Issues
選擇版本
(DN) Sīlakkhandhavaggapāḷi
(DN) Sīlakkhandhavaggapāḷi

Titthiyaparivāsakathāvaṇṇanā

作者: _System_commentary_ @ Administrator

Titthiyaparivāsakathāvaṇṇanā

404. TatthaP2.362V1.269 tatra maṃ aññataro tapabrahmacārīti tatra rājagahe gijjhakūṭe pabbate viharantaṃ maṃ aññataro tapabrahmacārī nigrodho nāma paribbājakoM1.298 . Adhijeguccheti vīriyena pāpajigucchanādhikāre pañhaṃ pucchi . Idaṃ yaṃ taṃ bhagavā gijjhakūṭe mahāvihāre nisinno udumbarikāya deviyā uyyāne nisinnassa nigrodhassa ca paribbājakassa sandhānassa ca upāsakassa dibbāya sotadhātuyā kathāsallāpaṃ sutvā ākāsenāgantvā tesaṃ santike paññatte āsane nisīditvā nigrodhena adhijegucche puṭṭhapañhaṃ vissajjesi , taṃ sandhāya vuttaṃ .
Paraṃ viya mattāyāti paramāya mattāya , atimahanteneva pamāṇenāti attho .
Ko hi , bhanteti ṭhapetvā andhabālaṃ diṭṭhigatikaṃ añño paṇḍitajātiko ‘‘ ko nāma bhagavato dhammaṃ sutvā na attamano assā ’’ ti vadati .
Labheyyāhan ti idaṃ so – ‘‘ ciraṃ vata me aniyyānikapakkhe yojetvā attā kilamito ,‘ sukkhanadītīre nhāyissāmī ’ ti samparivattentena viya thuse koṭṭentena viya na koci attho nipphādito . Handāhaṃ attānaṃ yoge yojessāmī ’’ ti cintetvā āha . Atha bhagavā yo anena khandhake titthiyaparivāso paññatto , yo aññatitthiyapubbo sāmaṇerabhūmiyaṃ ṭhito – ‘‘ ahaṃ bhante , itthannāmo aññatitthiyapubbo imasmiṃ dhammavinaye ākaṅkhāmi upasampadaṃ , svāhaṃ , bhante , saṃghaṃ cattāro māse parivāsaṃ yācāmī ’’ tiādinā ( mahāva .86) nayena samādiyitvā parivasati , taṃ sandhāya – ‘‘ yo kho , kassapa , aññatitthiyapubbo ’’ tiādimāha .
405. Tattha pabbajjan ti vacanasiliṭṭhatāvaseneva vuttaṃ , aparivasitvāyeva hi pabbajjaṃ labhati . Upasampadatthikena pana nātikālena gāmappavesanādīni aṭṭha vattāni pūrentena parivasitabbaṃ . Āraddhacittāti aṭṭhavattapūraṇenaP2.363 tuṭṭhacittā , ayamettha saṅkhepattho . Vitthārato panesa titthiyaparivāso samantapāsādikāya vinayaṭṭhakathāyaṃ pabbajjakhandhakavaṇṇanāya vuttanayena veditabbo .
Api ca metthāti api ca me ettha . Puggalavemattatā viditāti puggalanānattaṃ viditaṃ . ‘‘ Ayaṃ puggalo parivāsāraho , ayaṃ na parivāsāraho ’’ ti idaṃ mayhaṃ pākaṭanti dasseti .
Tato kassapo cintesi – ‘‘ aho acchariyaṃ buddhasāsanaṃ , yattha evaṃ ghaṃsitvā koṭṭetvā yuttameva gaṇhanti , ayuttaṃ chaḍḍentī ’’ ti , tato suṭṭhutaraṃ pabbajjāya sañjātussāho – ‘‘ sace bhante ’’ tiādimāha .
AthaM1.299 kho bhagavā tassa tibbacchandataṃ viditvā – ‘‘ na kassapo parivāsaṃ arahatī ’’ ti aññataraṃ bhikkhuṃ āmantesi – ‘‘ gaccha bhikkhu kassapaṃ nhāpetvā pabbājetvā ānehī ’’ ti . SoV1.270 tathā katvā taṃ pabbājetvā bhagavato santikaṃ āgamāsi . Bhagavā taṃ gaṇamajjhe nisīdāpetvā upasampādesi . Tena vuttaṃ –
‘‘ alattha kho acelo kassapo bhagavato santike pabbajjaṃ , alattha upasampadan ’’ ti .
Acirūpasampannoti upasampanno hutvā nacirameva . Vūpakaṭṭhoti vatthukāmakilesakāmehi kāyena ceva cittena ca vūpakaṭṭho . Appamattoti kammaṭṭhāne satiṃ avijahanto . Ātāpīti kāyikacetasikasaṅkhātena vīriyātāpena ātāpī . Pahitattoti kāye ca jīvite ca anapekkhatāya pesitacitto vissaṭṭhaattabhāvo . Yassatthāyāti yassa atthāya . Kulaputtāti ācārakulaputtā . Sammadevāti hetunāva kāraṇeneva . Tadanuttaran ti taṃ anuttaraṃ . Brahmacariyapariyosānan ti maggabrahmacariyassa pariyosānabhūtaṃ arahattaphalaṃ . Tassa hi atthāya kulaputtā pabbajanti . Diṭṭheva dhammeti imasmiṃyeva attabhāve . Sayaṃ abhiññā sacchikatvāti attanāyeva paññāya paccakkhaṃP2.364 katvā , aparappaccayaṃ katvāti attho . Upasampajja vihāsīti pāpuṇitvā sampādetvā vihāsi , evaṃ viharanto ca khīṇā jāti … pe … abbhaññāsīti .
Evamassa paccavekkhaṇabhūmiṃ dassetvā arahattanikūṭena desanaṃ niṭṭhāpetuṃ ‘‘ aññataro kho panāyasmā kassapo arahataṃ ahosī ’’ ti vuttaṃ .
Tattha aññataroti eko . Arahatan ti arahantānaṃ , bhagavato sāvakānaṃ arahantānaṃ abbhantaro ahosīti ayamettha adhippāyo .
Yaṃ yaṃ pana antarantarā na vuttaṃ , taṃ taṃ tattha tattha vuttattā pākaṭamevāti . Iti sumaṅgalavilāsiniyā dīghanikāyaṭṭhakathāyaṃ Mahāsīhanādasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .