Vātātapena sukhumālī , padumaṃ hatthagatāmiva .

2337.

‘‘ Ammāya patanūkesā , vicarantyā brahāvane ;

Vane vāḷamigākiṇṇe , khaggadīpinisevite .

2338.

‘‘ Kesesu jaṭaṃ bandhitvā , kacche jallamadhārayi ;

Cammavāsī chamā seti , jātavedaṃ namassati .

2339.

‘‘ Puttā piyā manussānaṃ , lokasmiṃ udapajjisuṃ ;

Na hi nūnamhākaṃ ayyassa , putte sneho ajāyatha ’’.

2340.

‘‘ Dukkaṭañca hi no putta , bhūnahaccaṃ kataṃ mayā ;

Yohaṃ sivīnaṃ vacanā , pabbājesimadūsakaṃ .

2341.

‘‘ Yaṃ me kiñci idha atthi , dhanaṃ dhaññañca vijjati ;

EtuT2.442 vessantaro rājā , siviraṭṭhe pasāsatu ’’.

2342.

‘‘ Na deva mayhaṃ vacanā , ehiti sivisuttamo ;

Sayameva devo gantvā , siñca bhogehi atrajaṃ ’’.

2343.

‘‘ Tato senāpatiṃ rājā , sajjayo ajjhabhāsatha ;

Hatthī assā rathā pattī , senā sannāhayantu naṃ ;

Negamā ca maṃ anventu , brāhmaṇā ca purohitā .

2344.

‘‘ TatoV2.275 saṭṭhisahassāni , yodhino [ yuthino ( ka .)] cārudassanā ;

Khippamāyantu sannaddhā , nānāvaṇṇehilaṅkatā .

2345.

‘‘ Nīlavatthadharā neke [ nīlavaṇṇadharāneke ( sī . pī .), nīlavatthadharā eke (?)], pītāneke nivāsitā ;

Aññe lohitauṇhīsā , suddhāneke nivāsitā ;

Khippamāyantu sannaddhā , nānāvaṇṇehilaṅkatā .

2346.

‘‘ Himavā yathā gandhadharo , pabbato gandhamādano ;

Nānārukkhehi sañchanno , mahābhūtagaṇālayo .

2347.

‘‘ OsadhehiM2.370 ca dibbehi , disā bhāti pavāti ca ;

Khippamāyantu sannaddhā , disā bhantu pavantu ca .

2348.

‘‘ Tato nāgasahassāni , yojayantu catuddasa ;

Suvaṇṇakacchā mātaṅgā , hemakappanavāsasā .

2349.

‘‘ Ārūḷhā gāmaṇīyehi , tomaraṅkusapāṇibhi ;

Khippamāyantu sannaddhā , hatthikkhandhehi dassitā .

2350.

‘‘ Tato assasahassāni , yojayantu catuddasa ;

ĀjānīyāvaT2.443 jātiyā , sindhavā sīghavāhanā .

2351.

‘‘ Ārūḷhā gāmaṇīyehi , illiyācāpadhāribhi ;

Khippamāyantu sannaddhā , assapiṭṭhe alaṅkatā .

2352.

‘‘ Tato rathasahassāni , yojayantu catuddasa ;

Ayosukatanemiyo , suvaṇṇacitapakkhare .

2353.

‘‘ Āropentu dhaje tattha , cammāni kavacāni ca ;

Vippālentu [ vipphālentu ( sī . syā . pī .)] ca cāpāni , daḷhadhammā pahārino ;

Khippamāyantu sannaddhā , rathesu rathajīvino ’’.

2354.

‘‘ Lājāolopiyā [ lājā olokirā ( ka .)] pupphā , mālāgandhavilepanā ;

Agghiyāni ca tiṭṭhantu , yena maggena ehiti .

2355.

‘‘ Gāme gāme sataṃ kumbhā , merayassa surāya ca ;

Maggamhi patitiṭṭhantu [ patitā ṭhantu ( syā . ka .)], yena maggena ehiti .

2356.

‘‘ Maṃsā pūvā saṅkuliyo , kummāsā macchasaṃyutā ;

Maggamhi patitiṭṭhantu , yena maggena ehiti .

2357.

‘‘ Sappi telaṃ dadhi khīraṃ , kaṅgubījā [ kaṅguvīhi ( sī . pī .), kaṅgupiṭṭhā ( syā .)] bahū surā ;

Maggamhi patitiṭṭhantu , yena maggena ehiti .

2358.

‘‘ ĀḷārikāV2.276 ca sūdā ca , naṭanaṭṭakagāyino ;

Pāṇissarā kumbhathūṇiyo , mandakā sokajjhāyikā [ sokacchāyikā ( ka .)].

2359.

‘‘ ĀhaññantuM2.371 sabbavīṇā , bheriyo dindimāni ca ;

KharamukhāniT2.444 dhamentu [ vadantu ( sī . pī .)], nadantu ekapokkharā .

2360.

‘‘ Mudiṅgā paṇavā saṅkhā , godhā parivadentikā ;

Dindimāni ca haññantu , kutumpa [ kuṭumbā ( sī . syā . pī .)] dindimāni ca ’’.

2361.

‘‘ Sā senā mahatī āsi , uyyuttā sivivāhinī ;

Jālinā magganāyena , vaṅkaṃ pāyāsi pabbataṃ .

2362.

‘‘ Koñcaṃ nadati mātaṅgo , kuñjaro saṭṭhihāyano ;

Kacchāya baddhamānāya , koñcaṃ nadati vāraṇo .

2363.

‘‘ Ājānīyā hasiyanti [ hasissiṃsu ( sī . pī .)], nemighoso ajāyatha ;

Abbhaṃ rajo acchādesi , uyyuttā sivivāhinī .

2364.

‘‘ Sā senā mahatī āsi , uyyuttā hārahārinī ;

Jālinā magganāyena , vaṅkaṃ pāyāsi pabbataṃ .

2365.

‘‘ Te pāviṃsu brahāraññaṃ , bahusākhaṃ mahodakaṃ [ bahudijaṃ ( pī .)];

Puppharukkhehi sañchannaṃ , phalarukkhehi cūbhayaṃ .

2366.

‘‘ Tattha bindussarā vaggū , nānāvaṇṇā bahū dijā ;

Kūjantamupakūjanti , utusampupphite dume .

2367.

‘‘ Te gantvā dīghamaddhānaṃ , ahorattānamaccaye ;

Padesaṃ taṃ upāgacchuṃ , yattha vessantaro ahu ’’.

Mahārājapabbaṃ nāma .

Issues

Jātakapāḷi

Jātakapāḷi